เปิดผลสอบดีเอสไอ...สาวไส้นักการเมืองฮุบเกาะระ

คดีเกาะระเกี่ยวพันกับนักการเมืองท้องถิ่นและข้าราชการระดับสูงของกรมป่าไม้ผลสอบสวนชี้ชัดว่าพื้นที่หลายแปลงบนเกาะระไม่น่าจะออกเอกสารการแจ้งครอบครอง....

โดย...ธนวัฒน์ เพ็ชรล่อเหลียน

พื้นที่จำนวน 12,187 ไร่ ซึ่งตั้งอยู่ใน ต.เกาะพระทอง อ.คุระบุรี จ.พังงา ห่างจากแผ่นดินใหญ่เพียง 10 นาที ของการเดินทางด้วยเรือเร็ว มีชื่อเรียกว่า “เกาะระ” ถูกยกย่องให้เป็นขุมทรัพย์แห่งอันดามัน เพชรแท้ที่รอการเจียระไน หรือกระทั่งอัญมณีเลอค่าระดับโลก

ความสมบูรณ์ที่เกิดขึ้นจากระบบนิเวศอันสลับซับซ้อนตามกลไกธรรมชาติที่สืบเนื่องมายาวนานกว่าหมื่นปี กอปรกับคุณลักษณะเฉพาะของเกาะระ ภูมิอากาศลักษณะฝน 8 แดด 4 ภูมิประเทศเขาสูง 245 เมตร จากระดับน้ำทะเล มีทั้งป่าดิบชื้น ป่าชายเลน ป่าชายหาด และป่าพรุ ล้อมรอบด้วยอ่าวเล็กๆ อีก 10 อ่าว อุดมด้วยพันธุ์พืช พันธุ์สัตว์นานาชนิด

ดัชนีชี้วัดหนึ่งซึ่งอธิบายถึงความบริสุทธิ์ของเกาะระ คือ นกเงือกที่มักจะไสวปีกอวดร่างแก่ผู้มาเยือนโดยไม่เหนียมอาย จึงไม่ใช่เรื่องแปลกหาก “กลุ่มอิทธิพล” ที่ล้วนแต่พลางตัวในเงามืดจะกระโจนสู่ที่แจ้งเพื่อตะครุบชิ้นปลามันบนสถานที่แห่งนี้

ปัญหาที่ “เกาะระ” กำลังประสบอยู่แบ่งได้เป็น 2 ประเด็น คือ อนาคตของเการะ เพราะปัจจุบันยังมีข้อถกเถียงที่ยังไม่สิ้นสุดว่าเกาะระควรจะถูกจัดตั้งเป็นอะไร ระหว่างป่าสงวนแห่งชาติ (ตามเดิม) อุทยานแห่งชาติ หรือสวนพฤกษศาสตร์

อย่างไรก็ตาม สมัยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (ทส.) ยุค อนงค์วรรณ เทพสุทิน ได้มีมติจัดตั้งโครงการสวนพฤกษศาสตร์ทางทะเลและชายฝั่งในบริเวณพื้นที่ของเกาะระ และได้ว่าจ้างศูนย์บริการวิชาการ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ศึกษาวางผังแม่บทเป็นที่เรียบร้อย

เข้าสู่ยุครัฐมนตรี สุวิทย์ คุณกิตติ และ ก่องกานดา ชยามฤต อดีตหัวหน้าผู้ตรวจราชการ กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช เข้ามาดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการองค์การสวนพฤกษศาสตร์ กลับมีการเปลี่ยนจุดยืนจากเดิมที่เตรียมจัดทำสวนพฤกษศาสตร์ทั้ง 12,187 ไร่ เหลือเพียง 4,000 ไร่เศษ ด้วยเหตุผลว่าองค์การขาดศักยภาพในการดูแลพื้นที่ทั้งหมด

สอดรับกับความพยายามของกรมอุทยานฯ ที่ต้องการประกาศพื้นที่ 6,873 ไร่ เป็นอุทยานแห่งชาติ ทำให้หลายฝ่ายเกิดความเคลือบแคลงขึ้นว่า มีกระบวนการ “เกี้ยเซี้ย” แบ่งสรรพื้นที่สำหรับหากินระหว่างองค์การสวนพฤกษศาสตร์ กรมป่าไม้ และกรมอุทยานฯ ภายใต้การดูแลของ ทส.หรือไม่

