เดือนแรก ครม.อนุทิน2ร้อน เผชิญสารพัดคลื่นใต้น้ำ-มิติใหม่ "ครม.เงา"ค่ายส้ม

การก้าวเข้าสู่เดือนแรกของการบริหารราชการแผ่นดินของ "รัฐบาลอนุทิน2" ไม่ใช่การฮันนีมูนที่ราบรื่น แต่กลับเป็นการเผชิญหน้ากับโจทย์หินที่ประเดประดังเข้ามาพร้อมกันอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ทั้งวิกฤตปากท้องที่เชื่อมโยงกับภูมิรัฐศาสตร์โลก ปัญหา "สนิมเกิดแต่เนื้อใน" ของพรรคร่วมรัฐบาล และการปรับกระบวนยุทธ์ครั้งสำคัญของฝ่ายค้าน

วิเคราะห์เจาะลึก 3 ปมใหญ่ที่จะเป็นตัวชี้วัดความอยู่รอดของรัฐบาลชุดนี้ ว่าจะประคองตัวไปตลอดรอดฝั่ง หรือจะเผชิญกับภาวะอัมพาตทางการเมืองเร็วกว่าที่คิด

1.ถอดรหัส 4 ความท้าทาย: วิกฤตศรัทธาและศึกในที่น่ากลัวกว่าศึกนอก

หากวิเคราะห์สถานการณ์ของรัฐบาลอนุทิน2 ในปัจจุบัน จะพบว่า "ความเสี่ยง" ไม่ได้มาจากปัจจัยภายนอกเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากแรงเสียดทานภายในที่พร้อมจะปะทุขึ้นทุกเมื่อ ผ่าน 4 จุดเปราะบางสำคัญ:

• วิกฤตเศรษฐกิจและค่าครองชีพ: ปัญหาราคาน้ำมันและค่าไฟฟ้าที่ผันผวนจากสถานการณ์ตะวันออกกลาง (ช่องแคบฮอร์มุซ) เป็นระเบิดเวลาที่รัฐบาลควบคุมไม่ได้ ขณะที่แผนการกู้เงิน 500,000 ล้านบาทเพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจ กำลังถูกสังคมและฝ่ายค้านตั้งคำถามถึงความคุ้มค่าและภาระหนี้สาธารณะระยะยาว

• แรงกระเพื่อมภายในพรรคร่วมรัฐบาล: พรรคภูมิใจไทย: การขยายตัวของพรรคทำให้เกิด "ปัญหาการจัดการ" โดยเฉพาะการจัดสรรเก้าอี้ประธานกรรมาธิการที่ดึงคนจากกลุ่ม "บ้านใหญ่" มาเบียดโควตา สส. หลายสมัย จนเกิดปรากฏการณ์ "สส. ดีดตัวออกจากกลุ่มไลน์พรรค" สะท้อนรอยร้าวที่ยากจะประสาน
• ศึกชิงพื้นที่กระทรวงเกษตรฯ: กลายเป็นสมรภูมิขัดแย้งระหว่างพรรคเพื่อไทย (เจ้ากระทรวงใหม่) กับพรรคกล้าธรรม (ขั้วอำนาจเดิม) การสั่งเด้งอธิบดีกรมฝนหลวงฯ จนนำไปสู่การฟ้องร้อง ถูกมองว่าเป็นเกม "รับน้อง" ทางการเมืองที่หากเพื่อไทยพลาด กล้าธรรมก็พร้อมเสียบแทนทันที
• วิกฤตศรัทธาต่อองค์กรอิสระ: ทั้งกรณี ป.ป.ช. ตีตกคำร้องคดีทรัพย์สินของ"ศักดิ์สยาม ชิดชอบ" และกรณี กกต. กับการพิจารณาคดีฮั้วเลือก สว.229 คน สิ่งเหล่านี้ไม่ได้กระทบแค่ตัวองค์กรอิสระ แต่กำลังลามไปถึง "ความเชื่อมั่นของรัฐบาล" ที่ถูกมองว่ามีอำนาจมืดคอยครอบงำและฟอกขาวให้พวกพ้อง
• การรุกคืบของฝ่ายค้าน: การปรับกระบวนยุทธ์ของพรรคประชาชนที่มุ่งเน้นการทำลายความน่าเชื่อถือของรัฐบาลในเชิงนโยบายอย่างเป็นระบบ

ความท้าทายที่อันตรายที่สุดของ "รัฐบาลอนุทิน 2" จึงไม่ใช่เสียงโหวตในสภา แต่คือ "สนิมเกิดแต่เนื้อใน" การทุจริตเชิงนโยบาย และความโปร่งใสที่ลดน้อยถอยลง ซึ่งเป็นตัวบ่อนทำลายความศรัทธาของประชาชนที่มีต่อรัฐบาลในระยะยาว
 

2. มิติใหม่ "ครม. เงา" พรรคประชาชน: เปลี่ยนเกมประกบตัว สู่การชนด้วย "วาระ"

ความเคลื่อนไหวที่น่าจับตาของพรรคประชาชน (ค่ายส้ม) คือการเปลี่ยนกลยุทธ์การจัดตั้ง "ครม. เงา" ที่ลบภาพจำเดิม ๆ ของพรรคประชาธิปัตย์ในอดีตอย่างสิ้นเชิง

ผ่าโครงสร้าง 4 ด้าน 4 ขุนพลค่ายส้ม

พรรคประชาชนได้วางกรอบการตรวจสอบรัฐบาลผ่าน 4 ขุนพลหลัก ซึ่งรับผิดชอบงานในมิติที่สอดรับกับความท้าทายในโลกยุคใหม่:

