‘ศิลปินอาเซียน’ เฉลิมพระเกียรติในหลวง ‘กระต่ายแห่งความเพียร’

โดย....นกขุนทอง

นิทรรศการที่คนไทยไม่ควรพลาด สำหรับ “กระต่ายแห่งความเพียร” เนื่องในโอกาสมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 86 พรรษา 5 ธ.ค. 2556 จัดโดย ศูนย์การค้าสยามพารากอนและสำนักนายกรัฐมนตรี นำเสนอผลงานการเพนต์ประติมากรรมกระต่ายลอยตัวจำนวน 14 ตัว จากศิลปิน 12 ประเทศกลุ่มอาเซียน และคู่เจรจา ได้แก่ ลาว มาเลเซีย พม่า ฟิลิปปินส์ สิงคโปร์ เวียดนาม อินโดนีเซีย จีน บรูไน กัมพูชา เกาหลีใต้ ญี่ปุ่น และจีน ร่วมด้วย 2 จิตรกรไทย “ปัญญา วิจินธนสาร” และ “ศักดิ์วุฒิ วิเศษมณี”

ประติมากรรมกระต่ายลอยตัวนั้นอยู่ในลักษณะกำลังก้าวย่าง อันหมายถึงปีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา ตรงกับปีเถาะ ซึ่งปีกระต่ายเป็นเครื่องหมายแห่งปีนักษัตร อันเป็นปีพระราชสมภพของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว

“เมตตาค้ำจุนโลก” ผลงานของศิลปินไทย “ปัญญา วิจินธนสาร” ที่นำเสนอท่วงท่าที่แตกต่างจากศิลปินอื่นๆ เพราะศิลปินจัดให้กระต่ายนอน

 

“ผมอยากคิดอะไรที่แตกต่างออกไป แทนที่เราจะเขียนงานจิตรกรรมลงบนกระต่าย ในเมื่อกระต่ายเป็นประติมากรรมอยู่แล้ว ก็น่าทำงานประติมากรรมไปเลย ซึ่งเป็นอะไรที่สดใหม่ของผมด้วย เพราะผมทำงานแนวจิตรกรรม ผมเลยคิดแบบฟอร์มกระต่ายแทนที่จะตั้งก็จะให้นอนก็เกิดรูปทรงใหม่ที่น่าสนใจ เหมือนกระต่ายที่แหงนมองดูฟ้า และพอหงายขึ้นก็มีรูปทรงอื่นมาประกอบบนตัวกระต่าย ผมใช้ลูกโลกซึ่งหมุนได้ด้วย ทำให้งานมีปฏิสัมพันธ์กับคนดูมากขึ้นด้วย ตรงนี้ให้งานดูเป็นกึ่งป๊อปอาร์ต ฐานรองตัวกระต่ายผมทำรูปทรงเรขาคณิต ใช้สีน้ำตาล เพราะคิดถึงชื่อพระองค์ท่าน ภูมิพล พลังของแผ่นดิน

งานนี้เป็นเรื่องเกี่ยวกับพระเจ้าอยู่หัว ผมนึกถึงเรื่องของการใช้สีเหลืองทอง และงานนี้เราเชิญศิลปินอาเซียนมาทำงานร่วมกันถวายพระพร เลยนึกถึงกระต่ายถือลูกโลก เลยได้ความหมาย เมตตาค้ำจุนโลก นึกถึงพระราชกรณียกิจของพระเจ้าอยู่หัวที่เปี่ยมล้นพระเมตตาต่อพสกนิกรชาวไทยและชาวต่างประเทศ และสื่อถึงความหมายที่เป็นสากลด้วย คือ เมตตาค้ำจุนโลก สันติภาพจะเกิดขึ้นบนโลกได้ต้องมีเมตตาธรรม”

 

“ศักดิ์วุฒิ วิเศษมณี” อีกหนึ่งศิลปินไทย สร้างสรรค์ผลงานชื่อ “น้ำ” ที่ได้แรงบันดาลใจมาจากโครงการในพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเกี่ยวกับการรักษ์น้ำ ป่าต้นน้ำ ฝาย ฝนเทียม การจัดการน้ำ เป็นอาทิ

