สรุป 5 กลยุทธ์ "แม่บุญล้ำ" ดังในไทยไม่พอ ส่งออกแล้ว 15 ประเทศ

ตลอดเกือบ 10 ปีที่ผ่านมา “น้ำปลาร้า” จากของบ้าน ๆ กลายเป็นสินค้ายอดนิยมที่มีผู้เล่นทั้งรายเล็กใหญ่แห่เข้ามาในตลาด เดินห้างทีไรก็เห็นไม่ต่ำกว่า 10 แบรนด์ แต่ถ้านับรวมผู้ผลิตท้องถิ่นจริง ๆ แล้ว มีมากกว่า 100–200 รายเลยทีเดียว กระทั่งร้านอาหารชื่อดังก็ยังโดดมาร่วมวงแข่งขัน ทว่ามีเพียงไม่กี่รายที่สามารถยืนหนึ่งในตลาดได้จริง หนึ่งในนั้นคือ “แม่บุญล้ำ”

 

แบรนด์นี้ปรากฏให้เห็นตั้งแต่ร้านสะดวกซื้อไปจนถึงไฮเปอร์มาร์เก็ต เช่น เซเว่น อีเลฟเว่น, โลตัส และแม็คโคร และไม่ได้มีชื่อเสียงแค่ในไทย แต่ยังขยายไปสู่ตลาดสากลอีกด้วย

 

แม่บุญล้ำ เป็นน้ำปลาร้าต้มสุกปรุงรสจากจังหวัดกาฬสินธุ์ สูตรดั้งเดิมถูกสืบทอดต่อเนื่องกว่า 30 ปี ปัจจุบันอยู่ภายใต้การบริหารของ พิไรรัตน์ บริหาร (คุณอ้อม) ทายาทรุ่นที่ 3 

 

เบื้องหลังความสำเร็จของแม่บุญล้ำเริ่มย้อนกลับไปเมื่อปี 2510 สมัยคุณสนั่นและคุณทองสุข ศรีโยธา หิ้วปลาร้าบรรจุปี๊บไปขายตลาดสดในกาฬสินธุ์ ความนิยมของสูตรนี้ถูกถ่ายทอดวิชาให้ลูก ๆ ทั้ง 8 คน หนึ่งในนั้นคือ แม่บุญล้ำ ปรีเรือง เป็นคนเดียวที่ต่อยอดจนประสบความสำเร็จ ตั้งแบรนด์ แม่บุญล้ำ ในปี 2536 จากครัวเรือนสู่โรงงานผลิต ก่อนขยายเป็นบริษัท เพชรดำฟู้ดส์ จำกัด

 

หลังจากพิไรรัตน์เรียนจบสาขาจุลชีววิทยา เขานำความรู้มาพัฒนาธุรกิจต่อโดยสังเกตพฤติกรรมผู้บริโภคที่เริ่มนำปลาร้าดิบมาต้มสุกก่อนบริโภค จึงเกิดเป็น น้ำปลาร้าต้มสุกพร้อมทานในปี 2554 เริ่มจากปี๊บก่อนค่อยพัฒนาบรรจุขวด วางขายในห้างและร้านสะดวกซื้อ

อะไรคือกุญแจสู่ความสำเร็จของแบรนด์แม่บุญล้ำ? 

 

พิไรรัตน์ ได้ให้ข้อมูลในงาน ScaleFast 2025 ไว้อย่างน่าสนใจ โดยโพสต์ทูเดย์ข้อสรุปออกมาเป็น 5 ข้อดังนี้ 

 

1.เดินตามความต้องการของลูกค้า

อย่างที่เกริ่นไปก่อนหน้านี้ว่า หลังจากพิไรรัตน์เรียนจบ เขานำความรู้ที่มีมาต่อยอดโดยสังเกตุเห็นพฤติกรรมของคนที่เริ่มนำปลาร้าไปต้มให้สุก ซึ่งในสมัยก่อนนั้น ปลาร้าที่ขายในตลาด ส่วนใหญ่จะยังไม่ค่อยพร้อมใช้ ซึ่งถ้าพูดให้เข้าใจง่าย ๆ คือเป็นเพียงแค่การหมักดอง ยังไม่ถูกนำไปต้มสุก และปรุงรสชาติ จากสิ่งที่พบ จึงกลายเป็นแรงบันดาลใจให้แบรนด์แม่บุญล้ำ พัฒนาปลาร้าต้มสุกพร้อมใช้ขึ้นมา 

 

แต่ถึงแม้ว่าจะมีการพัฒนาแล้ว แต่ภาพจำที่คนรู้จักปลาร้า คือ ความสะอาด ไม่ได้มาตรฐาน แบรนด์จึงได้ร่วมกับมหาวิทยาลัยขอนแก่น ยกระดับกระบวนการผลิต จนกลายเป็นผู้ผลิตน้ำปลาร้ารายแรกๆ ในจังหวัดกาฬสินธุ์ที่ได้รับ อย.

