กรุงเทพฯพร้อมหรือยังที่จะเป็นศูนย์กลางสำนักงานในระดับภูมิภาค

....สมชาย สกุลสุรรัตน์

กรุงเทพฯ พร้อมหรือยังที่จะเป็นศูนย์กลางชั้นแนวหน้าของสำนักงานปฏิบัติการในระดับภูมิภาค? (Is Bangkok ready to become a leading hub for regional operating headquarters?)

คำถามข้างต้นเป็นคำถามในงานสัมมนานักลงทุน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้บริหารของบริษัทข้ามชาติ ซึ่งบริษัทที่ปรึกษาการลงทุนแห่งหนึ่งจัดขึ้น และเชิญผมให้ไปพูดแสดงความคิดเห็นร่วมกับที่ปรึกษากฎหมายและผู้บริหารระดับสูงของเขาจากต่างประเทศ

สำหรับผู้เข้าร่วมสัมมนาส่วนใหญ่อยากทราบว่า ทำไมผมถึงบอกว่ากรุงเทพฯ พร้อมแล้วที่จะเป็นศูนย์กลางสำนักงานปฏิบัติการระดับภูมิภาค ซึ่งผมได้พูดชี้แจงให้เขาทราบไปแล้ว ส่วนทราบแล้วจะเข้ามาตั้งสำนักงานหรือไม่ อยู่ที่การตัดสินใจของเขา ผมคงไปตัดสินใจแทนเขาไม่ได้ เพราะอะไรที่เราคิดว่าดี อาจมีคนอื่นให้อะไรที่ดีกว่ากับเขาก็ได้

แต่สำหรับท่านผู้อ่าน คำถามอาจออกมาในรูปที่ว่า ทำไมเราถึงต้องพยายามดึงบริษัทข้ามชาติให้เข้ามาตั้งสำนักงานปฏิบัติการระดับภูมิภาค เข้ามาแล้วประเทศไทยได้อะไร และท่านผู้อ่านได้อะไร เสียอะไร

ก่อนอธิบายว่าสำนักงานปฏิบัติการระดับภูมิภาค หรือที่เรียกกันย่อๆ ว่า R.O.H. คืออะไร ต้องขออนุญาตใช้ตัวย่อนี้ต่อไปในบทความนี้ เพราะขืนไปย่อว่า ส.ร.ภ. เดี๋ยวจะไปสับสนกับ ศ.ร.ภ. ของกองทัพ ทีนี้จะยุ่งกันใหญ่ เพราะเรื่องนี้ไม่เกี่ยวกับการรักษาความมั่นคงและปลอดภัยของประเทศชาติแต่อย่างใด

สำนักงาน R.O.H. คือ สำนักงานหลักที่บริษัทข้ามชาติซึ่งจะเป็นบริษัทข้ามชาติสัญชาติไทยหรือต่างด้าวก็ตาม ตั้งขึ้นเพื่อให้บริการสำนักงานและหน่วยงานต่างๆ ของบริษัทข้ามชาติที่ดำเนินงานอยู่ในแต่ละภูมิภาคของโลก นอกจากนั้นยังรับผิดชอบต่อผลกำไรและความสำเร็จของการดำเนินการของหน่วยงานในภูมิภาคที่รับผิดชอบ

ทีนี้ถามว่า ทำไมบริษัทข้ามชาติถึงจำเป็นต้องตั้งสำนักงานภูมิภาคขึ้น เหตุผลนี้เข้าใจง่ายๆ ก็เหมือนกับการตั้งสำนักงานภาคหรือเขตของหน่วยราชการ หรือธนาคารในประเทศไทยที่จำเป็นต้องตั้งสำนักงานภาคและเขตขึ้นเพื่อรับนโยบายจากสำนักงานใหญ่มาดำเนินการให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด เพราะตัวสำนักงานใหญ่ของบริษัทคงไม่สามารถดูแลบริหารสำนักงานหรือสาขาย่อยๆ อย่างทั่วถึง