“นั่งมองกระต่ายอยู่หลายวันกว่าจะคิดคอนเซปต์ได้ เพราะตัวกระต่ายงานมันดูกึ่งการ์ตูน และผมถนัดงานเขียนรูปคน ด้วยฟอร์มกระต่ายจะใส่งานแนวเหมือนจริงไม่ได้ ต้องทำเชิงสัญลักษณ์ และกระต่ายทำจากไฟเบอร์มันจะลื่น ต้องใช้เทคนิคเรียบง่าย ผมจึงเลือกใช้สีอะครีลิกลงบนตัวกระต่าย เราคิดถึงเรื่องความสวยงามของกระต่าย ฟอร์มของกระต่ายน่ารักหน่อย จึงเลือกใช้สีฟ้า (แทนน้ำ) ให้ดูเป็นงานดีไซน์ ไม่ทำให้งานดูซีเรียส เลือกใช้สัญลักษณ์เป็นพญานาค (ใช้สีทอง) พ่นน้ำ เพราะในความเชื่อแบบไทยๆ พญานาคเป็นสัตว์มงคลที่ให้กำเนิดน้ำ ซึ่งน้ำเป็นสัญลักษณ์ของการกำเนิดชีวิต น้ำบริสุทธิ์ชำระล้างสิ่งชั่วร้าย น้ำคือความอุดมสมบูรณ์ เปรียบเสมือนน้ำพระทัยจากในหลวงต่อพสกนิกรชาวไทยและแผ่นดินไทย”

 

‘คนไทยโชคดีมีในหลวง’ มุมมองเพื่อนบ้าน

“Florence Cinco” ศิลปินชาวฟิลิปปินส์ ได้กล่าวว่า ส่วนตัวมีโอกาสรู้จักพระมหากษัตริย์ของไทยจากการติดตามข่าวสารต่างๆ ทำให้ทราบว่าท่านเป็นกษัตริย์ที่เป็นห่วงพสกนิกร “ทรงเสียสละทำทุกอย่างเพื่อประชาชน พัฒนาบ้านเมืองไม่ว่าจะเป็นด้านการเกษตรและความเป็นอยู่ของประชาชน คนไทยทุกคนโชคดีที่มีพระองค์ท่านปกครองประเทศให้อยู่เย็นเป็นสุข

ในฐานะศิลปินรู้สึกยินดีมากที่ได้สร้างสรรค์ผลงานเพื่อเฉลิมพระเกียรติพระองค์ท่าน โดยได้สร้างสรรค์ผลงานกระต่ายที่ผสมผสานเอาศิลปะของไทยและฟิลิปปินส์ไว้อยู่ร่วมกัน เปรียบเสมือนประเทศทั้งสองที่มีความสัมพันธ์อันดีต่อกัน โดยเฉพาะล่าสุดที่ฟิลิปปินส์ประสบภัยพิบัติ พระองค์ท่านก็ยังเป็นห่วง และบริจาคทรัพย์ส่วนพระองค์เพื่อช่วยเหลือประชาชนชาวฟิลิปปินส์อีกด้วย ในฐานะเป็นคนฟิลิปปินส์ก็มีความซาบซึ้งในพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ท่าน”

 

ด้านสองพี่น้องชาวอินโดนีเซีย “Tiarma Sirait” และ “Marintan Sirait” กล่าวว่า “ถึงแม้จะเป็นชาวต่างชาติ แต่ก็รับรู้เรื่องราวของพระมหากษัตริย์ไทยและประทับใจสิ่งที่พระองค์ได้ทำเพื่อคนไทย พระองค์เปรียบเสมือนพระผู้ยิ่งใหญ่ การสร้างสรรค์ผลงานครั้งนี้ได้นำเอาความเป็นอินโดนีเซียมาผสมผสานกับศิลปะที่สะท้อนความเป็นไทย เนื่องจากประเทศไทยและอินโดนีเซียต่างมีเชื้อชาติ ศาสนา วัฒนธรรม ที่คล้ายคลึงกัน และพวกเราทราบดีว่าพระมหากษัตริย์ไทย พระองค์ทรงปกครองดูแลประชาชนทุกคนอย่างเท่าเทียมไม่ว่าจะมีเชื้อชาติ ศาสนาใด”