 

ซึ่งเหมาะเจาะกับปี 2558 ที่ภาครัฐออกกฎเข้มเรื่องความปลอดภัยอาหาร แม่บุญล้ำโชคดีที่แบรนด์ได้พัฒนามาตรฐานแล้ว จึงทำให้เป็นแบรนด์ที่อยู่รอดในตลาด เหตุการณ์นี้ย้ำชัดว่า คุณภาพและความปลอดภัยคือหัวใจสำคัญของธุรกิจ แม้แบรนด์ในเวลานั้นยังไม่เป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวาง

 

2. ขยายกำลังการผลิตให้ตอบความต้องการ

หลังจากน้ำปลาร้าต้มสุกเริ่มเป็นสินค้ายอดนิยม มีความต้องการพุ่งสูงขึ้น แม่บุญล้ำก็เลย ตัดสินใจลงทุนเทคโนโลยีและเครื่องจักรทั้ง เครื่องต้ม บรรจุ และแพ็คอัตโนมัติ ทำให้ผลิตได้มากขึ้น แก้ปัญหาการรอสินค้านานเกือบเดือน พร้อมยกระดับมาตรฐานสุขอนามัย ซึ่งพอหลังจากมีเครื่องจักรแล้ว ก็ต่อยอดสู่มาตรฐานสากล ไม่ว่าจะเป็น GMP, HACCP, HALAL และ FSSC22000 เพื่อเตรียมพร้อมส่งออกทั่วโลก 

 

3. ความหลากหลายของสินค้า

อีกหนึ่งคีย์สำคัญที่ต่อยอดจากข้อแรก นอกจากตามลูกค้าแล้ว ยังต้องรับฟังความเห็นลูกค้า เพื่อนำมาปรับปรุง โดยเฉพาะการพัฒนาสูตร เพราะนอกจากสูตรดั้งเดิมแล้ว ยังทดลองพัฒนาปลาร้าสำหรับเมนูต่างๆ ร่วมกับ รายการ Master Chef Thailand เพื่อพิสูจน์ให้เห็นว่า ปลาร้าไม่ได้จำกัดอยู่แค่ครัวอีสาน แต่สามารถเป็นส่วนประกอบของอาหารได้ทุกสไตล์

 

4. คนรู้จักแม่บุญล้ำจากเพลง “แม่บุญล้ำ” เปิดทั่วห้าง

ทั้งนี้ ในตลาดที่มีคู่แข่งไม่น้อยกว่า 250 แบรนด์ สิ่งที่แม่บุญล้ำทำให้เกิดไวรัลคือการสร้างการจดจำด้วยแคมเปญเพลง “แม่บุญล้ำ” ร่วมกับศุ บุญเลี้ยง เพลงถูกเปิดในห้างสรรพสินค้า กระตุ้นให้ผู้คนสงสัยว่า “น้ำปลาร้าแม่บุญล้ำคืออะไร?” และกลายเป็นแรงบันดาลใจให้ผู้บริโภคสร้างคอนเทนต์บน TikTok กว่า 408 คลิป มียอดวิวรวม 5.6 ล้านครั้ง ตอกย้ำความรู้จักของแบรนด์ทั่วประเทศ

 

5. ตั้งเป้าใหญ่โกอินเตอร์ 

เป้าหมายต่อไปของแม่บุญล้ำคือ ผลักดันปลาร้าไทยสู่ระดับสากล ทางแบรนด์ได้ร่วมมือกับ เชฟนานาชาติจากญี่ปุ่นและเกาหลี สร้างเมนูที่ผสมผสานปลาร้ากับวัตถุดิบสากล เช่น ชีส เพราะวัฒนธรรมการหมักดองมีความคล้ายกัน ทำให้รสชาติลงตัวอย่างไม่น่าเชื่อ

 

อย่างไรก็ตาม ด้วยคุณภาพมาตรฐานโลก แม่บุญล้ำส่งออกไปแล้วกว่า 15 ประเทศ ครอบคลุมยุโรป อเมริกา เอเชีย และตะวันออกกลาง แถมยังทำงานใกล้ชิดกับคู่ค้าเพื่อพัฒนาสินค้าให้ตอบโจทย์แต่ละตลาด ซึ่งถือเป็น กลยุทธ์สำคัญในการขยายธุรกิจสู่เวทีโลกอย่างยั่งยืน

 

 

 

Credit ภาพ : เฟซบุ๊ก Maeboonlam น้ำปลาร้าแม่บุญล้ำ