อัยการสูงสุดสั่งเร่งนิรโทษกรรมทุกฝ่าย เตรียมเวียนแนวปฏิบัติทั่วประเทศ

เมื่อวันที่ 2 ตุลาคม 2569 นายณัฐวุฒิ ใสยเกื้อ อดีตแกนนำแนวร่วมประชาธิปไตยต่อต้านเผด็จการแห่งชาติ (นปช.) ยื่นหนังสือถึงอัยการสูงสุด ขอให้พนักงานอัยการสั่งไม่ฟ้องคดีการเมืองที่เข้าข่าย พ.ร.บ.สร้างเสริมสังคมสันติสุข ขณะที่สำนักงานอัยการสูงสุดเตรียมออกหนังสือเวียนกำชับอัยการทั่วประเทศให้ปฏิบัติตามกฎหมายโดยเร็ว และให้ทุกฝ่ายได้รับสิทธิอย่างเท่าเทียม

 

นายประยุทธ เพชรคุณ อธิบดีอัยการภาค 4 ในฐานะโฆษกสำนักงานอัยการสูงสุด และนายสุรเชษฐ์ งามวงศ์ อธิบดีอัยการคดีพิเศษ ในฐานะรองโฆษกสำนักงานอัยการสูงสุด เป็นผู้แทนรับหนังสือ

นายณัฐวุฒิกล่าวว่า จากการสำรวจและประเมินพบผู้ต้องหาหรือจำเลยในคดีที่มีมูลเหตุทางการเมือง ทั้งกลุ่ม นปช. กลุ่ม กปปส.และพันธมิตร รวมถึงกลุ่มราษฎร รวมไม่น้อยกว่า 6,000 คน จึงขอให้อัยการสูงสุดสั่งการให้พนักงานอัยการมีคำสั่งไม่ฟ้องในความผิดตามบัญชีแนบท้ายกฎหมายฉบับนี้

 

ก่อนหน้านี้ นายณัฐวุฒิได้ยื่นหนังสือต่อศาลยุติธรรมแล้ว และที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกาได้ส่งแนวทางผ่านสำนักงานศาลยุติธรรมไปยังศาลทั่วประเทศ เพื่อให้ปฏิบัติในทิศทางเดียวกัน โดยศาลสามารถใช้ดุลยพินิจมีคำสั่งได้ทันที หากความผิดตรงตามบัญชีแนบท้ายกฎหมาย

 

นายณัฐวุฒิระบุว่า แม้ศาลมีคำสั่งยุติคดีและปล่อยตัวจำเลยหลายรายแล้ว แต่ยังพบพนักงานอัยการยื่นคำร้องคัดค้านการขอให้ศาลไต่สวนเพื่อยุติคดี จึงมายื่นหนังสือเพื่อให้การปฏิบัติตามกฎหมายไม่ติดขัด พร้อมยืนยันว่าจะดำเนินการยื่นเรื่องให้ครบทุกคนที่เข้าข่าย

ด้านนายประยุทธกล่าวว่า กฎหมายฉบับนี้มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 24 สิงหาคม 2569 ครอบคลุมเหตุการณ์ความเคลื่อนไหวทางการเมืองระหว่างปี 2548–2568 ส่วนเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นหลังจากนั้นไม่อยู่ในข่ายนิรโทษกรรม

 

นายประยุทธอธิบายว่า กฎหมายครอบคลุมทั้งคดีแพ่งและคดีอาญา โดยมีข้อยกเว้น ได้แก่ คดีมาตรา 112 คดีทุจริต คดีแพ่งและอาญาที่เกิดขึ้นกับเอกชน ความผิดส่วนตัว และการชุมนุมที่ทำให้ผู้อื่นเสียชีวิตหรือบาดเจ็บสาหัส ผู้ที่เข้าเงื่อนไขและไม่อยู่ในข้อยกเว้นจะได้รับผลตามกฎหมายทันที

สำหรับความเสียหายทางแพ่งที่เกี่ยวข้องกับหน่วยงานของรัฐ นายประยุทธระบุว่า หากเข้าข่ายตามกฎหมาย ผู้กระทำไม่ต้องชดใช้ค่าเสียหาย แม้ความเสียหายจะมีมูลค่าระดับร้อยล้านบาทก็ตาม

 

นายประยุทธกล่าวด้วยว่า ช่วงเช้าวันเดียวกัน อัยการสูงสุดประชุมออนไลน์กับผู้บริหารสำนักงานอัยการสูงสุดที่อาคารรัชดาภิเษก และสั่งให้ดำเนินการตามกฎหมาย พร้อมมอบหมายสำนักงานวิชาการซักซ้อมแนวทางและออกหนังสือเวียนให้อัยการทั่วประเทศรับทราบ

 

นโยบายสำคัญคือ ประชาชนทุกกลุ่มการเมืองต้องได้รับประโยชน์ภายใต้กฎหมายอย่างเท่าเทียม โดยให้ดำเนินการทันที ไม่ต้องรอผลจากคณะอนุกรรมการกลั่นกรองฯ

 

กรณีผู้ต้องหาหรือจำเลยถูกดำเนินคดีมาตรา 112 พร้อมข้อหาอื่นที่เกี่ยวข้องกับการชุมนุมทางการเมือง นายประยุทธชี้แจงว่า ข้อหามาตรา 112 ยังไม่ได้รับนิรโทษกรรม ส่วนข้อหาอื่นที่เข้าเงื่อนไขจะได้รับผลตามกฎหมาย

 

เมื่อถามถึงคดีผู้ชุมนุมปิดสนามบิน นายประยุทธกล่าวว่า องค์กรหรือหน่วยงานที่มีกฎหมายรองรับให้เป็นองค์กรของรัฐถือว่าเข้าข่าย โดยสนามบินถือเป็นหน่วยงานของรัฐ จึงได้รับผลนิรโทษกรรมทางแพ่งด้วย หากจำเลยชดใช้ค่าเสียหายแล้ว รัฐไม่ต้องคืนเงิน แต่หากยังไม่ชดใช้ กฎหมายให้นิรโทษกรรมในส่วนนี้

 

ส่วนคดี กปปส.ที่อยู่ระหว่างฎีกา นายประยุทธระบุว่า หากอัยการเป็นเจ้าของเรื่องและพบว่าข้อหาที่ฟ้องตรงตามเงื่อนไขของกฎหมาย ถือเป็นหน้าที่ที่ต้องดำเนินการตามข้อสั่งการของอัยการสูงสุด อย่างไรก็ตาม จะถอนฟ้องหรือดำเนินการอย่างไร ต้องพิจารณาข้อเท็จจริงและเงื่อนไขเป็นรายคดี โดยอัยการเจ้าของสำนวนจะทราบรายละเอียดดีที่สุด