ยุโรปถูกไซเบอร์ป่วนตู้แช่ พาณิชย์แนะผู้ส่งออกอาหารรับมือวิกฤต

นายวราวุฒิ สมหวังประเสริฐ อธิบดีกรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ (DITP) กระทรวงพาณิชย์และภาคการส่งออกของไทยกำลังจับตาดูสถานการณ์การโจมตีทางไซเบอร์ในยุโรปอย่างใกล้ชิด หลังกลุ่มแฮกเกอร์เจาะระบบควบคุมตู้แช่เย็นและแช่แข็ง (IoT) ในซูเปอร์มาร์เก็ตหลายแห่ง โดยสั่งเปลี่ยนโหมดเป็นละลายน้ำแข็งและเพิ่มอุณหภูมิสูงถึง 50 องศาเซลเซียส ส่งผลให้อาหารสดและอาหารแช่แข็งได้รับความเสียหายอย่างหนัก

ข้อมูล ณ วันที่ 5 พฤศจิกายน 2569 ระบุว่าการโจมตีได้ลุกลามจากฝรั่งเศสที่มีซูเปอร์มาร์เก็ตได้รับผลกระทบกว่า 700 แห่ง ไปยังอีก 11 ประเทศทั่วยุโรป เหตุการณ์นี้แตกต่างจากการเรียกค่าไถ่ทางไซเบอร์ทั่วไป เนื่องจากเป้าหมายหลักคือการสร้างความปั่นป่วนต่อห่วงโซ่อุปทานอาหาร ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจในวงกว้างอย่างมีนัยสำคัญ

สำหรับผลกระทบต่อการส่งออกของไทย สินค้ากลุ่มอาหารทะเลแช่แข็งและไก่แปรรูปมีความเสี่ยงสูง เนื่องจากต้องพึ่งพาระบบความเย็นหากตู้แช่ปลายทางขัดข้องอาจทำให้การสั่งซื้อชะลอตัวลง เช่นเดียวกับผักผลไม้สดที่มีอายุการจัดเก็บจำกัด อย่างไรก็ตาม จนถึงปัจจุบันยังไม่มีรายงานการยกเลิกคำสั่งซื้อสินค้าจากตลาดยุโรป

ในทางกลับกัน สินค้ากลุ่มอาหารสำเร็จรูปกระป๋องและผลิตภัณฑ์อาหารแห้งที่ไม่ต้องอาศัยระบบทำความเย็น คาดว่าจะได้รับผลกระทบในวงจำกัด และอาจเป็นโอกาสในการขยายช่องทางการจัดจำหน่ายเพิ่มขึ้น ในช่วงที่ซูเปอร์มาร์เก็ตหลายแห่งจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนพื้นที่จำหน่ายสินค้าเพื่อรับมือกับวิกฤตที่เกิดขึ้น

ผู้ส่งออกไทยจึงควรเตรียมพร้อมด้านกำลังการผลิตและการขนส่งอย่างรัดกุม เพราะหากระบบกลับมาทำงานตามปกติ อาจเกิดความต้องการสั่งซื้อสินค้าเพื่อทดแทนสต๊อกที่เสียหาย นอกจากนี้ ควรเร่งยกระดับความปลอดภัยทางไซเบอร์ของระบบขนส่ง เช่น การใช้ IoT Sensors ที่มีมาตรฐาน รวมถึงพิจารณาทำประกันภัยการขนส่งเพิ่มเติมเพื่อกระจายความเสี่ยง

สหภาพยุโรปถือเป็นตลาดส่งออกสำคัญอันดับ 4 ของไทย โดยในช่วง 9 เดือนแรกของปี 2569 มีมูลค่าการส่งออกรวมสูงถึง 24,127 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เติบโตขึ้นร้อยละ 23.4 สินค้าหลักได้แก่ เนื้อไก่และอาหารทะเลแปรรูป การเฝ้าระวังและการปรับตัวอย่างทันท่วงทีจึงเป็นปัจจัยสำคัญในการรักษาความสามารถทางการแข่งขันในตลาดนี้