อีกหนึ่งปัญหาที่เกาะระประสบอยู่ คือ การบุกรุกพื้นที่ป่าอย่างเป็นโครงข่าย โดยมีความพยายามจะยื่นขอเอกสารสิทธิทำกิน (สทก.) ความผิดปกติดังกล่าวถูกเปิดเผยโดย ลือชัย ประทีป ณ ถลาง ที่ปรึกษาโครงการจัดตั้งสวนพฤกษศาสตร์ องค์การสวนพฤกษศาสตร์ ในขณะนั้น

ลือชัย เข้าร้องเรียนต่อคณะกรรมาธิการกิจการองค์กรตามรัฐธรรมนูญ รัฐวิสาหกิจ องค์การมหาชน และกองทุน สภาผู้แทนราษฎร เพื่อให้ตรวจสอบ

การออก สทก.ที่ไม่เข้าหลักเกณฑ์ เนื่องจากช่วงก่อนปี 2551 กรมที่ดินได้ออกเอกสารสิทธิบนเกาะระทั้งสิ้น 21 แปลง เนื้อที่รวม 490 ไร่ ต่อมาปี 2552 กรมป่าไม้เตรียมออกเอกสาร สทก.อีก 139 แปลง รวมเนื้อที่ 1,588 ไร่

พิรุธดังกล่าวยังถูกแสดงผ่านบัญชีรายชื่อราษฎรที่แจ้งการครอบครองที่ดิน (แจ้งขอสิทธิทำกินหรือ สทก.) ซึ่งแนบมากับหนังสือด่วนที่สุดที่ ทส 16184.24/28 ลงวันที่ 28 ม.ค. 2552 เพื่อให้ทางจังหวัดใช้ประกอบการขอใช้พื้นที่องค์การสวนพฤกษศาสตร์

รายชื่อประชาชนผู้ยื่นขอบางส่วนเป็นชาวมอแกน มีวิถีชีวิตผูกติดกับท้องทะเลอย่างกลมกลืน ยังชีพด้วยการทำประมงชายฝั่งเป็นหลัก และไม่นิยมใช้ผืนดินเพื่อทำการเกษตร แต่กลับขอพื้นที่ทำกินถึง 13 รายชื่อ จำนวนกว่า 50 ไร่ จึงอาจมีขบวนการสวมสิทธิชาวบ้านเพื่อหวังครอบครองพื้นที่

แม้แต่คนใน “ตระกูล ม.” ผู้ทรงอิทธิพลในพื้นที่พังงา ยื่นขอเอกสารสิทธิทั้งสิ้น 21 รายชื่อ พื้นที่รวม 278 ไร่ เฉลี่ยรายละ 13 ไร่

ศิริพงษ์ หังสพฤกษ์ รองปลัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ระบุอย่างชัดถ้อยชัดคำว่า ทส.ไม่มีนโยบายในการออก สทก.ใดๆ บนเกาะระ ส่วนกรณี สทก.จำนวน 139 แปลง หรือประมาณ 1,588 ไร่ เป็นเพียงการยื่นขอตามสิทธิประชาชน แต่ยังต้องตรวจสอบเงื่อนไขอีกครั้ง

นอกจากนี้ จุฤทธิ์ ลักษณวิศิษฏ์ สส.พังงา พรรคประชาธิปัตย์ ยังได้ดำเนินการนำจับนายทุนที่บุกรุกพื้นที่แล้วกว่า 10 ราย รวมเนื้อที่กว่า 70 ไร่ ขณะที่ข้อมูลจากสำนักจัดการทรัพยากรป่าไม้ที่ 12 สาขากระบี่ รายงานว่า เมื่อวันที่ 20 ก.ค. 2553 มีการตั้งชุดเฉพาะกิจเข้าตรวจสอบพื้นที่ และได้บินตรวจสอบสภาพป่าเกาะระทั้งหมดไม่พบการบุกรุกเพิ่มเติม

