ถนอมไว้อย่าให้เสีย

เรื่อง : เอี้ยมเฟี้ยม

ช่วงหน้าแล้งของปีที่ผ่านมา เชื่อว่าหลายบ้านต้องรู้สึกเดือดร้อนกับการถีบราคาขึ้นไปของพืชผักนานาชนิด โดยเฉพาะพวกผักที่อย่างเรารู้สึกว่าไม่ใช่ของกินหลัก แต่เอาไว้โรยหน้า อย่างต้นหอม ผักชี หรือไว้กินแกล้มหรือเพิ่มรสชาติอาหารให้หอมเพิ่มขึ้น อย่างพวกโหระพา กะเพรา หอมใหญ่ ขึ้นฉ่าย เคยซื้อกันได้กำละ 5 บ้าน ก็กลายเป็นแทบจะราคาต้นละ 5 บาท หรือกิ่งละ 5 บ้าน แถม 5 บาท ในกรุงเทพฯ ก็ไม่ค่อยจะกำขายกันแล้วเสียด้วย ซื้อขั้นต่ำก็ต้อง 10 บาท

ทีนี้พอซื้อมาแล้วใช้ไม่หมด กว่าจะนึกหยิบใช้อีกทีก็เหี่ยวแห้งเน่าไปเสียหมด ใช้ไม่คุ้มกับเงินที่เสียไปเสียอีก

ถ้าบ้านใครเป็นลักษณะเช่นนี้ ใช้แค่เพียงนิดๆ หน่อยๆ วันนี้มีวิธีถนอมอายุเจ้าพืชผักเหล่านี้ให้ใช้งานได้นานเพิ่มขึ้น

วิธีการแรก เมื่อเราใช้ใบแล้ว กิ่งแข็งแรง หรือโคนต้น อย่าทิ้ง แต่ให้ปักลงดินรดน้ำชุ่มๆ กลุ่มนี้ที่จะปักชำได้ก็มีผักชีฝรั่ง โหระพา กะเพรา ขึ้นฉ่าย ตะไคร้ สะระแหน่ ซึ่งพืชพวกนี้งอกงามเติบโตง่าย อย่างน้อยก็ทำให้เพิ่มการใช้งานได้อีก ยามเมื่อรากงอก เกิดเป็นช่อใบใหม่

การปลูกปักชำก็ไม่ได้ยาก ใช้กระถางดินเผา หรือกระถางพลาสติก ขนาดให้พอเหมาะกับพื้นที่ของบ้าน ซื้อดินที่เขาขายกันเป็นถุงๆ ที่มักผสมมาจนเหมาะกับการเติบโตของพืชอยู่แล้ว ใส่ดินลงไปให้เต็มกระถาง รดน้ำให้ชุ่ม ใช้นิ้วกดเป็นหลุมๆ แค่สักหนึ่งข้อนิ้ว กะระยะห่างสัก 1 นิ้ว แล้วปักกิ่งของพืชที่ต้องการชำลงไป จากนั้นตอนเช้าก็คอยรดน้ำ อย่าลืมเลือกตั้งในบริเวณที่จะได้รับแสงแดดตอนเช้าด้วย ไม่นานก็จะได้ใช้งานแล้ว

ส่วนใครที่คิดว่าการปักชำเป็นเรื่องยาก ไม่มีความถนัดสักเท่าไหร่ แนะนำให้ลองวิธีที่ 2 ด้วยการไปเลือกซื้อพืชผักที่เราต้องการใช้ ซึ่งเดี๋ยวนี้ในตลาดต้นไม้เขาจะมีเพาะปลูกมาให้เป็นกระถางๆ แยกชนิดให้เสร็จสรรพ กระถางละไม่แพง 1020 บาท พอๆ กับการซื้อเป็นกำๆ

เมื่อซื้อมาแล้วก็เลือกตั้งในที่มีแสงแดดตอนเช้าส่องถึง แล้วก็คอยรดน้ำพอชุ่มๆ ทุกเช้า แล้วถ้าจะให้ดี เปลี่ยนกระถางใหม่ที่ใหญ่กว่าให้ด้วย ก็จะยิ่งทำให้งอกงาม เพราะที่เพาะชำมาจากร้านนั้น ส่วนใหญ่ก็จะเป็นในถุงชำเล็กๆ ไม่มีที่ให้ต้นไม้เติบโตได้อีก

โดยวิธีนี้นอกจากจะมั่นใจว่าต้นไม้ไม่ตายแล้ว ยังทำให้การใช้งานได้เพิ่มยาวนานขึ้นไปอีก เพราะสามารถเด็ดมาทำอาหารได้แค่เพียงต้องการใช้ ไม่เหมือนกับการซื้อมาเป็นกำจากตลาดสด หรือซูเปอร์มาร์เก็ต ที่ต้องใช้ทันที เพราะเก็บไว้ไม่เท่าไหร่ก็เน่าเสียอีก

ถึงแม้ว่าเศรษฐกิจที่ดูเป็นภาพว่าจะกระเตื้องขึ้น แต่ก็ไม่ควรไว้วางใจ เพราะอะไรก็เกิดขึ้นได้ เงิน 1020 บาท สำหรับบางครอบครัวอาจดูเป็นเรื่องเล็ก แต่สิ่งที่ได้ควบคู่มาก็คือ การรู้จักใช้ทรัพยากรอย่างพอดี พืชผักเหล่านี้แม้จะปลูกใหม่ได้ตลอด แต่ก็ต้องใช้ทรัพยากรน้ำ ดิน ปุ๋ย การฝึกเพียงเรื่องเล็กๆ น้อยๆ โดยเฉพาะกับสมาชิกวัยยุวชนของครอบครัว พวกเขาก็จะได้เติบโตแบบใช้ทุกสิ่งทุกอย่างด้วยการมองที่ความคุ้มค่า