พลิกวิกฤตเป็นโอกาส

รัฐบาลประยุทธ์เผชิญกับปัญหาเดิมที่สะสมหมักหมมมานาน มีทั้งปัญหาขนาดใหญ่ กลาง เล็ก ปัญหาที่มาจากต่างประเทศ และจากในประเทศ  ปัญหาจากต่างประเทศที่เป็นแรงกดดันรัฐบาลทยอยผลุดขึ้นมาเป็นระยะแทบไม่ให้รัฐบาลตั้งตัว บางเรื่องเป็นเรื่องเก่าที่รัฐบาลชุดก่อนๆ ไม่ยอมทำอะไรหรือทำแล้วแต่ไม่สำเร็จ คือ

 (1) การค้ามนุษย์ในกิจการประมงที่สหรัฐอเมริกาลดลำดับไทยจากเทียร์ 2 เป็นเทียร์ 3 โดยพิจารณาจากผลงานปี 2556 ซึ่งเป็นสมัยรัฐบาลยิ่งลักษณ์  กลายเป็นว่ารัฐบาลปัจจุบันเจอกับภาพลักษณ์ที่ไม่ยอมแก้ไขปัญหาอย่างจริงจัง มีการเมืองเข้ามาผสมโรง ล่าสุด สหรัฐยังไม่ยอมปรับไทยจากเทียร์ 3 กลับคืนเทียร์ 2 อย่างที่หลายฝ่ายหวังไว้ 

(2) ปัญหาประมงผิดกฎหมายที่มีการจับปลาอย่างไม่เป็นไปตามกฎเกณฑ์สากล ที่สหภาพยุโรปเตือนเราให้แก้ไข หรือให้ใบเหลือง หากยังไม่แก้ไขอาจเจอใบแดงในโอกาสต่อไป

(3) ปัญหาความปลอดภัยด้านการบิน ที่องค์การการบินพลเรือนระหว่างประเทศ หรือ ไอเคโอ เตือนเรามานานพอสมควรแล้ว  แต่เรายังแก้ไขปัญหาไม่เป็นที่พอใจตามมาตรฐานที่เขากำหนด ที่อาจทำให้องค์การการบินพลเรือนของประเทศต่างๆ ห้ามสายการบินไทยที่ไม่ได้มาตรฐานบินเข้าประเทศ อันจะส่งผลกระทบต่อการท่องเที่ยวและการขนส่ง

(4) การโยกย้ายถิ่นฐานแบบผิดกฎหมายของชาวโรฮีนจาไปยังประเทศที่สามโดยใช้ไทยเป็นทางผ่าน ทำให้ไทยถูกกล่าวหาว่าเกี่ยวข้องกับขบวนการการค้ามนุษย์และการลักลอบนำคนเข้าเมือง

(5) การโยกย้ายถิ่นฐานแบบผิดกฎหมายของชาวอุยกูร์จากมณฑลซินเจียงของจีนเพื่อไปยังตุรกีโดยใช้ไทยเป็นทางผ่าน ซึ่งไทยจัดส่ง 109 คนคืนให้ทางการจีนเนื่องจากมีหมายจับ ทั้งกรณีโรฮีนจาและอุยกูร์ เป็นปัญหาเดิมแต่มาปะทุขึ้นในรัฐบาลชุดนี้ ทำให้ไทยถูกกดดันจากนานาชาติในประเด็นสิทธิมนุษยชนและการค้ามนุษย์ ทำอย่างไรไม่ให้พวกนี้ใช้ไทยเป็นทางผ่านไปประเทศที่ 3 เพราะเวลานี้ไทยถูกกล่าวหาว่าเป็นทั้งต้นทาง กลางทาง และปลายทางของขบวนการค้ามนุษย์

เราต้องยอมรับว่า ปัญหาต่างๆ เกิดขึ้นมานาน หมักหมมจากรัฐบาลชุดก่อนๆ ที่ไม่ยอมแก้ไขหรือพยายามแล้วแต่แก้ไขไม่ได้ สิ่งเหล่านี้ทำให้บ้านเมืองเสียหาย รัฐบาล คสช.เข้ามาปัดกวาดบ้านและแก้ไขปัญหาอย่างจริงจัง ปราบปราม ทำลายขบวนการค้ามนุษย์และขบวนการพาคนหลบหนีเข้าเมืองและส่งไปประเทศที่ 3 จนปรากฏผลอย่างเป็นรูปธรรม จับกุมและส่งฟ้องผู้มีอิทธิพลที่เป็นข้าราชการทหาร ตำรวจ พลเรือนระดับสูง ซึ่งไม่มีรัฐบาลชุดไหนกล้าทำมาก่อน นอกจากนั้น ยังจัดระเบียบการทำประมงที่ผิดกฎหมายซึ่งทำกันมาหลายสิบปี แต่รัฐบาล คสช.สามารถทำให้กิจการนี้เข้ามาตรฐานสากล ลดการทำประมงที่ผิดกฎหมายและกระทบต่อทรัพยากรทางทะเลของไทยที่ได้รับความเสียหายจากอวนรุน อวนลาก ป้องกันการลักลอบไปจับปลาในน่านน้ำประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งไม่เพียงสามารถตอบคำถามของสหภาพยุโรปได้แล้ว ยังช่วยตอบคำถามเรื่องการค้ามนุษย์ในกิจการประมงที่สหรัฐกล่าวหาเราด้วย

