พัฒนาด้วย ธรรมาภิบาล

เขตเศรษฐกิจพิเศษที่รัฐบาลหวังว่าจะเป็นปัจจัยขับเคลื่อนเศรษฐกิจในอนาคต ซึ่งกำลังเร่งเดินหน้ากันอย่างเต็มที่ ทั้งการให้สิทธิประโยชน์ภาษีในด้านต่างๆ แก่นักลงทุน การก่อสร้างระบบโครงสร้างพื้นฐานต่างๆ เตรียมรองรับการตั้งนิคมอุตสาหกรรมชายแดน เดินหน้าไปอย่างรวดเร็ว ด้วยการใช้อำนาจพิเศษตามรัฐธรรมนูญมาตรา 44 ของหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) ที่ควบตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ประกาศเขตพื้นที่เพื่อจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษ

แม้การพัฒนาเขตเศรษฐกิจพิเศษจะเป็นการสร้างโอกาสของประเทศไทย แต่กลับกลายเป็นการเร่งผลักดันของรัฐบาลและ คสช. กำลังสร้างผลกระทบในหลายด้าน ทั้งผลกระทบต่อชุมชน กรณีการประกาศพื้นที่เพื่อดำเนินการจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษ ซึ่งแม้ภาครัฐจะไม่มีการระบุเจาะจง แต่สำหรับประชาชนในพื้นที่นั้นเข้าใจไปแล้วว่า พื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษนั้นก็คือนิคมอุตสาหกรรมชายแดน

นอกจากนี้ ยังเกิดปัญหาการขยายตัวของกลุ่มทุนซึ่งมีผลต่อการกว้านซื้อและปั่นราคาที่ดินจนสูงขึ้นจากเดิมหลายเท่าตัว ซึ่งแทนที่จะเป็นผลดี กลับกลายเป็นการทำให้นักลงทุนเกิดความกังวลต่อต้นทุนราคาที่ดินที่สูงเกินจริง นอกจากนี้เสียงสะท้อนของภาคเอกชนในพื้นที่ ซึ่งเคยเป็นผู้ขับเคลื่อนเศรษฐกิจในพื้นที่จนขยายตัวเติบโต ก็กังวลว่าภาครัฐไม่เคยฟังความเห็นของภาคเอกชน ก็อาจทำให้การประสานงานของสองภาคส่วนหลักที่จะร่วมผลักดันการพัฒนาเขตเศรษฐกิจพิเศษในอนาคตต้องสะดุดติดขัด

น่ากังวลอย่างยิ่งว่าปัญหาทั้งหมดนี้จะเป็นอุปสรรคต่อการพัฒนาเขตเศรษฐกิจพิเศษ ทั้งในระยะแรกซึ่งเริ่มดำเนินการแล้ว 5 พื้นที่ และในระยะที่ 2 ซึ่งจะเริ่มดำเนินการในปี 2559 อีก 5 พื้นที่

ความถดถอยของเศรษฐกิจโลก ทำให้การสร้างโอกาสให้ประเทศด้วยการเร่งเขตเศรษฐกิจพิเศษเหล่านี้มีความจำเป็น แต่สิ่งที่รัฐบาลและ คสช.ต้องคำนึงควบคู่กันด้วยก็คือ “ธรรมาภิบาล”

ปฏิเสธไม่ได้ว่า เขตเศรษฐกิจพิเศษ รวมทั้งนิคมอุตสาหกรรมชายแดน ไม่อาจแยกออกจากชุมชนรอบข้าง และจำเป็นต้องพึ่งพาความร่วมมือจากทุกภาคส่วนในการพัฒนาต่อไปในอนาคต การพัฒนาของรัฐจึงต้องเริ่มจากการฟังความเห็น เพื่อเข้าใจความรู้สึก เข้าใจปัญหาผล
กระทบของคนในชุมชน

การใช้มาตรการตามกฎหมาย นำที่ดินของรัฐมาพัฒนา เพื่อลดภาระของนักลงทุน แต่ทำให้ประชาชนนับพันรายซึ่งทำกินอยู่ในที่ดินนั้นมาก่อนเดือดร้อน จึงไม่ใช่การพัฒนาที่มีธรรมาภิบาล ไม่อาจคาดหวังความรุ่งเรืองในระยะยาว และน่ากังวลว่าจะมีปัญหาตามมาอีกมากมาย

รัฐบาลและ คสช.จึงต้องมีธรรมาภิบาล หาทางออก แก้ปัญหาให้ผู้ได้รับผลกระทบทุกฝ่ายอย่างเสมอภาคกัน