โลกการค้าไร้เสถียรภาพ ทำไม “ละตินอเมริกา” จึงเป็นตลาดสำคัญของส่งออกไทย

ในวันที่โลกการค้ากำลังแบ่งขั้ว ผู้ที่มาก่อนย่อมได้เปรียบในภูมิภาคที่พร้อมเปิดประตูสู่การเติบโตครั้งใหม่ให้กับธุรกิจไทย

 

ศศธร ภาสภิญโญ กรรมการผู้จัดการ บริษัท เฟดเอ็กซ์ ประเทศไทย เปิดเผยว่า ภาคการส่งออกของไทยกำลังก้าวเข้าสู่ศักราชใหม่ของการเติบโต ที่ไม่ได้ขับเคลื่อนด้วยแรงส่งจากความสำเร็จในอดีตอีกต่อไปแต่ยังต้องอาศัยการตัดสินใจเชิงกลยุทธ์และความรอบคอบมากยิ่งขึ้น แม้ว่าปีที่ผ่านมา มูลค่าการส่งออกของไทยทำสถิติสูงสุดที่ 339.6 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือประมาณ 11.4 ล้านล้านบาท เติบโตขึ้นกว่า 12.9% เมื่อเทียบกับปีก่อน

 

แต่อย่างไรก็ตามสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (TPSO) ซึ่งเคยออกมายืนยันความแข็งแกร่งของตลาดส่งออกและศักยภาพของธุรกิจไทยในการแข่งขันบนเวทีโลก ก็ยังออกมาเน้นย้ำถึงความสำคัญของ “ความยืดหยุ่น” ในการทำธุรกิจ ที่จะกลายมาเป็นปัจจัยที่สำคัญมากขึ้นท่ามกลางความไม่แน่นอนของตลาดโลกในปัจจุบัน

 

ในปัจจุบัน ระบบการค้าโลกกำลังผันผวนอย่างรุนแรงจากปัจจัยต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นการเปลี่ยนแปลงมาตรการทางภาษี ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ และแรงกดดันด้านอัตราแลกเปลี่ยน จนส่งผลให้ปัจจัยที่เคยสนับสนุนความสำเร็จของผู้ส่งออกไทยในอดีตอาจเปลี่ยนแปลงไปจากเดิม โดย TPSO ได้ประเมินแนวโน้มการส่งออกไทยปีสำหรับปี 2569 ไว้อย่างระมัดระวัง โดยคาดว่าการเติบโตจากการส่งออกอาจทรงตัวหรือหดตัวอยู่ในช่วงระหว่าง -3.1% ถึง +1% แม้โอกาสในการเติบโตยังคงมีอยู่ แต่มันอาจเป็นเรื่องยากขึ้นหากผู้ส่งออกไทยยังคงเลือกดำเนินธุรกิจในแบบที่เป็นอยู่เดิม

 

ในภาวะเช่นนี้ การพึ่งพาตลาดเดิมเพียงไม่กี่แห่งอาจกำลังกลายเป็นความเสี่ยงในเชิงโครงสร้าง การกระจายตลาดจึงไม่ใช่เพียงเรื่องในอนาคตอีกต่อไป หากแต่เป็นความจำเป็นในเชิงยุทธศาสตร์ที่ธุรกิจต้องพิจารณาอย่างจริงจัง โจทย์ที่สำคัญของผู้ส่งออกในวันนี้จึงไม่ใช่เพียงการตัดสินใจว่าจะขยายธุรกิจออกไปสู่ตลาดใหม่หรือไม่ แต่คือการเลือกกระจายธุรกิจไปยังตลาดที่เหมาะสมที่สามารถสร้างทั้งโอกาสในการเติบโตและความยืดหยุ่นในห่วงโซ่อุปทานของธุรกิจได้

 

