สอบในห้องก็ไม่รอด AI จากอุปกรณ์อัจฉริยะทำให้โกงข้อสอบง่ายขึ้น

ถ้าพูดถึงวงการที่ได้รับผลกระทบจาก AI มากที่สุด หนึ่งในนั้นหนีไม่พ้นวงการศึกษา AI Chatbot ช่วยตอบปัญหาไขข้อข้องใจเกือบทุกอย่าง ทำให้นักเรียนสามารถจัดการแบบฝึกหัดหรือการบ้านที่มอบหมายได้ในไม่กี่นาที สร้างความปวดหัวแก่บรรดาคณาจารย์อย่างกว้างขวาง จนเริ่มมีแนวคิดในการกลับมาสอบในห้องมากยิ่งขึ้น

 

แต่เรื่องนั้นก็อาจไม่ง่ายนัก เมื่อ AI จากอุปกรณ์อัจฉริยะก็กำลังเป็นแกนหลักสำหรับทุจริตการสอบ

 

 

อุปกรณ์อัจฉริยะที่ถูกใช้ในการทุจริตการสอบ

 

อันที่จริงความพยายามทุจริตการสอบเป็นเรื่องที่พบได้ทั่วไปไม่เว้นแม้แต่ในไทย แต่ในขั้นต้นเราอาจเคยพบการโกงข้อสอบด้วยการจดโพยหรือแอบดูคำตอบตอนเข้าห้องน้ำ แต่เทคโนโลยีปัจจุบันเปลี่ยนแปลงไปเร็วเกิน โดยเฉพาะอุปกรณ์สวมใส่อัจฉริยะที่แนบเนียนและกลมกลืนไปกับชีวิตประจำวัน ที่กำลังเข้ามาคุกคามระบบการสอบในห้องแบบเดิม

 

หนึ่งในอุปกรณ์ที่สามารถพบเห็นได้มากขึ้นในปัจจุบันคือ สมาร์ทวอช ที่โดยพื้นฐานดูไม่ต่างจากนาฬิกาทั่วไป แต่มีคุณสมบัติในการรับสาย โทรออก ส่งข้อความ และรับข้อมูลจากภายนอกแบบเรียลไทม์ ตลอดจนเข้าถึงฟังก์ชัน AI Chatbot ที่สามารถใช้ในการแก้โจทย์ในห้องสอบแบบเรียลไทม์

 

อันดับถัดมาคือ ปากกาอัจฉริยะ ที่มีหน้าจอแสดงผลและกล้องที่สามารถถ่ายรูปได้ ทำให้สามารถเก็บภาพข้อสอบภายในห้องออกไปสู่ภายนอกเพื่อเข้าสู่กลุ่มติวเตอร์ หรือส่งข้อมูลภาพป้อนเข้าสู่ระบบ AI Chatbot เพื่อให้ไขคำตอบแบบเรียลไทม์โดยตรง โดยอาจมีอุปกรณ์เสริมเป็นหูฝังอัจฉริยะที่สังเกตได้ยากก็สามารถทำได้เช่นกัน

 

ที่ร้ายแรงสุดต้องยกให้ แว่นตาอัจฉริยะ ที่มีการติดตั้งกล้องและไมโครโฟนรองรับไว้ในตัว สามารถใช้ถ่ายภาพและรับ-ส่งข้อมูลอย่างง่ายดาย บางรุ่นยังมีคุณสมบัติของ AI ที่ปรับความละเอียดภาพ พร้อมสามารถทำการประมวลผลวิเคราะห์ภาษา โจทย์เลข หรือข้อสอบได้อย่างง่ายดาย อีกทั้งยังยากต่อการตรวจสอบเพราะกลมกลืนไปกับแว่นตาทั่วไป

 

นอกจากนี้ยังมีอุปกรณ์อีกหลายชนิดที่ถูกนำมาใช้ในการทุจริตการสอบ เช่น กล้องกระดุมเสื้อพร้อมหูฟังจิ๋วที่อยู่ใกล้แก้วหู, แหวนอัจฉริยะที่สามารถรับส่งข้อความหรือส่งสัญญาณเป็นรหัสคำตอบ และที่ร้ายแรงสุดคงเป็น คอนแทกเลนส์อัจฉริยะ ที่นำเสนอคำตอบผ่านเลนส์ได้แบบเรียลไทม์

 

อุปกรณ์เหล่านี้ทำให้การทุจริตการสอบยิ่งแนบเนียนขึ้นทุกวัน

 

 

กรณีจริงที่มีการนำอุปกรณ์อัจฉริยะใช้ทุจริตการสอบ

 

ประเทศแรกที่ถูกพูดถึงคือ สหราชอาณาจักร ที่มีการระบาดของการทุจริตจากอุปกรณ์อัจฉริยะอย่างแพร่หลาย ในปี 2025 ทั่วประเทศมีเคสที่ถูกบันทึกการทุจริตจากสมาร์ทโฟนและอุปกรณ์อัจฉริยะกว่า 2,225 กรณี โดยเฉพาะกลุ่มหูฟังขนาดจิ๋วและสมาร์ทวอช ที่มักละเลยการตรวจสอบไปได้ง่าย

 

อันดับมาคือ ตุรกี ที่มีนักศึกษานำเทคโนโลยีมาใช้ทุจริตการสอบมหาวิทยาลัยในปี 2024 โดยการซ่อนกล้องไว้ในรูปแบบของกระดุมเสื้อ เชื่อมต่อกับเราเตอร์ที่แอบซ่อนไว้ในพื้นรองเท้า พร้อมถ่ายภาพข้อสอบและนำไปป้อนให้ AI ประมวลผลเป็นคำตอบออกมา ก่อนส่งเฉลยกลับมาผ่านทางหูฟัง