ทว่า ถ้อยแถลงดังกล่าวกลับสวนทางกับข้อเท็จจริงตามที่คณะกรรมาธิการกิจการองค์กรตามรัฐธรรมนูญฯ พร้อมตัวแทนนักวิชาการและสื่อมวลชน ได้ลงพื้นที่พิสูจน์ด้วยสายตา เมื่อวันที่ 26 มิ.ย. 2553 นำโดย เฉลิมชาติ การุณ สส.สกลนคร พรรคภูมิใจไทย ในฐานะประธานคณะกรรมาธิการฯ ยอมรับว่า ก่อนหน้านี้พยายามลงพื้นที่มาแล้วครั้งหนึ่ง แต่ถูกเจ้าของพื้นที่ทักท้วงว่าอันตราย เนื่องจากกระแสคลื่นลมไม่อำนวยต่อการเดินเรือ จึงต้องยกเลิกไป จึงได้ลงพื้นที่ได้ในช่วงปลายเดือน มิ.ย. แต่ก็ถูกสกัดกั้นจากเจ้าของพื้นที่หลายทาง แต่ท้ายที่สุดแล้วก็เข้าไปในเกาะระได้

“เราพบร่องรอยการบุกรุกใหม่ที่ชัดเจน มีความพยายามแปลงพื้นที่สมบูรณ์ให้เสื่อมโทรมเพื่อขอเอกสารสิทธิ” เฉลิมชาติ กล่าว
ต่อมามีการรายงานผลการสอบข้อเท็จจริงเสนอต่อ ชัย ชิดชอบ ประธานสภาผู้แทนราษฎร และสำเนาไปยัง สุวิทย์ คุณกิตติ รมว.ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รวมทั้ง อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ นายกรัฐมตรี

แต่ด้วยอำนาจของคณะกรรมาธิการฯ ที่มีจำกัดจึงไม่สามารถขยายผลตรวจสอบขบวนการบุกรุกได้ เป็นเหตุให้ต้องส่งเรื่องต่อไปยังคณะกรรมาธิการการที่ดิน ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ที่มี วารุจ ศิริวัฒน์ เป็นประธาน ซึ่งมีอำนาจในการรับผิดชอบโดยตรง

“เท่าที่มีข้อมูลเบื้องต้นนั้นพบพิรุธในแง่การได้มาของเอกสารสิทธิในหลายแปลง โดยเฉพาะแปลงหนึ่งมีเนื้อที่ 170 ไร่เศษ ทั้งที่พื้นที่มีความเป็นป่าสมบูรณ์มาก และทางคณะกรรมาธิการฯ จะได้เรียกส่วนงานที่เกี่ยวข้องเข้าไปชี้แจงในส่วนที่มีพิรุธต่อไป” วารุจ กล่าวภายหลังลงพื้นที่เกาะระ เมื่อวันที่ 30 ต.ค. 2553

อย่างไรก็ดี ข้อมูลจาก พ.ต.ท.ประวุธ วงศ์สีนิล พนักงานสอบสวนคดีพิเศษ 9 กรมสอบสวนคดีพิเศษ (ดีเอสไอ) ยืนยันกับโพสต์ทูเดย์ว่า คดีเกาะระมีความซับซ้อนตั้งแต่อดีต โดยเกี่ยวพันกับนักการเมืองท้องถิ่นและข้าราชการระดับสูงของกรมป่าไม้
ผลการสอบสวนชี้ชัดว่าพื้นที่หลายแปลงบนเกาะระไม่น่าจะออกเอกสารการแจ้งครอบครองที่ดิน (ส.ค.1) ได้ ยิ่งการออกหนังสือรับรองการทำประโยชน์ (น.ส.3) ยิ่งเป็นไม่ได้ใหญ่ นั่นเพราะจากการตรวจสอบจากภาพถ่ายทางอากาศช่วงปี 2510 กลับไม่พบร่องรอยการใช้ประโยชน์ในพื้นที่ที่ขอออก ส.ค.1 ช่วงปี 2498

