ปรับแต่งบ้านสำหรับผู้สูงอายุ

.....โฮมบายเออร์ไกด์

บ้านที่มีผู้สูงอายุไม่ว่าจะเป็น ปู่ ย่า ตา ยาย พ่อ แม่ เป็นเรื่องดีที่บุตรหลานจะต้องหันมาใส่ใจดูแลสุขภาพกาย สุขภาพใจของผู้สูงอายุให้สุขสบาย โดยเฉพาะเรื่องของการอยู่อาศัยในบ้านที่จะต้องมีความเหมาะสมและปลอดภัย เพราะฉะนั้นการออกแบบสภาพแวดล้อมและที่พักอาศัยให้เหมาะสมกับผู้สูงอายุ จึงเป็นสิ่งที่ลูกหลานไม่ควรมองข้าม หลักของการออกแบบก็คือ

1.มีความปลอดภัยทางกายภาพ เช่น มีแสงสว่างเพียงพอในบริเวณบันไดหรือทางเข้า มีราวจับในห้องน้ำ พื้นกระเบื้องไม่ลื่น อุปกรณ์ปิดเปิดน้ำ และลูกบิดเปิดประตูไม่ต้องออกแรงมากนัก มีสัญญาณฉุกเฉินอยู่บริเวณหัวเตียง หรือห้องน้ำ หรือจุดต่างๆ ในบ้าน เพื่อให้ผู้สูงอายุสามารถกดเรียกขอความช่วยเหลือได้

2.สามารถเข้าถึงได้ง่าย เช่น มีทางลาดสำหรับรถเข็น การออกแบบตู้ให้มีขนาดพอดี ผู้สูงอายุหยิบของได้สะดวก อยู่ใกล้แหล่งชุมชนเดิม ญาติมิตรสามารถมาเยี่ยมเยียนได้สะดวก

3.สามารถสร้างแรงกระตุ้นให้ผู้สูงอายุได้ เช่น มีการเลือกใช้สีทาบ้านที่เหมาะสม ทำให้การใช้ชีวิตรู้สึกกระชุ่มกระชวย ไม่ซึมเศร้า มีการเข้าร่วมกิจกรรมต่างๆ กระตุ้นให้ผู้สูงอายุนำความสามารถต่างๆ มาใช้ได้อย่างเต็มที่ หรือมีการเปิดโอกาสให้ผู้สูงอายุได้ใช้ความสามารถก่อประโยชน์ให้กับชุมชน

4.ดูแลรักษาง่าย กรณีนี้เกี่ยวข้องกับขนาดของบ้านที่ไม่ควรใหญ่จนเกินไป หรือถ้าหลังใหญ่ก็ควรจะมีห้องพร้อมบานประตูเปิดปิดได้ เพื่อความสะดวกในการดูแล สนามหญ้าอาจเปลี่ยนเป็นพุ่มไม้เตี้ย เพื่อลดภาระในการดูแลลง เป็นต้น

ลักษณะของบ้านพัก ควรเป็นบ้านชั้นเดียว หรือมีห้องนอนอยู่ที่ชั้นล่างของบ้าน ทางเข้าบ้านควรมีระดับเดียวกับพื้นภายนอก ไม่ควรมีธรณีประตู มีบริเวณบ้านที่สามารถทำสวน เลี้ยงสัตว์ หรือทำกิจกรรมเบาๆ ได้ พืชพันธุ์ที่ปลูกอาจเป็นไม้ดอก ไม้หอม ควรหลีกเลี่ยงไม้ที่มีหนาม หรือมียาง ประตูควรใช้มือจับแบบก้านโยก มีระบบตัดไฟชอร์ตและไฟฉุกเฉิน

ห้องนอนของผู้สูงอายุ หากมีหน้าต่างมองเห็นวิวทิวทัศน์ภายนอกได้ก็จะเป็นสิ่งที่ดี ภายในห้องควรมีการระบายอากาศที่ดี พื้นห้องใช้สีสว่าง นุ่ม และบำรุงรักษาได้ง่าย ตู้เสื้อผ้าควรเป็นแบบบานเลื่อน บริเวณหัวเตียงอาจติดตั้งสัญญาณฉุกเฉิน

ห้องน้ำ ประตู้ห้องน้ำควรกว้างสักหน่อย (ประมาณ 1.52 เมตร) เมื่อเปิดประตู ระดับพื้นภายในภายนอกควรเท่ากัน พื้นผิวห้องน้ำไม่ควรลื่น ก๊อกน้ำควรเป็นแบบก้านโยกเพราะเมื่ออายุมากขึ้น ข้อมืออาจไม่แข็งแรงพอจะเปิดปิดก๊อกน้ำได้อีก ฝักบัวควรเป็นชนิดแรงดันต่ำ และควรติดตั้งสัญญาณฉุกเฉิน

นอกจากนั้น ควรให้ความสำคัญกับพื้นที่ต่างระดับ เช่น ใช้สีที่ตัดกัน หรือพื้นผิวที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน เพื่อให้ผู้สูงอายุสามารถสังเกตได้