• ด้านเศรษฐกิจใหม่ (วีระยุทธ การชูฉัตร): มุ่งเป้าไปที่เศรษฐกิจดิจิทัล และการตรวจสอบนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐบาลว่าตอบโจทย์ประเทศจริงหรือไม่
• ด้านคุณภาพชีวิตใหม่ (เดชรัต สุขกําเนิด): เน้นประเด็นโครงสร้างพื้นฐานด้านสวัสดิการ และการแก้ไขปัญหาสังคมในระดับฐานราก
• ด้านความมั่นคงใหม่ (พิจารณ์ เชาวพัฒนวงศ์): มุ่งเน้นการปฏิรูปกองทัพ ความมั่นคงในมิติใหม่ที่ไม่ใช่แค่เรื่องการทหาร
• ด้านปฏิรูปรัฐ (ศิริกัญญา ตันสกุล): ขุนพลมือฉกาจด้านการคลัง ที่จะเน้นการตรวจสอบการใช้เงินแผ่นดิน ความโปร่งใส และการกระจายอำนาจ

การปรับกลยุทธ์มาใช้รูปแบบ "รายด้านหรือวาระ" นี้ ทำให้พรรคประชาชนสามารถ "จูนความคิด" และจับมือกับพรรคฝ่ายค้านอื่น ๆ ได้ง่ายขึ้น เพราะเป็นการพูดคุยบนฐานของผลประโยชน์ประชาชน ไม่ใช่เรื่องของตัวบุคคล

3. เจาะลึกปม "แลนด์บริดจ์" : ทำไมถึงเป็นเมกะโปรเจกต์ที่ฝ่ายค้านจ้องตาไม่กะพริบ

ในบรรดาวาระเร่งด่วนทั้งหมด "โครงการแลนด์บริดจ์" (Landbridge) กลายเป็นเป้าหมายสูงสุดที่ฝ่ายค้านทุกเฉดสี ทั้ง ส้ม (พรรคประชาชน), ฟ้า (พรรคประชาธิปัตย์), และเขียว (พรรคกล้าธรรม) เห็นพ้องต้องกันในการตั้งการ์ดตรวจสอบอย่างเข้มข้น ด้วยเหตุผล 5 ประการ:

• เป็นเดิมพันสูงของประเทศ: งบประมาณการลงทุนที่มหาศาลทำให้โครงการนี้เป็นดาบสองคม หากสำเร็จอาจดึงไทยพ้นกับดักรายได้ปานกลาง แต่ถ้าล้มเหลว จะกลายเป็น "ภาระหนี้ชั่วลูกชั่วหลาน"
• ความคุ้มค่าและการทุจริต: ฝ่ายค้านตั้งคำถามถึงตัวเลขผลตอบแทนทางเศรษฐกิจที่รัฐบาลอ้างว่าเกินจริง และเกิดกระแสความกังวลเรื่อง "ไอ้โม่ง" ที่ใช้ข้อมูลวงในกว้านซื้อที่ดินเก็งกำไรในพื้นที่โครงการ
• ผลกระทบสิ่งแวดล้อมและการจัดสรรประโยชน์: มีข้อกังขาเรื่องการทำรายงาน EIA/EHIA ว่าเป็นการ "ทำเพื่อผ่าน" หรือไม่ และเม็ดเงินจากการลงทุนจะตกอยู่กับกลุ่มทุนใหญ่เพียงไม่กี่ราย โดยที่คนในพื้นที่ไม่ได้ประโยชน์จริง
• จุดเชื่อมโยงทางการเมืองของฝ่ายค้าน: เมกะโปรเจกต์นี้กลายเป็น "กาวใจ" ที่ทำให้พรรคฝ่ายค้านที่มีอุดมการณ์ต่างกันสามารถทำงานร่วมกันได้อย่างสนิทใจในการตรวจสอบรัฐบาล

ช่องโหว่ทางการเมืองของรัฐบาล: หากรัฐบาลอนุทิน 2 ขับเคลื่อนโครงการนี้ด้วยความไม่โปร่งใส หรือมีข้อมูลที่ตอบคำถามสังคมไม่ได้เพียงข้อเดียว ก็อาจกลายเป็น "ชนวนเหตุ" ที่นำไปสู่การอภิปรายไม่ไว้วางใจ และสั่นคลอนเสถียรภาพของรัฐบาลได้อย่างรวดเร็ว

รัฐบาลอนุทิน2 กำลังเดินอยู่บนเส้นด้ายที่ขึงตึง ด้านหนึ่งคือความคาดหวังของประชาชนที่ต้องการการแก้ปัญหาเศรษฐกิจปากท้องอย่างเร่งด่วน อีกด้านหนึ่งคือปัญหาการจัดสรรอำนาจและผลประโยชน์ภายในพรรคร่วมรัฐบาลที่ยังไม่ลงตัว

เมื่อบวกกับการตรวจสอบในรูปแบบใหม่ของ "ครม. เงา" ยุคพรรคประชาชน ที่เน้นการโจมตีเชิงนโยบายและวาระเฉพาะด้านอย่าง "แลนด์บริดจ์" รัฐบาลจึงไม่มีพื้นที่ให้ "พลาด" แม้แต่ก้าวเดียว

สิ่งที่รัฐบาลต้องระวังที่สุดไม่ใช่กระสุนจากฝ่ายค้าน แต่คือความโปร่งใสในโครงการขนาดใหญ่ และการควบคุมรอยร้าวภายในพรรคร่วม หากบริหารจัดการสิ่งเหล่านี้ไม่ได้ "สนิมเนื้อใน" นี่เองที่จะเป็นตัวปิดฉากรัฐบาลอนุทิน เ2ร็วกว่าที่ใครคิด