วรรณ์ขวัญ & พันพัสสา ผู้นำพาการประท้วง!

โดย...ตุลย์ จตุรภัทร

ผมมีโอกาสได้พูดคุยกับสองนักวิชาการด้านการละคร ผศ.ดร.วรรณ์ขวัญ พลจันทร์ โปรแกรมไดเรกเตอร์ มีเดีย คอมมูนิเคชั่น โปรแกรม วิทยาลัยนานาชาติ มหาวิทยาลัยมหิดล และอาจารย์พันพัสสา ธูปเทียน อาจารย์ประจำภาควิชาศิลปการละคร คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ที่ทั้งคู่ได้ร่วมมือกันทำละครเวทีแสดงเดี่ยวภาคภาษาอังกฤษ เรื่อง I Occupy 

ผศ.ดร.วรรณ์ขวัญ เปิดเผยว่า ละครเวทีเรื่องนี้เกิดจากการที่เธอเสพข่าวที่นับวันๆ จะมีแต่ระเบิด มีแต่การฆ่าแกง มีแต่สงคราม แล้วเกิดคำถามว่าเราจะอยู่อย่างมีความสุขได้อย่างไร อะไรคือทางออกของเรา

“เมื่อเกิดคำถาม จึงคิดหาคำตอบและทางออก และทางออกเดียวในการบอกเล่าคำตอบหรือทางออกนั้น นั่นคือ ละครเวที โชคดีที่เราได้รับทุนทำงานสร้างสรรค์จากมหาวิทยาลัยมหิดล ส่วนสถานที่ทำการแสดงเราก็ได้ไปเปิดทำการแสดงที่โรงละครเอสพละนาด สิงคโปร์ ที่ครั้งหนึ่งเคยมีโอกาสนำละครเวทีเรื่องหนึ่งไปทำการแสดงที่นั่น”

ในส่วนของบทละคร อาจารย์ทั้งสองท่านนี้ได้ชักชวนอาจารย์จากมหาวิทยาลัยกรุงเทพท่านหนึ่งมาช่วยเขียนบทให้ และชวนผู้เชี่ยวชาญด้านแสง สื่อผสม ดนตรี วีดิทัศน์ และผู้จัดการละครมาช่วยกันรังสรรค์งานชิ้นนี้ขึ้นมา โดย ผศ.ดร.วรรณ์ขวัญ รับหน้าที่ผู้อำนวยการผลิตและแสดง ส่วนอาจารย์พันพัสสารับหน้าที่กำกับการแสดง

อาจารย์พันพัสสา เปิดเผยว่า ละครเวทีเรื่องนี้นำเสนอเรื่องราวของผู้หญิงคนหนึ่ง ซึ่งเชื่อว่าคุณค่าของตัวเองคือการได้รับความรัก การจดจำ และมีตัวตน จึงลุกขึ้นมาประท้วงทุกอย่าง ตั้งแต่การเมือง การศึกษา ครอบครัว ความแก่ ฯลฯ

“ตัวละครเหมือนจะค้นพบ แต่ก็ไม่ได้ค้นพบ ว่าท้ายที่สุดแล้วความสุขของคนเราไม่ได้อยู่ที่การแสดงตัวตน แต่อยู่ที่การแสวงหาความสุขในตัวตนของตัวเราเองต่างหาก ซึ่งผู้หญิงคนนี้ไม่ยอมรับ ชีวิตเลยต้องกลับไปอยู่ในวิถีเดิม

เราจะเห็นตัวละครจมอยู่กับตัวเอง จมอยู่กับสิทธิของฉัน พื้นที่ของฉัน และต่อสู้เพื่อสิ่งเหล่านี้ พอวันหนึ่งได้เรียนรู้ว่าอีกฝ่ายหนึ่งไม่ได้รู้สึกอย่างนั้น หรือไม่ได้เห็นด้วย ตัวละครก็ล่มสลายรับไม่ได้ ซึ่งอันนี้สำคัญตรงที่คนเราต้องเรียนรู้ที่จะอยู่บนความต่างให้ได้ มันเป็นไปไม่ได้ที่ชีวิตจะมีคำตอบเพียงแค่ชุดเดียว เราต้องมองมุมต่างแล้วโอเคกับมัน ชีวิตถึงจะมีความสุข”

ผศ.ดร.วรรณ์ขวัญ เน้นย้ำว่า ความสุขที่แท้จริงคือการละซึ่งตัวตน ละซึ่งการที่ทุกคนจะต้องได้เห็นอำนาจของเรา มันเหนื่อยมาก แต่ตัวละครกำลังทำสิ่งนั้นอยู่และไม่ได้ค้นพบ แต่คนดูได้ค้นพบ

อาจารย์พันพัสสา พูดเสริมว่า “ละครเวทีเรื่องนี้นำเสนอในรูปแบบตลกร้าย คนดูจะขำกับเรื่องราวที่ผู้หญิงคนนี้ได้บอกเล่าเรื่องราวของเธอให้เราฟัง ว่าเธอเจ๋งอย่างโน้นอย่างนี้ แต่เมื่อผู้หญิงคนนี้เกิดอาการชะงักงัน หลังจากนั้นเส้นเรื่องก็จะบิดและดาร์กขึ้น ทั้งคนดูและตัวละครก็จะเข้าสู่ภาวะช็อกและอึน เราจะได้เห็นภาวะที่ตัวละครดิ้นรน แต่เขาก็เลือกทางออกด้วยการไม่ยอมรับมัน”

ละครเวทีนี้ใช้เวลาในการทำการแสดงประมาณ 1 ชั่วโมง 30 นาที “ถึงแม้จะเป็นการแสดงเดี่ยว แต่ก็มีแสง สื่อผสม ดนตรี และวีดิทัศน์มาช่วยทำให้ละครเวทีเรื่องนี้มีความน่าสนใจและน่าดูน่าชม โดยจะทำการแสดงในวันที่ 30 ม.ค.นี้ สองรอบ นั่นคือเวลา 14.00 น. และเวลา 20.00 น. ตามเวลาสิงคโปร์

เราเชื่อว่าคนดูในต่างประเทศจะสามารถเข้าใจในประเด็นที่เรานำเสนอผ่านละครเวทีเรื่องนี้ได้ ซึ่งเขาจะได้รับรู้ว่าคนไทยมองเรื่องราวที่เกิดขึ้นในเมืองไทยอย่างไรบ้าง โดยประเด็นที่เราเสนอมีจุดร่วมที่ผู้คนจากทุกประเทศต่างประสบพบเจอ และสามารถเรียนรู้ได้พร้อมๆ กันค่ะ” ผศ.ดร.วรรณ์ขวัญ กล่าวสรุป