เด็กไทยเจ๋งโชว์สิ่งประดิษฐ์ช่วยโรงงานรักษ์น้ำ

โดย...ชลธิชา ภัทรสิริวรกุล

ปัจจุบันทั่วโลกให้ความสำคัญกับปัญหาสิ่งแวดล้อมมากขึ้น โดยเฉพาะภาคอุตสาหกรรมที่ถูกมองว่าเป็นตัวการหลักในการปล่อยมลพิษ ดังนั้น สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) จึงได้ร่วมกับ บริษัท น้ำประปาไทย จัดประกวดสิ่งประดิษฐ์ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาทั่วประเทศ ในหัวข้อ “นวัตกรรมการอนุรักษ์น้ำในชุมชนอย่างยั่งยืน” ขึ้นมา

สิ่งประดิษฐ์ที่ได้รับรางวัลชนะเลิศปีล่าสุด คือ ชุดอุปกรณ์ดูดซับโลหะหนักในน้ำทิ้งจากโรงงานอุตสาหกรรมด้วยวัสดุดูดซับธรรมชาติ จากไอเดียของเด็กนักเรียนโรงเรียนมหิดลวิทยานุสรณ์ จ.นครปฐม ที่ประกอบด้วย คัทฬิยา เลาหพจนารถ ธัญวรัตม์ จันทร์ธิวัตรกุล และภัทร์นฤน ขัตติยะสุวงศ์

ธัญวรัตม์ ตัวแทนของทีม เล่าให้ฟังถึงที่มาในการคิดค้นผลงาน ว่า ได้รับแรงบันดาลใจจากการเห็นปัญหาเกี่ยวกับน้ำที่มีโลหะหนักปนเปื้อนส่งผลกระทบกับชุมชนในวงกว้างและสิ่งแวดล้อมโดยรวม และใน จ.นครปฐม เองปัจจุบันก็มีน้ำเสียจากโรงงานเพิ่มมากขึ้น จึงพยายามคิดค้นหาวิธีดูดซับโลหะหนักในน้ำ ได้แก่ ทองแดง ตะกั่ว และแคดเมียม โดยใช้วัสดุดูดซับที่หาได้ง่ายในท้องถิ่นและเหลือใช้จากเกษตรกรรม 3 ชนิด คือ ขี้เลื่อย ขุยมะพร้าว และเถ้าแกลบ

จุดเด่นของชุดอุปกรณ์ดูดซับโลหะหนักนี้ คือ สามารถปรับใช้ได้หลายลักษณะให้เหมาะสมกับชนิดของโลหะหนักในน้ำทิ้ง ซึ่งหลักการทำงานของชุดอุปกรณ์ดูดซับโลหะหนักทำได้โดยการผ่านน้ำทิ้งที่มีโลหะหนักลงไปในชุดอุปกรณ์ดูดซับในลักษณะของการสเปรย์น้ำทิ้งให้กระจายทั่ววัสดุดูดซับและไหลผ่านลงไปตามชั้นกรองที่มีวัสดุดูดซับชนิดต่างๆ จนกว่าปริมาณโลหะหนักในน้ำจะต่ำหรือเท่าค่ามาตรฐานน้ำทิ้ง

ผลการศึกษาพบว่า โลหะหนักทั้ง 3 ชนิดถูกดูดซับไปมากกว่า 90% โดยขี้เลื่อยและเถ้าแกลบสามารถดูดซับทองแดงได้ดีกว่าขุยมะพร้าว ขณะที่ขุยมะพร้าวมีประสิทธิภาพในการดูดซับตะกั่วได้ดีกว่าเถ้าแกลบและขี้เลื่อย

การจัดประกวดครั้งนี้ นับว่าเป็นการเปิดโอกาสให้เยาวชนไทยมีเวทีแสดงความสามารถในการคิดค้นนวัตกรรมใหม่ๆ ที่เป็นประโยชน์ และยังส่งเสริมให้ครูผู้สอนและเด็กนักเรียนได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนเรียนรู้ รวมทั้งยังเป็นการส่งเสริมให้เด็กไทยสนใจเรียนด้านวิทยาศาสตร์มากขึ้นด้วย