การสร้างสมดุลในโลกการค้าที่ไม่แน่นอน

ศศธร กล่าวต่อว่า แน่นอนว่าตลาดส่งออกหลักยังคงมีความสำคัญต่อธุรกิจไทย แต่ความเปลี่ยนแปลงของเศรษฐกิจโลกกำลังทำให้การพึ่งพาตลาดเหล่านี้เพียงอย่างเดียวมีความเสี่ยงมากขึ้น ผู้ประกอบการในหลายอุตสาหกรรมต้องเผชิญแรงกดดันจากการแข่งขันด้านราคา ขณะที่ตลาดที่เติบโตเต็มที่หลายแห่งเริ่มส่งสัญญาณชะลอตัว

 

ไม่ได้หมายความว่าธุรกิจไทยควรถอยห่างจากการทำธุรกิจในตลาดเดิม แต่หมายถึงการปรับสมดุลเชิงกลยุทธ์ให้เหมาะกับบริบทใหม่ของการค้าโลก ความสำเร็จในโลกการค้าวันนี้ขึ้นอยู่กับความสามารถของผู้ส่งออกในการรักษาฐานตลาดหลัก ควบคู่ไปกับการสร้างตลาดใหม่อย่างเป็นระบบ

 

ผู้ส่งออกไทยควรวางกลยุทธ์การเติบโตบนตลาดที่หลากหลายแทนการพึ่งพาตลาดใดตลาดหนึ่งมากเกินไป เพราะธุรกิจที่เริ่มขยายไปสู่ตลาดใหม่ได้ก่อน จะมีความพร้อมมากกว่าในการเข้าถึงอุปสงค์และโอกาสทางธุรกิจใหม่ในตลาดนั้น ๆ

 

ละตินอเมริกา ตลาดเติบโตใหม่ของผู้ส่งออกไทย

ละตินอเมริกา ภูมิภาคที่มีประชากรมากกว่า 660 ล้านคน กำลังเป็นหนึ่งในตลาดศักยภาพสูงสำหรับผู้ส่งออกไทย จากโครงสร้างประชากรวัยหนุ่มสาวที่มีจำนวนมาก และความต้องการสินค้าและบริการจากต่างประเทศที่เพิ่มขึ้นในหลายกลุ่มอุตสาหกรรม

 

เหตุผลที่ทำให้ละตินอเมริกาเป็นตลาดที่น่าสนใจไม่ได้มีเพียงเรื่องของขนาด แต่ยังรวมถึงการที่ภูมิภาคนี้ยังไม่ได้เป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์การส่งออกหลักของธุรกิจไทยจำนวนมาก นี่จึงเป็นห้วงเวลาสำคัญที่ผู้ประกอบการจะสามารถรุกตลาดในภูมิภาคนี้ได้เป็นรายแรก ๆ ก่อนที่การแข่งขันจะเริ่มดุเดือดขึ้น

 

ข้อมูลจาก TPSO ระบุว่า การส่งออกของไทยไปยังละตินอเมริกาเติบโตถึง 18.6% ในช่วงปลายปี 2568 ที่ผ่านมา โดยมีชิ้นส่วนยานยนต์เป็นหนึ่งในกลุ่มสินค้าส่งออกสำคัญ สะท้อนให้เห็นว่าธุรกิจไทยในบางอุตสาหกรรมเริ่มขยับตัวแล้ว

 

ในขณะเดียวกัน สินค้าอาหารและเครื่องดื่มจากไทยก็เริ่มได้รับความนิยมมากขึ้นในละตินอเมริกา ผู้ส่งออกไทยหลายรายเริ่มต่อยอดกระแสความนิยมสินค้าและวัฒนธรรมไทย ผ่านสินค้าที่ตอบโจทย์ผู้บริโภครุ่นใหม่ อาทิ น้ำมะพร้าวและกาแฟสเปเชียลตี้ (Specialty Coffee) แสดงให้เห็นถึงศักยภาพทางของธุรกิจไทยในการต่อยอดและสร้างมูลค่าเพิ่มโดยอาศัยกระแสนิยมในภูมิภาค