สำหรับประเทศไทยนั้น สำนักงานปฏิบัติการระดับภูมิภาคจะต้องให้บริการด้านต่างๆ กับสาขา หรือสำนักงานในเครือทั้งในประเทศและต่างประเทศ 10 ด้านด้วยกัน ได้แก่ การให้บริการด้านการบริหารจัดการ การจัดซื้อจัดทำวัตถุดิบและชิ้นส่วน การวิจัยและการพัฒนาสินค้า การให้บริการสนับสนุนด้านเทคนิค การให้บริการด้านการตลาดและการขาย การให้บริการด้านการฝึกอบรม การให้บริการด้านการเงิน การให้บริการด้านการวิจัยเศรษฐกิจและการลงทุน การให้บริการด้านการควบคุมเครดิต และการให้บริการอื่นเป็นรายกรณีไป

ทีนี้ถามว่า ทำไมหลายๆ ประเทศถึงแข่งขันกันดึงดูดบริษัทข้ามชาติให้เข้าไปตั้งสำนักงาน R.O.H. ในประเทศของตัวเอง

การที่บริษัทข้ามชาติเข้าไปตั้งสำนักงาน R.O.H. ผลประโยชน์แรกที่ประเทศเจ้าบ้านจะได้รับ คือ รายได้ในรูปเงินตราต่างประเทศที่สำนักงาน R.O.H. คิดจากสาขาและสำนักงานในต่างประเทศเพื่อการให้บริการ ซึ่งส่วนใหญ่ก็ครอบคลุมอยู่ในบริการ 10 ประเภทที่พูดถึงไปแล้ว

ผลประโยชน์ถัดมา คือ รายได้จากการเข้ามาลงทุนที่เรียกว่า เงินลงทุนในสินทรัพย์ถาวร หรือ Capital Expenditure และเงินลงทุนเพื่อดำเนินการ หรือ Operating Expenses ทุกปี ซึ่งในประเทศไทยกำหนดให้สำนักงาน R.O.H. จะต้องลงทุนในสินทรัพย์ถาวรอย่างน้อยปีละ 30 ล้านบาท และจะต้องลงทุนเพื่อดำเนินการอย่างน้อยปีละ 15 ล้านบาท

ผลประโยชน์ที่สำคัญมากต่อความอยู่รอดของประเทศชาติ คือ เป็นการสร้างงานในท้องถิ่น และเปิดโอกาสให้คนในท้องถิ่นได้เรียนรู้และมีโอกาสสัมผัสเทคโนโลยีในการผลิตและการบริการสมัยใหม่ รวมทั้งการบริหารการเงิน การลงทุน การตลาด และการขาย ในยุคที่การแข่งขันเป็นไปอย่างเข้มข้น

ผลประโยชน์ประการสุดท้ายที่สำคัญที่สุด คือ การส่งเสริมให้การผลิตในประเทศขยายตัวจากการที่บริษัท R.O.H. สั่งซื้อสินค้าและบริการประเทศที่ตนเองมีสำนักงาน ซึ่งก็เป็นเรื่องธรรมชาติที่สำนักงาน R.O.H. มักจะเลือกซื้อในประเทศที่ตนเองตั้งอยู่ไปป้อนให้สาขาหรือสำนักงานทั้งภูมิภาค

เรื่องการส่งเสริมให้บริษัทข้ามชาติเข้ามาตั้งสำนักงานในประเทศไทยนั้น ความจริงไม่ใช่เป็นเรื่องใหม่ เพราะรัฐบาลไทยเคยออกพระราชกฤษฎีกา 2 ฉบับ เพื่อส่งเสริมธุรกิจ R.O.H. ในปี 2002 คือ ประมาณ 8 ปีมาแล้ว แต่ผลที่ออกมา คือ บริษัทข้ามชาติก็ยังเลือกที่จะไปตั้งสำนักงานในสิงคโปร์อยู่ดี

ท่านผู้อ่านสงสัยไหมครับว่า ทำไมบริษัทข้ามชาติถึงบินข้ามประเทศไทยซึ่งเป็นศูนย์กลางการบินในภูมิภาคนี้ไปลงทุนที่สิงคโปร์ ถ้าอยากทราบโปรดติดตามตอนต่อไปอาทิตย์หน้าครับ m