สั่งโละข้าวสต๊อกรัฐทางลัด

ไม่เกี่ยงวิธีการเน้นใครให้ราคาแพงเมินเอกชนเสนอประมูลยึดโปร่งใส

พาณิชย์เตรียมเปิดระบายข้าวสต๊อกรัฐทางลัด ซ้ำรอยรัฐบาลเก่า ใครให้ราคาสูงขายทันที ไม่สนข้อเสนอผู้ส่งออก เรียกร้องเปิดประมูลทั่วไป เพื่อความโปร่งใส

นายภูมิ สาระผล รมช.พาณิชย์ เปิดเผยภายหลังประชุมคณะอนุกรรมการพิจารณาระบายข้าวว่า ที่ประชุมได้มอบหมายให้คณะทำงานที่มีนายมนัส สร้อยพลอย อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ เป็นประธาน ศึกษาจัดทำยุทธศาสตร์และแนวทางการระบายข้าวสารในสต๊อกรัฐบาล ทั้งสต๊อกเก่าที่เหลืออยู่และสต๊อกใหม่ที่จะได้รับจากโครงการรับจำนำ โดยมีเป้าหมายต้องทำให้ราคาข้าวปรับตัวสูงขึ้น

อย่างไรก็ดี แนวทางในการระบายข้าว ไม่ได้กำหนดว่าจะใช้การระบายรูปแบบใด แต่จะเปิดกว้างทุกรูปแบบ ทั้งการเปิดประมูลเป็นการทั่วไป การให้เสนอราคาเข้ามา การขายในรูปแบบรัฐบาลต่อรัฐบาล (จีทูจี) และการขายในตลาดสินค้าเกษตรล่วงหน้า (เอเฟท) รวมไปถึงวิธีการอื่นๆ ที่เห็นว่าเหมาะสม

คณะทำงานจะเป็นผู้กำหนดรูปแบบการระบายข้าวออกมา ภายใต้เป้าหมายเดียว คือ การระบายข้าวต้องไม่ทำให้ข้าวราคาตก ต้องทำให้ข้าวราคาสูงขึ้น ส่วนวิธีการระบาย จะเปิดทั่วไปหรือไม่เปิดเผย ก็ให้ทำได้ หากเห็นว่าเหมาะสมกับช่วงเวลานั้นๆ ส่วนจะระบายข้าวเก่าก่อนหรือระบายข้าวใหม่ด้วย ก็จะพิจารณาตามความเหมาะสม เพราะมีเป้าหมายชัดเลยแล้วว่าจะดูเรื่องราคาเป็นหลัก

รายงานข่าวจากกระทรวงพาณิชย์ แจ้งว่า ขณะนี้ข้าวในสต๊อกของรัฐบาลมีเหลืออยู่ประมาณ 2 ล้านตัน ซึ่งเป็นข้าวที่เหลือจากการระบายของรัฐบาลที่แล้ว โดยผู้ส่งออกได้เรียกร้องให้มีการเปิดประมูลข้าวอย่างโปร่งใสและเป็นธรรม อย่าใช้วิธีการเหมือนกับรัฐบาลก่อนที่เน้นการขายให้กับผู้ส่งออกเพียงไม่กี่ราย และเน้นการขายแบบปกปิดและทำกันอย่างลับๆ เพราะหากใช้วิธีการระบายแบบลับๆ จะทำให้เกิดการทุจริตเกิดขึ้นได้ และเป็นช่องทางที่ให้นักการเมืองเข้ามาหาประโยชน์จากการขายข้าวได้ง่าย

ภาคเอกชนเห็นว่า การระบายข้าวแบบเปิดประมูลเป็นการทั่วไปจะทำให้เกิดความโปร่งใส เพราะผู้ส่งออกจะเข้ามายื่นแข่งกันประมูลเพื่อให้ได้ข้าว และการยื่นเสนอราคาจะเป็นราคาตลาด ณ ขณะนั้นๆ ไม่มีใครสามารถกดราคาซื้อได้ แต่หากเปิดช่องให้มีการเจรจาซื้อขายกันอย่างลับๆ ก็ไม่รู้ว่าจะขายในราคาเท่าไรและจะต้องจ่ายส่วนต่างเท่าไร เพราะที่ผ่านๆ มาหากมีการนำวิธีการขายข้าวแบบนี้มาใช้ มักจะมีปัญหาการทุจริตเกิดขึ้นทุกครั้ง

ก่อนหน้านี้คณะกรรมการข้าว (ไรซ์บอร์ด) ที่จัดตั้งขึ้นโดยหอการค้าไทย ซึ่งประกอบไปด้วยตัวแทนเกษตรกร โรงสี และผู้ส่งออก ได้ประชุมร่วมกันและมีมติที่จะเสนอให้รัฐบาลพิจารณาการระบายข้าวในสต๊อกอย่างโปร่งใส โดยขอให้มีการเปิดประมูลเป็นการทั่วไป ควรเปิดประมูลอย่างสม่ำเสมอ