“นายกฯอนุทิน” ออกสเต็ปแดนซ์ชวนคนไทยขยับ! ป้องกันโรค NCDs หลังพบเสียชีวิต 1 พันคนต่อวัน

"นายกฯ อนุทิน" ร่วมเต้นแอโรบิก ชวนคนไทยเพิ่มกิจกรรมทางกาย สู่โจทย์ใหญ่ด้านสุขภาพ เมื่อคนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปมีภาวะอ้วนเพิ่มเป็น 45% ขณะที่ผู้มีกิจกรรมทางกายเพียงพอมีเพียง 57.4% ชวนรู้จัก NCDs กลุ่มโรคไม่ติดต่อเรื้อรังที่เกี่ยวข้องกับพฤติกรรมในชีวิตประจำวัน และเราสามารถลดปัจจัยเสี่ยงได้ตั้งแต่วันนี้

 

 

นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ออกสเต็ปร่วมเต้นแอโรบิกกับประชาชนที่สนามศุภชลาศัย เมื่อวันที่ 9 สิงหาคม 2569 เป็นส่วนหนึ่งของกิจกรรมประกาศความสำเร็จโครงการ “74 วัน 74 ล้านแคลอรี” หลังประชาชนร่วมสะสมการเผาผลาญพลังงานผ่านแพลตฟอร์ม “ก้าวท้าใจ” มากกว่า 153 ล้านแคลอรี จากเป้าหมาย 74 ล้านแคลอรี

 

เบื้องหลังการชวนคนไทย “ขยับร่างกาย” ครั้งหนึ่ง มาจากโจทย์สำคัญของระบบสุขภาพไทย นั่นคือ การเพิ่มขึ้นของโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง หรือ NCDs

 

 

 

NCDs คืออะไร?

NCDs ย่อมาจาก Noncommunicable Diseases หรือ “โรคไม่ติดต่อ”  เป็นกลุ่มโรคที่ไม่ได้เกิดจากเชื้อโรคและไม่แพร่จากคนหนึ่งไปสู่อีกคนหนึ่ง โดยมักดำเนินโรคเป็นระยะเวลานาน และเกิดจากหลายปัจจัยประกอบกัน ทั้งพันธุกรรม สรีรวิทยา สิ่งแวดล้อม และพฤติกรรม

 

องค์การอนามัยโลก (WHO) จัดโรคสำคัญในกลุ่ม NCDs ได้แก่

• โรคหัวใจและหลอดเลือด เช่น โรคหัวใจและโรคหลอดเลือดสมอง
• โรคมะเร็ง
• โรคเบาหวาน
• โรคทางเดินหายใจเรื้อรัง

NCDs จึงไม่ใช่โรคใดโรคหนึ่ง แต่เป็นกลุ่มโรคขนาดใหญ่ที่เป็นสาเหตุการเสียชีวิตสำคัญของประชากรทั่วโลก

 

ทั้งงนี้ โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง หรือ NCDs ยังคงเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้นของคนไทย โดยมีผู้เสียชีวิตราว 400,000 คนต่อปี หรือเฉลี่ยมากกว่า 1,000 คนต่อวัน

 

 

คนไทยอ้วนเพิ่ม แต่ขยับร่างกายยังไม่เพียงพอ

ข้อมูลผลสำรวจสุขภาพประชาชนไทย ครั้งที่ 7 พ.ศ. 2567-2568 ที่กระทรวงสาธารณสุขเปิดเผยในกิจกรรมครั้งนี้สะท้อนปัจจัยเสี่ยงที่น่าจับตามอง

 

• คนไทยที่มีกิจกรรมทางกายเพียงพอมีสัดส่วนเพียง 57.4% ขณะที่สัดส่วนประชาชนที่บริโภคผักและผลไม้อย่างเพียงพอลดลงจาก 21.2% ในปี 2563 เหลือ 16.6%
• ขณะเดียวกัน ความชุกของภาวะอ้วนในประชาชนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปเพิ่มจาก 42% ในปี 2563 เป็น 45% ในปี 2567
• ข้อมูลจากระบบคลังข้อมูลสุขภาพ (HDC) ยังพบว่า ในปี 2566 ประชากรวัยทำงานอายุ 25-59 ปี มี BMI อยู่ในเกณฑ์ปกติเพียง 46.51% และความชุกของภาวะอ้วนเพิ่มจาก 34.66% ในปี 2564 เป็น 35.64% ในปี 2566

 

ตัวเลขเหล่านี้เป็นเหตุผลหนึ่งที่กระทรวงสาธารณสุขพยายามผลักดันแนวคิด “Active Living” หรือทำให้การเคลื่อนไหวร่างกายกลายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน

 

 

 

NCDs ไม่ได้เกิดจาก “ไม่ออกกำลังกาย” อย่างเดียว

แม้ภาพนายกรัฐมนตรีเต้นแอโรบิกจะชูเรื่องการออกกำลังกาย แต่การป้องกัน NCDs ไม่ได้หมายถึงการออกกำลังกายเพียงอย่างเดียว

WHO ระบุปัจจัยเสี่ยงด้านพฤติกรรมสำคัญ ได้แก่ การสูบบุหรี่ การกินอาหารที่ไม่เหมาะสม การดื่มแอลกอฮอล์ในลักษณะที่เป็นอันตราย และการมีกิจกรรมทางกายไม่เพียงพอ รวมถึงมลพิษทางอากาศซึ่งเป็นอีกหนึ่งปัจจัยเสี่ยงสำคัญ  ปัจจัยเหล่านี้สัมพันธ์กับความดันโลหิตสูง ภาวะน้ำหนักเกินและโรคอ้วน น้ำตาลในเลือดสูง และไขมันในเลือดผิดปกติ ซึ่งล้วนเพิ่มความเสี่ยงต่อโรค NCDs ในระยะยาว

 

การดูแลตัวเองจึงไม่จำเป็นต้องเริ่มจากการออกกำลังกายหนัก แต่สามารถเริ่มจากการเพิ่มการเคลื่อนไหวในแต่ละวัน ไม่ว่าจะเป็นการเดิน ปั่นจักรยาน เล่นกีฬา ทำงานบ้าน หรือเต้นแอโรบิก เพราะ WHO ให้นิยาม “กิจกรรมทางกาย” ครอบคลุมการเคลื่อนไหวของร่างกายที่ใช้พลังงาน ไม่ได้จำกัดเฉพาะการเล่นกีฬาเท่านั้น

ควบคู่ไปกับการกินอาหารที่เหมาะสม หลีกเลี่ยงการสูบบุหรี่และการได้รับควันบุหรี่ และตรวจคัดกรองสุขภาพตามความเหมาะสม โดยเฉพาะความดันโลหิต ระดับน้ำตาลและไขมันในเลือด รวมถึงปัจจัยเสี่ยงอื่นตามวัย

 

 

WHO ระบุว่า การมีกิจกรรมทางกายอย่างสม่ำเสมอมีส่วนช่วยป้องกันและจัดการโรค NCDs หลายชนิด เช่น โรคหัวใจ ความดันโลหิตสูง โรคหลอดเลือดสมอง เบาหวาน และมะเร็งบางชนิด รวมทั้งช่วยควบคุมน้ำหนักและส่งผลดีต่อสุขภาพจิตและคุณภาพชีวิตด้วย

 

ดังนั้น ภาพการออกสเต็ปแอโรบิกของนายกรัฐมนตรีในครั้งนี้ อาจเป็นจุดเริ่มต้นของคำถามที่ใกล้ตัวกว่านั้นว่า ในแต่ละวัน “เราขยับร่างกายเพียงพอแล้วหรือยัง?”