น้ำท่วมอีกไหม?

โดย...ธนพล ไชยภาษี

สื่อต่างประเทศให้ความสำคัญกับข่าวแผนการป้องกันน้ำท่วม 3.5 แสนล้านบาท ของรัฐบาลไทยไม่น้อยครับ ถือเป็นการฟื้นความเชื่อมั่นให้กับนักลงทุนต่างชาติได้ไม่น้อยทีเดียวหลังจากที่ใครจะเชื่อว่าประเทศไทย แหล่งลงทุนใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของโลก จะปล่อยให้น้ำท่วมกันแบบวินาศสันตะโรได้เมื่อปีที่แล้ว

อีกทั้งความวิตกกังวลของคนไทยเอง ว่าปีนี้น้ำอาจจะท่วมซ้ำ เพราะใครจะเชื่อว่าฝนฟ้าจะเล่นตกลงมาตั้งแต่กลางเดือน ม.ค. อาจจะเป็นสัญญาณร้ายหรือเปล่าว่าน้ำในปีนี้อาจจะมากกว่าปีที่แล้วด้วยซ้ำ

หากยังจำกันได้เมื่อปลายปีที่แล้ว สหประชาชาติได้เตือนไว้ว่า ปรากฏการณ์ลานินญาจะหวนกลับมาอีกครั้งในช่วงครึ่งปีแรกของปีนี้นั่นเอง โดยหลายประเทศในภูมิภาคเอเชีย-ปซิฟิกจะเผชิญหน้ากับฝนตกหนักผิดปกติ แต่ความรุนแรงนั้นจะไม่เท่ากับลานินญาในครั้งก่อนๆ

รู้แล้วก็ต้องเตรียมตัวกันล่วงหน้า น้ำน้อย หรือน้ำเยอะ ไม่ใช่ปัญหา แต่สิ่งสำคัญคือระบบจัดการน้ำ

ความผิดพลาดของประเทศไทยเมื่อปีที่แล้วไม่ได้อยู่ที่ว่าพายุจะซัดเข้ามาไทยกี่ลูก น้ำจะเยอะมากแค่ไหน แต่อยู่ที่การเตรียมพร้อมและจัดการน้ำที่ถูกต้องต่างหาก หากพอจำกันได้ น้ำเริ่มท่วมบางจังหวัดในภาคเหนือแล้ว ขณะที่รัฐบาลที่เพิ่งจะได้รับเลือกตั้งมาไม่นานก็มัวแต่สาละวนอยู่กับธุระในประเทศเพื่อนบ้าน

คิดว่าไม่มีใครอยากจะปล่อยให้น้ำท่วมประเทศครับ แต่ปัญหาของปีที่แล้วอาจจะเป็นเพราะว่าเป็นเรื่องของการ “คิดไม่ถึง” และการ “แก้ปัญหาจัดการไม่เป็น” มากกว่า เมืองไทยเลยจมบาดาลไป พานทำให้ภาคธุรกิจ นักลงทุนต่างชาติเดือดร้อนหนักกันไปด้วย โดยเฉพาะนักลงทุนญี่ปุ่นที่ได้รับผลกระทบมากกว่าใครเพื่อน

มาถึงในปีนี้ เรามีบทเรียนมาจากปีที่แล้ว ทั้งรัฐบาล ภาคเอกชน ตลอดจนประชาชน ต้องเรียนรู้และหาทางรับมือป้องกันเตรียมพร้อมไว้เสมอ การออกแผนป้องกันน้ำท่วมของรัฐบาลเป็นสิ่งที่ต้องชื่นชม แต่ถ้าจะให้ดีต้องทำให้ได้จริง ต้องจัดการให้มีประสิทธิภาพ

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว พระองค์ท่านทรงใช้เวลาส่วนใหญ่ของพระองค์ตลอดการครองราชย์ ด้วยการทุ่มเทการจัดการน้ำมาโดยตลอด และทรงแก้ไขปัญหาน้ำในทุกๆ ภาคส่วนของประเทศ ทรงเป็นแบบอย่างที่รัฐบาลชุดนี้ควรจะปฏิบัติและศึกษาแนวทางของท่านเป็นบทเรียน

เมืองไทยเป็นเมืองน้ำครับ เรามีคูคลองมากมาย ชัยภูมิตอนกลางเป็นที่ลุ่มน้ำ สมัยก่อนกรุงเทพฯ ก็คือพื้นที่หนองน้ำดีๆ นี้เอง คนสมัยก่อนก็ปรับตัวให้อยู่กับน้ำมาได้โดยตลอด ใช้ชีวิตอยู่กับคลอง อยู่กับหนอง น้ำจะท่วมก็ไม่ใช่เรื่องใหญ่ แต่นานเข้าสังคมบ้านเมืองเปลี่ยนไป สร้างสิ่งก่อสร้างขวางทางน้ำกันหมด ปัญหาจึงตามมาเมื่อการบริหารจัดการบริเวณต้นน้ำล้มเหลวไป

บอกไม่ได้หรอกครับว่าปีนี้น้ำจะท่วมซ้ำอีกหรือไม่ แต่บอกได้แน่นอนว่า เราป้องกันได้ ถ้าทุกฝ่ายทำงานกันเป็น และไม่แบ่งแยกพวกใครพวกมัน