พาณิชย์‘ล้อมคอก’แก้ปัญหาบริษัทเก็บลิขสิทธิ์

พาณิชย์ เตรียมแก้ปัญหารีดค่าลิขสิทธิ์เพลงซ้ำซ้อน หลังมีบริษัทจัดเก็บมากถึง 32 ราย เล็งปรับเงื่อนไขขออนุญาตจัดเก็บต้องมีเพลงในครอบครอง 5 พันถึงหมื่นเพลงขึ้นไป

นางปัจฉิมา ธนสันติ อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา เปิดเผยว่า นายภูมิ สาระผล รมช.พาณิชย์ ได้สั่งให้กรมไปศึกษาและหาแนวทางแก้ไขปัญหาการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์เพลง หลังจากเห็นว่าปัจจุบันมีบริษัทจัดเก็บมากถึง 32 บริษัท และมีแนวโน้มที่จะเพิ่มขึ้นอีก หากไม่เข้าไปดูแลก็จะทำให้ผู้ประกอบการที่ใช้งานลิขสิทธิ์เพลงในการประกอบธุรกิจ ทั้งร้านคาราโอเกะ เธค ผับ ร้านอาหาร ภัตตาคาร โรงแรม ห้างสรรพสินค้า หรือธุรกิจอื่นๆ ที่นำเพลงไปเปิดให้บริการหรือให้บริการร้องเพลง จะมีต้นทุนในการจ่ายค่าลิขสิทธิ์เพลงเพิ่มขึ้น

พร้อมกันนี้ อาจเกิดปัญหากรณีบางเพลงที่จัดเก็บค่าลิขสิทธิ์มีความซ้ำซ้อน ซึ่งจะมีบริษัทจัดเก็บลิขสิทธิ์ที่อ้างสิทธิในเพลงหลายบริษัทเข้าไปจัดเก็บ ซึ่งรมช.พาณิชย์ไม่ต้องการให้เกิดปัญหาการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ เพราะปัจจุบันมีบริษัทจัดเก็บมากเกินไป ทำให้ผู้ประกอบการที่ใช้งานเพลงสับสน และไม่รู้ว่าจะต้องติดต่อใคร จ่ายให้ใคร หรือพอจ่ายบางราย ก็จะมีอีกรายมาจับกุม มีการข่มขู่เรียกเงินค่ายอมความ และมีความไม่ชัดเจนของบริษัทจัดเก็บ ทำให้ได้รับความเดือดร้อน จึงขอให้กรมไปเร่งแก้ไขปัญหานี้อย่างเร่งด่วน

ทั้งนี้ เบื้องต้นกรมได้เชิญทั้ง 32 บริษัทจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์เพลงและเจ้าหน้าที่ตำรวจมาหารือถึงแนวทางในการจัดทำระบบและกำหนดมาตรฐานการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์เพลง และร่วมรับฟังแนวทางการดำเนินการในระยะต่อไปด้วย โดยมีข้อสรุปคือ บริษัทจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ที่ต้องการแจ้งจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ต้องมีจำนวนเพลงไม่น้อยกว่า 5,000-1 หมื่นเพลง โดยจะประสานกรมการค้าภายในให้ปรับเงื่อนไขในการขออนุญาต

สำหรับการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์เพลงในพื้นที่ต่างจังหวัด อาจให้สำนักงานพาณิชย์จังหวัดเป็นศูนย์กลางในการรับค่าลิขสิทธิ์แทนบริษัทจัดเก็บ ให้นำโปรแกรมคอมพิวเตอร์ขององค์กรทรัพย์สินทางปัญญาแห่งโลก (WIPO) มาใช้บริหารจัดการบริษัทจัดเก็บ เพื่อให้เป็นมาตรฐานเดียวกัน และให้กำหนดประเภทธุรกิจที่จะสามารถดำเนินการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ให้ชัดเจน

ทั้งนี้ แนวทางที่กรมเสนอสามารถทำได้ทันที โดยกรมต้องการให้บริษัทจัดเก็บรายเล็กๆ ที่มีเพลงไม่มาก ได้รวมตัวกันจัดเก็บ และจะได้มีมาตรฐานมากขึ้น รวมทั้งช่วยลดต้นทุนของบริษัทจัดเก็บในการออกไปจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ด้วย ส่วนรายละเอียดที่ชัดเจน กรมจะมีการประชุมเชิงปฏิบัติการกับนักวิชาการ บริษัทจัดเก็บ และผู้ใช้งานลิขสิทธิ์อีกครั้ง เพื่อพิจารณาแนวทางที่เหมาะสมกับการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ในประเทศไทยต่อไป

ด้านการแก้ไขปัญหาในระยะยาว กรมกำลังศึกษาการจัดตั้งองค์กรจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์กลางขึ้นมา เพราะปัจจุบันไทยเป็นประเทศที่มีบริษัทที่ดำเนินการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์เพลงมากที่สุดขณะที่ประเทศอาเซียนอื่นๆ เช่น มาเลเซีย อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ มีองค์กรจัดเก็บเพียง 1 หรือ 2 องค์กรเท่านั้น โดยจะนำรูปแบบและแนวทางการจัดตั้งองค์กรกลางในการจัดเก็บค่าลิขสิทธิ์ที่เคยได้มีการศึกษาเอาไว้ตั้งแต่ปี 2548 มาปรับใช้ให้เหมาะสมกับสถานการณ์ปัจจุบัน