โรคผิวหนังถามหาพาเสียลุค

โดย...วรธาร ทัดแก้ว ภาพ : gosiam.com

กลาก เกลื้อน โรคผิวหนังยอดฮิตติดอันดับทุกกาลสมัย ยิ่งหน้าร้อนอากาศร้อนอบอ้าว พี่กลาก พี่เกลื้อน (แค่ชื่อก็สยอง) ถามหาขอจองสัมปทานพื้นที่ผิวหนังของเราเลยละครับ โดยเฉพาะในร่มผ้าบริเวณที่อับชื้นชอบขึ้นนัก พอเป็นแล้วคัน คันแล้วรำคาญทุกคน เพราะต้องเกา เดี๋ยวเกาๆ เกาแล้วเสียบุคลิก ถึงหน้าหล่อ แต่งตัวเท่แค่ไหน แต่ถ้ายืนนั่งเกายิกๆ ก็ไม่ไหวทั้งนั้นแหละ

แม้โรคพวกนี้เป็นได้ทั้งชายและหญิง แต่ส่วนใหญ่ผู้ชายเป็นมากกว่า เพราะไม่ค่อยดูแลผิวเหมือนผู้หญิง จึงไม่ควรมองข้ามโรคผิวหนังเหล่านี้ ถ้าเป็นขึ้นมาเมื่อไหร่นอกจากจะสร้างความรำคาญทั้งกายและใจแล้วยังทำให้เสียบุคลิก ขาดความสง่า ความมั่นใจ และอายคนได้ ฉะนั้นจึงควรต้องรู้จักโรคเหล่านี้ และระวังอย่าให้จับจองพื้นที่ส่วนใดส่วนหนึ่งบนผิวเราได้

ทั้งคันและน่ารำคาญ

โรคกลากเป็นโรคที่เกิดจากเชื้อราชนิดหนึ่งบนผิวหนังชั้นนอกสุด และสามารถเกิดขึ้นได้ตามบริเวณต่างๆ ของร่างกาย ไปดูว่ามีที่ไหนบ้าง จะได้รู้ทันและป้องกันได้

1.ที่หนังศีรษะและเส้นผม การสระผมมีส่วนต่อการเกิดโรคกลากบนศีรษะ จึงควรเช็ดผมให้แห้งหลังสระทุกครั้ง โดยเฉพาะก่อนนอน ถ้าไม่แห้งจะทำให้ผมบริเวณที่อับชื้นเกิดการติดเชื้อ และต่อมาจะทำให้ผมร่วงเป็นหย่อมๆ ถ้าเป็นเยอะจนกลายเป็นตุ่ม หนอง เรียกว่า ชันนะตุ ซึ่งมักพบในเด็กและสามารถติดต่อกันได้ง่ายในหมู่เด็กที่เล่นคลุกคลีกันหรือใช้ของร่วมกัน

2.ที่ลำตัวและใบหน้าพบบ่อยที่สุด มักเห็นเป็นวงแดงๆ มีขุยขาวๆ ชาวบ้านเรียกว่า “กลากวงเดือน” ถ้าเป็นตามลำตัวเรียกว่า กลาก (Tinea Corporis) มีอาการคันหรือไม่คันก็ได้ ถ้าเป็นแล้วทิ้งไว้นานผื่นจะขยายออกเรื่อยๆ จนดูไม่น่ามอง คนที่มีเหงื่อมากและสุขอนามัยไม่ดี หรือมีความต้านทานโรคต่ำมีโอกาสเป็นกลากง่าย

3.ที่ขาหนีบ ทางแพทย์เรียก Tinea Cruris แต่ชาวบ้านเรียก “สังคัง” ส่วนมากพบในผู้ชาย เริ่มจากเป็นตุ่มแดงๆ ที่ต้นขาหรือขาหนีบ ซึ่งเกิดจากการอับชื้น ส่วนมากรับเชื้อมาจากการใช้ของร่วมกัน เช่น ผ้าเช็ดตัว ชุดชั้นใน และเสื้อผ้าร่วมกับผู้เป็นโรคเชื้อรา ดังนั้น อย่าใช้ของร่วมกับคนอื่น และทุกครั้งที่อาบน้ำเสร็จต้องเช็ดตัวให้แห้งสนิท

4.ที่มือและเท้า พบในผู้ที่สวมรองเท้าหุ้มส้น ซึ่งเกิดจากการอบของรองเท้าทำให้มีเหงื่อออกมามาก และเท้าที่แช่ในน้ำไม่สะอาดหรือลุยน้ำท่วม โดยเฉพาะบริเวณง่ามนิ้วเท้าเชื้อราเติบโตง่ายเนื่องจากเป็นส่วนที่อับชื้น ส่วนกลากที่มือก็เกิดจากการติดเชื้อจากกลากที่เท้านั่นแหละ คือคันแล้วก็ต้องเกา นอกจากนี้ยังมีโรคกลากที่เล็บ ถ้าเป็นมากเนื้อเล็บส่วนนั้นจะยุ่ยและมีกลิ่นเหม็นจนดูน่ารังเกียจ

