เร่งปั้นเกษตรกรรุ่นใหม่แก้ขาดแคลน

กระทรวงเกษตรฯเร่งปั้นเกษตรกรรุ่นใหม่แก้ปัญหาขาดแคลน หลังพบผู้ประกอบอาชีพลดลงต่อเนื่อง

นายยุคล ลิ้มแหลมทอง รมว.กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เปิดเผยว่า จากความร่วมมือระหว่างกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ และกระทรวงศึกษาธิการ ที่ได้ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ เมื่อวันที่ 12 มี.ค. 2551 ในการจัดทำโครงการสร้างและพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ ระยะเวลา 5 ปี (ปี 2551 - 2555) เพื่อเร่งรัดแก้ไขปัญหาการขาดแคลนแรงงงานภาคเกษตรที่ปัจจุบันพบว่า ผู้ประกอบอาชีพทางด้านเกษตรกรรมมีจำนวนลดน้อยลง และคาดการณ์ว่าหากปล่อยให้สถานการณ์เป็นเช่นนี้ต่อไป ในอนาคตอันใกล้จะเหลือเพียง  30%  จากปัจจุบันที่มีแรงงภาคเกษตรประมาณ  30-40  ล้านคน  และอายุโดยเฉลี่ยของเกษตรกรจะสูงขึ้น คือ มากกว่า 55 ปี ขณะเดียวกัน ข้อมูลจากสถาบันการศึกษาพบว่า มีผู้สนใจเรียนทางด้านการเกษตรและวิชาที่เกี่ยวข้องน้อยลงอย่างเห็นได้ชัด จน เกิดการสูญเปล่าของทรัพยากรบุคคล และการลงทุนทางการศึกษาของประเทศอย่างต่อเนื่อง

ทั้งนี้ คณะกรรมการร่วมระหว่างกระทรวงเกษตรและสหกรณ์และกระทรวงศึกษาธิการ ตลอดจนภาคีเครือข่ายได้มีมติเมื่อวันที่ 16  พ.ย.  2555  เสนอให้ขยายความร่วมมือต่อไปอีก โดยให้เชิญหน่วยงานภาคีเข้าร่วมดำเนินงาน ได้แก่ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) สำนักงานพัฒนาวิจัยทางการเกษตร (สวก.) ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร (ธ.ก.ส.) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยนครพนม และมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าลาดกระบัง เพื่อเพิ่มบุคลากรภาคการเกษตรที่มีคุณภาพให้เพียงพอต่อการพัฒนาภาคการเกษตรของประเทศในอนาคต และบทเรียนนี้จะได้นำมาพัฒนาเกษตรกรปราดเปรื่อง (Smart Farmer) ตามนโยบายกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้อย่างเป็นรูปธรรม

สำหรับผลการดำเนินงานโครงการดังกล่าวทั้ง 3 หลักสูตรตลอดระยะเวลา 5 ปีที่ผ่านมาได้รับความสนใจและการตอบรับของเกษตรกรเข้าร่วมโครงการมากกว่าแผน โดยมีทั้งสิ้น 31,045 ราย จากแผนงานจำนวน 26,760 ราย ได้แก่ 1. หลักสูตรการพัฒนาผู้นำเกษตรกรรุ่นใหม่ จำนวนเกษตรกรเข้าร่วมโครงการ 4,185 ราย ซึ่งหลักสูตรดังกล่าวเกิดขึ้นภายใต้แนวคิดใหม่ของภาคเกษตรที่เริ่มปรับใช้ในหลายประเทศ  คือ การพึ่งพิงฐานความรู้เพื่อสร้างความได้เปรียบในการผลิตและแข่งขัน พร้อมกับการแสวงหาโอกาสทางการตลาดใหม่ๆ  มากกว่าที่จะพึ่งพาฐานทรัพยากรเป็นหลักเช่นในอดีต  ขณะเดียวกันผู้บริโภคสินค้าเกษตรเริ่มให้ความใส่ใจคุณภาพของผลผลิตที่ สูงขึ้น ที่เน้นให้ผู้ถูกเลิกจ้างหรือผู้ว่างงาน/นักศึกษาที่จบการศึกษาเกษตรกรรม/บุคคลผู้สนใจทั่วไป และคุณสมบัติผู้เข้าร่วมโครงการมีอายุระหว่าง 20 -45 ปี วุฒิการศึกษาม.6 ขึ้นไปหรือเทียบเท่า

2. หลักสูตรการพัฒนาเกษตรกรอย่างยั่งยืน เกษตรกรเข้าร่วมโครงการ 1,677 ราย  ซื่งจะเป็นหลักสูตรระยะสั้นประมาณ 4-6 เดือน โดยเน้นให้เกษตรกรที่อยู่อาศัยในท้องถิ่นชนบทที่ทำการเกษตรอยู่แล้ว ได้มีการพัฒนาทักษะการใช้ที่ดินตามชนิดพืชที่ปลูกของตนเอง และยกระดับการผลิตได้ตามความเหมาะสม เช่น การผลิตข้าว มันสำปะหลัง อ้อย ยางพารา ปาล์มน้ำมัน ไม้ผล  ไม้ดอก  ไม้ประดับ ผัก และการเลี้ยงสัตว์  และเพิ่มเติมทักษะการวา งแผนและจัดการครัวเรือนเกษตรของตนเอง ตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยใช้การทำบัญชีครัวเรือน การทำบัญชีฟาร์มระดับไร่นา การวางแผนเบื้องต้นจากข้อมูลบัญชีครัวเรือนของตนเอง

3. หลักสูตรการพัฒนาเกษตรกรมืออาชีพยุคใหม่ (ปวช./ปวส) เกษตรกรเข้าร่วมโครงการทั้งสิ้น 25,183 ราย ซึ่งหลักสูตรนี้จะเป็นการจัดการเรียนการสอนตามหลักสูตรที่มีอยู่เดิมในประเภทวิชาเกษตรกรรม และประเภทวิชาประมง ของสถานศึกษาที่เป็นสถานศึกษานำร่องในโครงการ เช่น สาขาวิชาพืชศาสตร์ สาขาวิชาเกษตรศาสตร์ สาขาวิชาสัตวศาสตร์ สาขาวิชาประมง เป็นต้น ซึ่งจะต้องปรับเปลี่ยนกระบวนการจัดการเรียนการสอนใหม่เพื่อให้ผู้เรียนมีทัศนคติที่ดี เกิดความเชื่อมั่นและมีศักยภาพเพียงพอในการเข้าสู่อาชีพเกษตรกรรม โดยนักศึกษาที่จะมีคุณสมบัติครบถ้วนสามารถได้รับสิทธิเข้าสู่กระบวนการจัดที่ดิน ของ ส.ป.ก. ตามโครงการสร้างและพัฒนาเกษตรกรรุ่นใหม่ จะต้องเข้า เรียนในสาขาวิชา และสถานศึกษาที่โครงการกำหนดโดยมีระยะเวลาการฝึกอบรม หลักสูตรปวช./ปวส.(3-5ปี) ณ วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีที่เข้าร่วมโครงการ