“มีพิรุธในหลายพื้นที่ โดยเฉพาะการขอเอกสารสิทธิบริเวณพื้นที่หน้าเขา ซึ่งมีลมแรง คลื่นแรง ไม่เหมาะสมกับการทำเกษตรกรรมหรือใช้เป็นที่อยู่อาศัย” พ.ต.ท.ประวุธ วิเคราะห์

พ.ต.ท.ประวุธ ชี้เป้าความพิรุธว่า มีที่แปลงหนึ่งที่น่าสนใจ คือ ส.ค.1 ไม่ติดทะเล แต่พื้นที่จริงกลับติดทะเล ตรงนี้อาจมองได้ว่าเป็นวิธีการที่เรียกว่า “ส.ค.บิน” โดยจากการตรวจสอบพื้นที่ว่า ก่อนจะมีการออกเอกสารสิทธิเคยถูกทักท้วงจากเจ้าหน้าที่แล้วว่าไม่สามารถออกได้ แต่หากต้องการออกจริงๆ ทางจังหวัดต้องเป็นผู้รับผิดชอบ ซึ่งท้ายที่สุดก็มีการออกให้จริงๆ

พนักงานสอบสวนคดีพิเศษรายนี้ บอกอีกว่า ข้อมูลที่ได้มีความเชื่อมโยงระหว่างนายทุนที่อยู่นอกพื้นที่แต่มีอิทธิพลใน จ.พังงา กับนักการเมืองท้องถิ่น โดยขบวนการนี้มีความพยายามจะออกเอกสารสิทธิเพิ่ม แต่ก็ไม่สำเร็จเพราะถูกสังคมจับตามอง จนถึงขณะนี้ก็ยังมีความพยายามจะผลักดันให้สำเร็จอยู่ตลอด

“นักการเมืองท้องถิ่นมีอยู่กลุ่มเดียวที่มีอิทธิพลมาก เรื่องของเกาะระเคยถึงขั้นฆ่ากันมาแล้ว แต่นักการเมืองในที่นี้ไม่ได้หมายความรวมไปถึงนักการเมืองระดับชาติ” พ.ต.ท.ประวุธ กล่าว

เจ้าหน้าที่ดีเอสไอ อธิบายถึงขั้นตอนดำเนินการหลังจากนี้ว่า จะตรวจสอบข้อมูลที่ได้รับ ก่อนลงพื้นที่เกาะระเพื่อตรวจสอบให้ชัดเจนอีกรอบ หากยืนยันความผิดปกติได้ชัดเจนก็จะสรุปเรื่องส่งต่อไปยังกรมที่ดิน กระทรวงมหาดไทย เพื่อดำเนินการเพิกถอนเอกสาร|สิทธิต่อไป คาดว่าภายในกลางปี 2554 จะมีความชัดเจนในเรื่องนี้

“ที่ตรงนี้เป็นพื้นที่ทองคำ 1 ไร่ ที่นี่อาจเทียบกับที่อื่นเป็นสิบเป็นร้อยไร่ จึงไม่แปลกเลยที่กลุ่มทุนและนักการเมืองท้องถิ่นจะมีความต้องการ ซึ่งถ้าวิเคราะห์ตามความจริงแล้วจะเห็นว่าทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง ทั้งนักการเมือง นายทุน กรมป่าไม้ กรมอุทยานฯ องค์การสวนพฤกษศาสตร์ พยายามดำเนินยุทธศาสตร์แย่งชิงพื้นที่ผ่านมวลชน มีการทำประชาพิจารณ์แบบพวกใครพวกมัน เอาประชาชนที่สนับสนุนตัวเองมาอ้างว่าเป็นสิ่งที่ประชาชนต้องการ ทั้งๆ ที่ประโยชน์สูงสุดจะตกอยู่กับกลุ่มคนที่ปลุกปั่นเหล่านี้” พนักงานสอบสวนดีเอสไอ กล่าว

ผลการตรวจสอบหลังจากนี้จะกระชาก “ไอ้โม่ง” ให้สังคมได้รับทราบ รวมถึงนำทรัพยากรอันทรงคุณค่าชองชาติเก็บไว้ให้ลูกหลานไทยได้ใช้ประโยชน์ต่อไป