ที่ดูเหมือนความคืบหน้าในการแก้ปัญหาที่ค่อนข้างล่าช้ามาก คือ เรื่องความปลอดภัยทางการบินที่ ไอเคโอ กำหนดเส้นตายไว้ในต้นเดือน ต.ค. 2558  ปรากฏว่าหน่วยงานที่รับผิดชอบสารภาพว่าทำไม่ทันทั้งที่มีเวลามาเป็นปี อีกทั้งถูกซ้ำเติมจากกรณีสนามบินสุวรรณภูมิล้มเหลวในการตรวจสอบอาวุธปืนที่ถูกลักลอบนำขึ้นเครื่องบินไปได้ ทำให้สายการบินไทยหลายสายเสี่ยงที่จะถูกห้ามบินเข้าหลายประเทศ ซึ่งทำให้เสียโอกาสด้านการท่องเที่ยว แต่เราต้องยอมรับความจริงว่า การอนุมัติให้เปิดสายการบินโดยเฉพาะเครื่องบินพาณิชย์ต้นทุนต่ำถึง 28  บริษัทภายในปีเดียว เป็นเรื่องที่ผิดปกติอย่างยิ่ง เพราะการหลับหูหลับตาช่วยๆ กันเช่นนี้จึงก่อให้เกิดความเสียหายร้ายแรงต่อประเทศชาติ

รัฐบาล คสช.อาจต้องกลืนเลือดด้วยความเจ็บปวด เพราะต้องมากวาดล้างความเลว ความสกปรกเลอะเทอะที่รัฐบาลจากการเลือกตั้งชุดก่อนๆ ทิ้งไว้ และโดนแรงกระทบจากนานาชาติ แต่สิ่งที่รัฐบาล คสช.แก้ไขนั้นก่อให้เกิดผลดีต่อประเทศชาติในระยะยาว คิดอีกด้านหนึ่ง หาก ไอเคโอ สหภาพยุโรป  และสหรัฐอเมริกาไม่ให้ใบเหลืองใบแดงไทยต่อมาตรฐานด้านการบิน การประมง ด้านสิทธิมนุษยชน รัฐบาล คสช.จะเร่งแก้ไขปัญหาเหล่านี้หรือไม่อย่างไร  เราควรขอบคุณองค์กรระหว่างประเทศ เช่น ไอเคโอ  องค์กรสิทธิมนุษยชน สหภาพยุโรป และสหรัฐอเมริกาด้วยซ้ำ อย่างน้อยก็ให้โอกาส  รัฐบาล คสช.แก้ไขปัญหาและความเลวร้ายที่หมักหมมมานานให้ดีขึ้น และไม่เป็นจุดอ่อนของประเทศให้คนอื่นมาตีเราได้

วิกฤตก่อให้เกิดโอกาสเสมอ ขึ้นอยู่กับเรารู้จักพลิกวิกฤตเป็นโอกาสได้หรือไม่อย่างไร  มองอีกด้านหนึ่ง ฝีที่มันบวมและอักเสบมานาน ก็ให้มันมาแตกในเวลานี้เสียเลย รัฐบาล คสช.จะได้ช่วยรักษาให้หายหรือให้ดีขึ้น ไม่เป็นอันตรายต่อสุขภาพต่อไป

เพราะฉะนั้น อย่าไปกังวลนักเลยที่สหรัฐอเมริกายังไม่ยอมปรับไทยจากเทียร์ 3 เป็นเทียร์ 2 หรือเทียร์ 2 ครึ่ง เพราะรายงานประจำปี 2557 ของเขาปิดเมื่อปลายเดือน มี.ค. 2558 แต่ผลงานปราบปรามการค้ามนุษย์ของไทยที่ประสบความสำเร็จด้วยดี เริ่มเห็นผลอย่างเป็นรูปธรรมหลังจากเดือน มี.ค. สิ่งที่เราควรประกาศให้โลกรู้ว่า ไม่ว่าสหรัฐอเมริกาและสหภาพยุโรปจะปรับสถานะของไทยให้ดีขึ้นหรือไม่  ไทยจะเดินหน้าปฏิบัติตามพันธะระหว่างประเทศในการป้องกันและปราบปราม แก้ไขปัญหาประมงที่ผิดกฎหมายและไม่ปฏิบัติตามมาตรฐานสากล รวมทั้งการค้ามนุษย์ที่ไม่ใช่แค่ในกิจการประมงเท่านั้น แต่ในกิจการอื่นด้วย อย่างเอาจริงเอาจังและต่อเนื่อง