แรงงานทาส-ประมงผิดกฎหมายแก้ยาก

ซีเอ็นเอ็นรายงานปัญหาแรงงานทาสประมงไทยว่า ปัญหาดังกล่าวมีขนาดใหญ่มาก และแก้ไขได้ยาก เมื่ออุตสาหกรรมประมงไทยมีมูลค่าถึง 6,900 ล้านเหรียญสหรัฐ (ราว 2.2 แสนล้านบาท) โดยแม้ไทยจะมี พ.ร.บ.ป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ แต่กลับไม่มีการบังคับใช้กฎหมายดังกล่าว

แมกซ์ ทูนอน ผู้บริหารโครงการอาวุโสจากองค์การแรงงานระหว่างประเทศ (ไอแอลโอ) ซึ่งเชี่ยวชาญด้านแรงงานอพยพในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เปิดเผยว่า ไทยมีกฎหมายสำหรับแรงงานมานานแล้ว แต่ที่ผ่านมากลับมีการบังคับใช้กฎหมายน้อยมาก

“มีการรับรู้การมีอยู่ของปัญหาคอร์รัปชั่นมากขึ้น และทำให้ความจำเป็นเกี่ยวกับกฎหมายอุตสาหกรรมที่เชื่อมโยงกับปัญหาแรงงานอพยพข้ามพรมแดนมีเพิ่มมากขึ้นด้วย” ทูนอน กล่าว

ซีเอ็นเอ็นระบุว่า การแก้ปัญหาประมงไทยทำได้ยากขึ้น แม้ไทยจะพยายามแก้ปัญหาดังกล่าวก็ตาม เนื่องจากอุตสาหกรรมดังกล่าวเติบโตอย่างรวดเร็วในช่วงหลายปีที่ผ่านมาจากความต้องการอาหารทะเลในตลาดโลกที่เพิ่มขึ้น ซึ่งมีผลต่อเศรษฐกิจไทยด้วยเช่นเดียวกัน

ซีเอ็นเอ็นรายงานว่า ในแรงงานไทยที่ได้รับการช่วยเหลือที่เกาะอัมบน ประเทศอินโดนีเซีย มีคนหนึ่งถูกนายหน้าหลอกให้มาใช้แรงงานทาสบนเรือ 20 ชั่วโมง/วัน ในขณะที่ได้ค่าจ้างเพียง 1,750 บาท จากที่ตกลงไว้ในทีแรกที่ 2 หมื่นบาท รวมถึงต้องใช้ชีวิตอยู่ท่ามกลางการข่มขู่และทำร้ายเป็นเวลานานถึง 6 ปี

อย่างไรก็ตาม แม้จะมีการช่วยเหลือแรงงานเหล่านั้น แต่มูลนิธิเครือข่ายส่งเสริมคุณภาพชีวิตแรงงาน (แอลพีเอ็น) ประเมินว่ายังคงมีเหยื่อแรงงานทาสอีก 3,000 คน อยู่ในน่านน้ำใกล้เกาะเบนจินา ประเทศอินโดนีเซีย

ในขณะเดียวกัน รัฐบาลไทยประเมินว่ามีแรงงานทั้งหมดราว 1.45 แสนคนที่ทำงานในอุตสาหกรรมประมง โดย 80% ของจำนวนดังกล่าวเป็นแรงงานต่างด้าว ในขณะที่มูลนิธิรักษ์ไทยประเมินว่ามีแรงงานทั้งหมด 2 แสนคนที่ไม่ได้ลงทะเบียนและทำงานอยู่ในอุตสาหกรรมดังกล่าว

นอกจากนี้ จำนวนเรือประมงยังไม่ทราบแน่ชัด ไทยประเมินว่ามีราว 5.7 หมื่นลำจากการลงทะเบียนเรือเหล่านั้น โดยซีเอ็นเอ็นระบุว่า จำนวนที่แท้จริงอาจมากกว่าจำนวนดังกล่าวถึง 2 เท่า นอกจากนี้ในอ่าวไทยยังคงมีการจับเกินขนาดถึง 177% โดยคิดเป็นปลาทั้งหมด 4.2 ล้านตัน/ปี ซึ่งในจำนวนดังกล่าวเป็นปลาที่ไม่สามารถขายได้ถึง 3.8 ล้านตัน ส่งผลให้สหภาพยุโรป (อียู) ให้ใบเหลืองกับไทยในเดือน เม.ย.ที่ผ่านมา

แม้รัฐบาลไทยจะบังคับให้เรือประมงต้องติดตั้งระบบติดตามเรือ (วีเอ็มเอส) เพื่อแก้ปัญหาการทำประมงผิดกฎหมาย แต่มีเพียง 2,100 ลำที่ติดตั้งระบบดังกล่าว และยังต้องได้รับการแก้ไขเพิ่มเติมต่อไป