 

นอกเหนือจากการเป็นตลาดปลายทาง ละตินอเมริกายังมีบทบาทสำคัญต่อห่วงโซ่อุปทานของอุตสาหกรรมการส่งออกของไทย ภูมิภาคนี้มีทรัพยากรจำนวนมาก เช่น ลิเทียม น้ำมัน และก๊าซจากชั้นหินดินดาน ซึ่งเป็นวัตถุดิบสำคัญสำหรับการผลิตสินค้ามูลค่าสูง ไม่ว่าจะเป็นชิ้นส่วนรถยนต์ไฟฟ้าและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ การเข้าถึงแหล่งทรัพยากรเหล่านี้สามารถช่วยให้ผู้ผลิตไทยสามารถรักษาเสถียรภาพในการผลิตและต้นทุนได้มากขึ้นท่ามกลางความผันผวนของเศรษฐกิจโลก

 

ด้วยบริบทเหล่านี้ ละตินอเมริกาจึงไม่ใช่แค่ภูมิภาคใหม่สำหรับส่งออกสินค้าไทยเพียงอย่างเดียว แต่ยังสามารถก้าวมาขึ้นเป็นพันธมิตรด้านทรัพยากรที่จะช่วยสนับสนุนขีดความสามารถของอุตสาหกรรมขั้นสูงของไทยในระยะยาว ความสัมพันธ์ทางการค้าระหว่างไทยและละตินอเมริกาจึงมีโอกาสพัฒนาจากรูปแบบผู้ซื้อและผู้ขาย ไปสู่ความร่วมมือที่เชื่อมโยงทั้งตลาด ทรัพยากร และห่วงโซ่อุปทานได้อย่างครอบคลุมมากยิ่งขึ้น

 

ขยายธุรกิจสู่ระดับโลกด้วยระบบโลจิสติกส์อัจฉริยะ

การขยายธุรกิจเข้าสู่ตลาดใหม่อย่างละตินอเมริกา นอกจากจะเต็มไปด้วยโอกาสแล้ว ยังนำมาซึ่งความซับซ้อนในการดำเนินงานที่ธุรกิจต้องเตรียมพร้อมรับมือ

 

ละตินอเมริกาเป็นหนึ่งในภูมิภาคที่มีระบบโลจิสติกส์ซับซ้อนที่สุดแห่งหนึ่งของโลก3  โดยเฉพาะด้านพิธีการศุลกากรที่มีข้อกำหนดแตกต่างกันไปในแต่ละประเทศ ซึ่งยังคงเป็นความท้าทายสำคัญสำหรับธุรกิจไทยจำนวนมากที่ต้องการขยายตลาดสู่ภูมิภาคดังกล่าว

 

เพื่อจัดการกับข้อจำกัดดังกล่าว ธุรกิจควรทำงานร่วมกับผู้ให้บริการโลจิสติกส์ที่น่าเชื่อถือและมีความเชี่ยวชาญ โดย เฟดเอ็กซ์ สนับสนุนธุรกิจผ่านโซลูชันดิจิทัลแบบบูรณาการและเทคโนโลยีขั้นสูง เช่น ระบบจัดการเอกสารการค้าอิเล็กทรอนิกส์ (Electronic Trade Documentation) และระบบบริการลูกค้าด้วย AI ตลอด 24 ชั่วโมง ซึ่งช่วยให้ธุรกิจสามารถคาดการณ์และบริหารจัดการความล่าช้าในการขนส่งข้ามพรมแดนได้ก่อนที่จะเกิดเหตุ เพื่อให้การจัดส่งเป็นไปอย่างถูกต้อง ราบรื่น และตรงเวลา

 

