โลจิสติกส์กับโอกาส

ทุกท่านทราบหรือไม่คะว่า ขณะที่ไทยเราประกาศตัวจะเป็นศูนย์กลางด้านโลจิสติกส์นั้น ต้นทุนโลจิสติกส์ของเรายังสูงมากค่ะ

แต่จะให้กล่าวอย่างนั้นก็ไม่ถูกเสียทีเดียว เพราะในอาเซียนมีเพียงแค่สิงคโปร์และมาเลเซียเท่านั้น ที่สามารถบริหารจัดการต้นทุนให้ต่ำได้

สิ่งที่ทำให้ต้นทุนของเราสูงเกิดจากหลายอย่างค่ะ การขนส่งทางบก เรามีปัญหาตั้งแต่การใช้พวงมาลัยไม่สอดคล้องกัน เราใช้พวงมาลัยขวา แต่กัมพูชา ลาว และเวียดนาม ใช้พวงมาลัยซ้าย ทำให้การขนส่งระหว่างกันลำบาก ขั้นตอนด้านศุลกากรระหว่างกันใช้เวลานาน การเปลี่ยนหัวลาก การจอดรถขนของลงจากรถคันหนึ่งไปขึ้นรถอีกคันหนึ่งก็มีต้นทุนค่าแรง และต้นทุนค่าเสียโอกาส

การขนส่งสินค้าล็อตหนึ่ง ตั้งแต่การขอเอกสารใบอนุญาตต่างๆ จนส่งออก ขณะนี้ต้องใช้เวลานาน 2223 วัน

ภาคผู้ประกอบการยังขาดการทำงานเชื่อมโยงกัน ผู้ประกอบการในแต่ละภูมิภาคยังนิยมทำงานเองลำพัง หากต้องส่งสินค้าไปนอกภูมิภาคตัวเอง ก็ไม่พึ่งพาผู้ประกอบการรายอื่นที่มีความเชี่ยวชาญในพื้นที่ และที่สำคัญคือ เรายังไม่เชี่ยวชาญงานขนส่งระหว่างประเทศ นอกจากนี้บุคลากรด้านโลจิสติกส์ของเรายังขาดทักษะด้านเทคโนโลยี ทั้งที่ปัจจุบันการขนส่งเป็นยุค “Just in time” คือส่งมาถึงจุดหนึ่งแล้วสามารถส่งต่อไปได้อย่างรวดเร็ว เพื่อช่วยลดต้นทุนสินค้า

ข้ามไปดูการขนส่งทางน้ำบ้าง ท่าเรือแหลมฉบังตอนนี้กำลังประสบปัญหารองรับการขนส่งที่เริ่มแน่น แต่ยังไม่เห็นแผนการขยายท่าเรืออย่างเป็นรูปธรรม ส่วนการขนส่งระบบราง แม้ควรจะเป็นช่องทางที่พึ่งพาได้ เพราะเป็นช่องทางที่เร็วและถูก แต่ปัจจุบันการขนส่งจากอีสานมาชลบุรี ต้องขนส่งหลายทอด กว่าจะไปถึงท่าเรือแหลมฉบังเพื่อส่งต่ออีกทอดหนึ่ง

หากเรานิ่งเฉยกับเรื่องนี้ ดิฉันเกรงว่าการพัฒนาเส้นทางโลจิสติกส์ของบ้านเราในอนาคต จะกลายเป็นการสร้างถนนให้ชาติอื่นมาวิ่งผ่าน

การแก้ไขควรมาจากทุกภาคส่วนค่ะ ภาครัฐต้องจริงจังในการส่งเสริมให้อาเซียนมีระบบโลจิสติกส์ที่ดี เพื่อลดต้นทุนของทุกประเทศ และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันด้านราคากับกลุ่มเศรษฐกิจอื่นของโลก โดยเรื่องสำคัญอย่างแรก คือ การหา “เจ้าภาพ” รับผิดชอบเรื่องโลจิสติกส์โดยตรง เพราะที่ผ่านมาการดูแลด้านโลจิสติกส์ถูกกระจายไปตามประเภทสินค้าที่ขนส่ง ไม่ได้ทำงานแบบรวมศูนย์ แต่ขณะนี้ไทยต้องการเจ้าภาพเข้ามาดูแลและแก้ปัญหาโดยตรง

สำหรับภาคผู้ประกอบการต้องร่วมมือกันในการส่งต่องานระหว่างภูมิภาคค่ะ เรามีสมาคมด้านโลจิสติกส์ 34 สมาคม แต่ละสมาคมก็ควรร่วมมือกันด้วยเช่นกัน เพื่อให้เกิดการส่งต่องาน สร้างความคล่องตัว และลดต้นทุนสินค้าลง

สุดท้าย ดิฉันยังอยากให้เรามองถึงโอกาสภาพรวมของอาเซียนค่ะ หากลดต้นทุนด้านโลจิสติกส์ได้ ดิฉันเชื่อว่าเราจะมีโอกาสดีขึ้นแน่นอนค่ะ