 

ขาดไปไม่ได้กับประเทศอัตราแข่งขันสูงอย่าง จีน กับ Gaokao การสอบเข้ามหาวิทยาลัยของจีน ที่มีการทุจริตโดยการนำสมาร์ทโฟนถ่ายรูปข้อสอบในปี 2022 จนทางการเพิ่มระเบียบข้อบังคับอย่างเข้มงวด และเริ่มการตรวจสอบครอบคลุมไปถึง แว่นตาอัจฉริยะ ที่จะถูกบังคับให้เปลี่ยนเป็นแว่นสายตาธรรมดาก่อนเข้าห้องสอบ

 

นั่นเป็นเพียงส่วนเดียวของเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น ไม่รวมกรณีการทุจริตอีกมากที่ไม่ถูกตรวจพบ

 

 

แนวทางรับมือแก้ไขที่ต้องเร่งปรับปรุง

 

ด้วยอุปกรณ์อัจฉริยะที่พูดถึงข้างต้น แสดงให้เห็นชัดเจนว่า การสอบในห้องแบบเดิม ไม่รองรับโลกสมัยใหม่อีกต่อไป AI เข้ามามีบทบาทแม้แต่ในการทุจริตจนการจัดสอบระดับประเทศทำได้ยากขึ้นเรื่อยๆ ยังไม่รวมการจัดสอบขนาดเล็กในระดับท้องถิ่น หรือการสอบตามโรงเรียนที่อาจมีมาตรฐานการตรวจสอบที่ต่ำกว่า ยิ่งทำให้ภาคการศึกษายิ่งน่าเป็นห่วง

 

ทางโรงเรียน มหาวิทยาลัย หรือสถานศึกษาที่มีการจัดสอบต้องมีการอัปเดตนโยบายให้ทันสมัยตามเทคโนโลยี โดยเฉพาะอุปกรณ์ AI ที่แนบเนียนและกลมกลืนกับชีวิตประจำวันมากขึ้นทุกที กรรมการคุมสอบต้องได้รับการอบรมฝึกฝนสำหรับรับมือและตรวจค้นโดยเฉพาะ ตลอดจนอาจต้องหาเทคโนโลยีตรวจคัดกรองมาใช้โดยเฉพาะต่อไป

 

อีกส่วนที่สามารถทำได้คือ การปรับปรุงข้อสอบ ที่อาจต้องแก้ไขจากการท่องจำเป็นหลัก มาใช้แนวข้อสอบมที่อาศัยการคิด วิเคราะห์ และประยุกต์ความรู้แทนการท่องจำ ที่จะทำให้การนำ AI มาช่วยทำได้ยากขึ้น เพราะปัจจุบันอุปกรณ์อัจฉริยะเหล่านี้สามารถเข้าถึงและหาซื้อได้เหมือนอุปกรณ์ทั่วไป

 

ในส่วนนี้ประเทศที่มีการปรับตัวก่อนคือ จีน จากกรณีการสอบปีล่าสุดที่มีการติดต่อหาบริษัทเทคโนโลยีทั้ง Deepseek, Tencent หรือ Alibaba เพื่อปิดกั้นฟีเจอร์อ่านภาพและประมวลผลคำตอบ พร้อมเปิดเครื่องรนบกวนสัญญาณวิทยุ โทรศัพท์ และอินเทอร์เน็ตในพื้นที่ และอาศัยการตรวจจับโลหะเพื่อป้องกันการทุจริตอย่างจริงจัง

 

แน่นอนการพัฒนาตามเรื่องนี้ไม่ใช่เรื่องง่าย เนื่องจากต้องปรับตัวและศึกษาตามเทคโนโลยี AI ที่เปลี่ยนแปลงไปทุกวัน โดยเฉพาะกรรมการคุมสอบที่อาจขาดความเชี่ยวชาญ ครั้นจะพึ่งพาอุปกรณ์ตรวจจับหรือปิดกั้นสัญญาณ ก็อาจเป็นภาระทางการเงินจนไม่สามารถจัดการได้ดีนัก

 

จึงไม่ใช่เรื่องแปลกที่ปัจจุบันยังคงต้องมีการปรับเปลี่ยนกฎระเบียบอย่างต่อเนื่องเพื่อรับมือเทคโนโลยีที่ก้าวหน้าขึ้นเรื่อยๆ

 

 

 

 

อย่างไรก็ตามความพยายามในการตรวจจับอุปกรณ์อัจฉริยะต้องทำอย่างระมัดระวัง โดยเฉพาะอุปกรณ์อย่างแว่นตา หูฟัง หรือเครื่องแต่งกายมากเกินก็อาจเป็นการคุกคามและลิดรอนสิทธิผู้เข้าสอบมากเกินไป ยังไม่รวมเครื่องช่วยฟังของผู้พิการ ผู้มีโรคประจำตัว หรือข้อกำหนดทางศาสนา ที่จะทำให้ประเด็นนี้ยิ่งซับซ้อนขึ้นไปอีก

 

นั่นทำให้ปัจจุบันการป้องกันทุจริตการสอบกลายเป็นเรื่องที่ยิ่งซับซ้อนเป็นทวีคูณ

 

 

 

 

ที่มา

 

https://theconversation.com/unis-are-going-back-to-in-person-exams-but-some-students-are-finding-new-ways-to-cheat-285801

 

https://skillsauce.io/resources/blogs/detect-cheating-in-remote-developer-tests

 

https://www.e-assessment.com/resource-hub/guidance/how-wearable-tech-can-compromise-exam-integrity-how-ai-proctoring-can-detect-it

 

https://www.bbc.com/news/articles/cvgz22w4g9zo