ถ้าเห็นอาการของโรคแล้วอย่าปล่อยให้ลุกลามขยายวงกว้าง ควรไปหาหมอดีที่สุด ซึ่งมียาที่ใช้รักษา ทั้งยากินและยาทา การใช้ยาควรใช้ยาอย่างต่อเนื่องตามแพทย์สั่ง เมื่อหายแล้วควรใช้ต่อเนื่องไปอีกระยะ เพื่อป้องกันไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำสอง ส่วนการป้องกันโรคไม่ยุ่งยาก อยู่ที่การปฏิบัติตัวและการรักษาความสะอาดร่างกายอาบน้ำทุกวันอย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง และเช็ดตัวให้แห้งสนิททุกครั้ง ผ้าเช็ดตัวต้องผึ่งแดดให้แห้ง รวมทั้งป้องกันไม่ให้เกิดความอับชื้นในบริเวณต่างๆ ของร่างกาย เช่น ที่ศีรษะ เท้า ขาหนีบ และอย่าไปใช้ของร่วมกับผู้ป่วยที่เป็นโรคนี้แล้วกลากก็จะไม่มาเยือน

เกลื้อนไม่คัน แต่เป็นแล้วหมดหล่อ

ขณะที่เกลื้อนเป็นโรคทางผิวหนังที่เกิดจากเชื้อราชนิดหนึ่ง ซึ่งเป็นกลุ่มเชื้อราที่ไม่ได้มีพิษสงมาก  มักพบในผู้ที่ใส่เสื้อผ้าที่อบ มีเหงื่อออกมากหรือผิวมัน ในระยะเริ่มแรกจะปรากฏเป็นดวงเล็กๆ ต่อมาจะเพิ่มจำนวนขึ้นเป็นหลายดวงได้ หรืออาจรวมตัวกันขยายเป็นปื้นใหญ่

ลักษณะเป็นผื่นวงกลมมีสีน้ำตาลหรือสีขาวจางๆ ค่อนข้างชัดเจน มีเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 0.5-1 ซม. มักมีขุยลอกบางๆ ร่วมด้วย ไม่ค่อยนูนหนาหรือมีสะเก็ดพอกหนา ไม่ทำให้มีอาการคันเหมือนกลาก บางครั้งอาจคันก็มี เช่น ช่วงที่เหงื่อออกมาก ถ้าใครเป็นเกลื้อนเยอะคนก็ไม่อยากมองเพราะดูน่ารังเกียจ และคนที่เป็นก็จะเกิดความอายยิ่งเมื่อมีใครท้วงขึ้น สำหรับบริเวณที่มักเป็นเกลื้อน ได้แก่ ลำตัว หลัง ซอกคอ ใบหน้า ที่เป็นมากคือด้านหลังและซอกคอ แต่จะไม่ค่อยพบในส่วนล่างของร่างกาย เช่น ขา เท้า เพราะเชื้อราที่ทำให้เป็นเกลื้อนนั้นจะชอบที่ชื้นมากเป็นพิเศษ

อย่างไรก็ตาม เมื่อสงสัยว่าติดเชื้อเกลื้อนอย่าอาย ควรไปพบแพทย์ผิวหนัง การรักษาโดยทั่วไปจะใช้ยาทา ยากิน สบู่หรือยาฟอก ในบางรายแพทย์อาจใช้ครีมรักษาเกลื้อน แล้วแต่ความเหมาะสมของ
ผู้เป็น ขึ้นอยู่กับดุลพินิจของแพทย์ ส่วนการป้องกันที่ดีที่สุดคือ การรักษาความสะอาดร่างกายและเสื้อผ้าที่สวมใส่ให้สะอาดอยู่เสมอ อย่าไปหยิบเสื้อผ้าที่อับเหงื่อนานๆ และไม่ได้ซักเลยมาใส่ เพราะมีส่วนทำให้เกิดการติดเชื้อราและการกำเริบของเชื้อเกลื้อนได้ง่าย หรือถ้าเล่นกีฬาแล้วให้ถอดออก อย่าสวมใส่ทั้งวัน อาบน้ำแล้วให้เปลี่ยนเสื้อใหม่ อย่าใส่ตัวเดิมที่อับเหงื่อ

รู้วิธีป้องกันและรักษาเรียบร้อยเช่นนี้ ก็อย่าเผลอปล่อยให้เจ้าเชื้อโรคเหล่านี้มาทำให้เกิดอาการคันเป็นที่รำคาญใจและเสียบุคลิกเป็นอันขาด