ขณะเดียวกัน การพึ่งพาความเชี่ยวชาญในด้านพิธีการศุลกากรก็ยังมีส่วนช่วยให้การขนส่งข้ามพรมแดนเป็นไปอย่างราบรื่นมากขึ้น โดยเฉพาะในเส้นทางยุทธศาสตร์อย่าง “Bi-Oceanic Corridor” ซึ่งเป็นโครงข่ายคมนาคมทางบกที่เชื่อมท่าเรือฝั่งมหาสมุทรแอตแลนติกของบราซิลเข้ากับท่าเรือฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกของชิลี ซึ่งกำลังมีบทบาทมากขึ้นในการเชื่อมต่อการค้าระหว่างเอเชียและอเมริกาใต้ให้รวดเร็วและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

 

เมื่อธุรกิจสามารถเข้าถึงข้อมูลและติดตามการขนส่งได้อย่างครบถ้วนตลอด 24 ชั่วโมง การขยายตลาดไปยังภูมิภาคใหม่ก็สามารถได้ทำง่ายและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น สำหรับ เฟดเอ็กซ์ โจทย์สำคัญสำหรับบริการของเราไม่ใช่การทำให้การค้าโลกไม่มีความซับซ้อน แต่คือการทำให้ธุรกิจสามารถจัดการกับความซับซ้อนเหล่านั้นได้อย่างมั่นใจ เพื่อให้ผู้ประกอบการไทยสามารถทุ่มเทเวลาไปกับการส่งมอบสินค้าที่มีคุณภาพสู่ลูกค้าทั่วโลก

 

ศักราชใหม่ของการส่งออกไทย

ประเทศไทยกำลังอยู่ในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อสำคัญในภาคการค้าระหว่างประเทศ ในโลกที่เต็มไปด้วยความซับซ้อนและความไม่แน่นอน ความสำเร็จในวันนี้อาจไม่ได้วัดจากความเร็วในการขยายตลาดเพียงอย่างเดียว แต่ยังวัดจากคุณภาพของการตัดสินใจเชิงกลยุทธ์ที่อยู่เบื้องหลังการเติบโตนั้นด้วย

 

ละตินอเมริกามอบโอกาสสำคัญให้กับธุรกิจไทย ทั้งในด้านอุปสงค์ใหม่จากผู้บริโภค และการเข้าถึงทรัพยากรสำคัญที่สนับสนุนการผลิตขั้นสูงและศักยภาพการแข่งขันในระยะยาว อย่างไรก็ตาม โอกาสนี้อาจไม่มีความหมายหากธุรกิจไม่สามารถแปรเปลี่ยนมันให้กลายเป็นผลลัพธ์ได้ ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยทั้งความเข้าใจในเรื่องความท้าทายของตลาด ความสามารถในการวางแผนและบริหารความเสี่ยง รวมถึงพันธมิตรที่มีความเชี่ยวชาญ ที่สามารถทำให้การค้าระหว่างประเทศสามารถดำเนินไปได้อย่างราบรื่นในภาพรวม

 

ในอนาคตข้างหน้า ผู้ส่งออกไทยที่เริ่มกระจายตลาดอย่างมีกลยุทธ์ โดยมีระบบโลจิสติกส์และโซลูชันด้านการค้าที่แข็งแกร่งเป็นกระดูกสันหลัง จะมีความพร้อมมากกว่าในการแปรเปลี่ยนความไม่แน่นอนให้กลายมาเป็นความได้เปรียบในระยะยาว สำหรับ เฟดเอ็กซ์ เป้าหมายสำคัญของการให้บริการของเราไม่ใช่แค่การเข้ามาช่วยจัดการกับความซับซ้อนเพียงอย่างเดียว แต่คือการทำให้ธุรกิจสามารถดำเนินงานได้อย่างราบรื่น เพื่อให้ผู้ประกอบการทุ่มเทเวลาไปกับสิ่งที่สำคัญที่สุด นั่นคือการส่งมอบสินค้าที่มีคุณภาพให้กับลูกค้าทั่วโลก