ตายแล้ว 2 รายเลิกมั่วโรคมือเท้าปาก

โดย...ธนวัฒน์ เพ็ชรล่อเหลียน

การเสียชีวิตของเด็กหญิงอายุ 2 ขวบ 8 เดือน ที่โรงพยาบาลนพรัตนราชธานี กรุงเทพมหานคร ชัดเจนแล้วว่ามีสาเหตุมาจากโรคมือ เท้า ปาก

ที่ประชุมผู้เชี่ยวชาญด้านไวรัสวิทยา กระทรวงสาธารณสุข (สธ.) เมื่อวันที่ 24 ก.ค.ที่ผ่านมา ลงความเห็นว่า เชื้อเอ็นเตโรไวรัส 71 คือ สาเหตุแห่งความตาย

นอกจากนี้ ที่ประชุมยังได้เชื่อว่า ชายอายุ 16 ปี จ.สระแก้ว ซึ่งเสียชีวิตด้วยอาการไข้สมองอักเสบ มีสาเหตุมาจากเอ็นเตโรไวรัส 71 เช่นกัน

“จากนี้จึงต้องเฝ้าระวังในผู้ใหญ่ด้วย” นพ.ธีระวัฒน์ เหมะจุฑา ผู้อำนวยการศูนย์ปฏิบัติการโรคทางสมอง คณะแพทยศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ระบุ

นพ.พรเทพ ศิริวนารังสรรค์ อธิบดีกรมควบคุมโรค ให้ข้อมูลว่า เด็กที่มีโรคประจำตัว เช่น หืดหอบ มีอาการทางสมอง หรือคลอดก่อนกำหนด ถือเป็นกลุ่มเสี่ยงที่ได้รับเชื้อโรคมือ เท้า ปากแล้วจะมีอาการรุนแรง ดังนั้นหากมีไข้จะมีอาการซึม ชัก เกร็ง ให้พบแพทย์ทันที

สอดคล้องกับ นพ.สุรวิทย์ คนสมบูรณ์ รมช.สาธารณสุข ที่ให้รายละเอียดเพิ่มว่า เด็กที่อ่อนแอหรือบกพร่องในระบบภูมิคุ้มกันมีโอกาสเสียชีวิตจากโรคมือ เท้า ปากได้

ขณะที่ นพ.ประเสริฐ ทองเจริญ ที่ปรึกษากรมควบคุมโรค ในฐานะประธานคณะทำงานผู้เชี่ยวชาญด้านไวรัสและระบาดวิทยา อธิบายว่า โรคมือ เท้า ปากเกิดจากเชื้อไวรัส 2 กลุ่มใหญ่ คือ เอ็นเตโรไวรัส 71 ซึ่งมีความรุนแรง เนื่องจากเชื้อจะส่งผลต่อสมองและกล้ามเนื้อหัวใจ ขณะที่เชื้ออีกกลุ่ม คือ ค็อกซ์แซกกีไวรัส จะมีอาการเบากว่า

“แต่ละกลุ่มจะมีสายพันธุ์ย่อยลงไป ซึ่งแต่ละสายพันธุ์จะมีระดับความรุนแรงที่แตกต่างกันลงไปอีก” นพ.ประเสริฐ ระบุ

ผู้เชี่ยวชาญด้านไวรัส อธิบายต่อว่า ไวรัสทั้ง 2 กลุ่ม ทำให้เกิดโรคมือ เท้า ปากเหมือนกัน แต่ลักษณะโรคอาจแตกต่างไป สำหรับสายพันธุ์ต่างๆ ที่พูดถึงกัน เช่น บี5 ซี4 เป็นเรื่องของนักระบาดวิทยาที่ใช้สอบสวนโรคเท่านั้น ไม่ได้มีความหมายเรื่องความรุนแรง จึงไม่ควรขยายความต่อเพื่อป้องกันความสับสน

“อยากให้เลิกพูดถึงสายพันธุ์บี ซี หรืออะไร เนื่องจากเป็นเรื่องเฉพาะของนักระบาดวิทยา แม้แต่แพทย์เองก็มีน้อยคนนักที่จะเข้าใจ” ผู้เชี่ยวชาญรายนี้ระบุ

นพ.ประเสริฐ บอกอีกว่า ที่ผ่านมาประเทศไทยมีการระบาดของโรคมือ เท้า ปากจากเชื้อทั้ง 2 กลุ่ม ส่วนสาเหตุการเสียชีวิตของผู้ป่วยขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่น การมีโรคประจำตัว อายุของผู้ป่วย

“ผู้ติดเชื้อไม่ว่าจะติดในกลุ่มใด มีโอกาสที่เชื้อจะไม่แสดงอาการทางร่างกาย เช่น การเกิดตุ่มใสได้ ซึ่งตรงนี้ถือเป็นธรรมชาติของโรค ไม่ใช่สิ่งผิดปกติ และความรุนแรงของโรคจะต้องพิจารณาเป็นรายบุคคล บุคคลที่ติดเชื้อในกลุ่มเดียวกันอาจมีความรุนแรงที่แตกต่างกันได้” คุณหมอสรุปความ

วันเดียวกันที่ประชุมคณะรัฐมนตรีได้สั่งให้กระทรวงมหาดไทย กระทรวงศึกษาธิการ และ สธ. ควบคุมการแพร่ระบาดทุกพื้นที่ โดยเฉพาะ 5 จังหวัดที่ระบาดมากที่สุด คือ จ.พะเยา เชียงราย ภูเก็ต สุราษฎร์ธานี และระยอง ขณะที่รายงานล่าสุดมีผู้ติดเชื้อแล้ว 14,452 ราย

อย่างไรก็ตาม แม้ว่า สธ.ประกาศไว้ว่าโรคมือ เท้า ปากจะแพร่ระบาดอีกไม่เกิน 1 เดือน หรือ 6 สัปดาห์ แต่ระหว่างนี้ยังคงต้องควบคุมโรคด้วยมาตรการที่เข้มงวด เพราะล่าสุดมีผู้ติดเชื้อเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง และมีโรงเรียนปิดการเรียนการสอนเพิ่มขึ้น อาทิ โรงเรียนเซนต์ฟรังซีสซาเวียร์คอนแวนต์ กทม. โรงเรียนอนุบาลวัดปรินายก กทม. โรงเรียนอนุบาลปษิตา กทม. โรงเรียนอนุบาลสุโขทัย