“Trinh Tuan” จากเวียดนาม ผู้สร้างผลงาน “เราเรียกท่านว่าพ่อ” กล่าวว่า “ผมเดินทางมาประเทศไทยหลายครั้ง มีเรื่องราวมากมายที่ผมรู้สึกประทับใจ ตั้งแต่การมองเห็นทุ่งหญ้าที่สวยงาม แผ่นดินที่อุดมสมบูรณ์ ท้องฟ้าที่แจ่มใส รวงข้าวสีทอง ป่าไม้เขียวขจี และพอเดินสู่ท้องถนน ผมได้สัมผัสอาหารรสชาติอร่อย สถานที่ทางวัฒนธรรมที่น่าประทับใจมากมาย วัฒนธรรมไทยทำให้ผมประทับใจทุกครั้งที่ได้มาประเทศไทย เหนือสิ่งอื่นใด ผมรู้สึกปลอดภัย ไร้ความกังวลทุกครั้งที่ได้มาอยู่ที่นี่ ผมรู้สึกถึงความสงบสุข ผมพยายามหาคำตอบว่าทำไมจึงรู้สึกเช่นนี้จากเด็ก และคนไทยที่น่ารักทั้งหลาย และผมก็ได้คำตอบตรงกันว่าเป็นเพราะพ่อหลวงของพวกเขา”

 

‘ในหลวง’ แรงบันดาลใจของศิลปิน

เป็นที่น่ายินดีว่าทุกศิลปินที่มาทำงานศิลปะที่เมืองไทยต่างรับทราบถึงพระราชกรณียกิจของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และรู้ซึ้งในพระมหากรุณาธิคุณที่พระองค์ทรงมีต่อประชาชนของพระองค์ รวมถึงประชาชนของประเทศอื่นๆ ด้วย และนี่เป็นเพียงบางส่วนจากตัวแทนศิลปิน

“Mon Thet” ศิลปินจากประเทศพม่า ผลงาน “ประชาชนและพระมหากษัตริย์” ใช้แนวคิด น้ำเป็นสัญลักษณ์ของพระมหากษัตริย์ ดอกบัวเป็นสัญลักษณ์ของประชาชน ดอกบัวเจริญเติบโตในน้ำ เช่นเดียวกับประชาชนที่อยู่อย่างสงบสุขเพราะในหลวง และด้วยสิ่งนี้ประชาชนจึงรักในหลวงมาก

เขากล่าวว่า มีความสุขมากที่ได้ทำผลงานชิ้นนี้ “ในรายละเอียดผลงานจะเห็นว่ามีดอกบัว ซึ่งเปรียบเสมือนคนไทยทุกคน ส่วนสายน้ำที่หล่อเลี้ยงทุกสิ่งให้มีความอุดมสมบูรณ์ เปรียบเสมือนพระราชาที่ดูแลประชาชนทุกคนให้มีความสุข และเมื่อทุกคนมีความสุขตามประเพณีของชาวไทย ผู้คนมักจะออกมาเฉลิมฉลอง ร้องรำทำเพลงกันดั่งเช่นภาพชายหญิงที่อยู่ด้านหลังของตัวกระต่ายนั่นเอง”

 

ผลงาน “ความรัก” ของ “Simon Tan” จากมาเลเซีย “ประเทศไทยเป็นเมืองพุทธ ผมใช้สีเขียวเพื่อแสดงถึงความสงบสุข สีแดงเพื่อแสดงถึงความรัก สีทองเพื่อแสดงถึงพระมหากษัตริย์ ในผลงานชิ้นนี้มีปลาคาร์ป 99 ตัว เป็นสัญลักษณ์แสดงถึงพระมหากษัตริย์ และดอกบัวแสดงถึงความเจริญรุ่งเรืองของไทย”

“ภูเขาทองคำ” ของศิลปินลาว “Mick Saylom” “ในฐานะที่เป็นพระมหากษัตริย์ที่ยืนอย่างมั่นคงในแผ่นดิน คอยดูแลประชาชน สร้างความสามัคคีและความสงบสุข แสดงให้เห็นถึงเป็นความรู้สึกกลมกลืน เช่นภูเขาที่อยู่อย่างยาวนาน อุดมไปด้วยต้นไม้นานาพันธุ์ที่เติบโตอย่างอุดมสมบูรณ์”

นิทรรศการเฉลิมพระเกียรติ “กระต่ายแห่งความเพียร” จัดแสดงให้ชมที่ศูนย์การค้าสยามพารากอน ชั้นเอ็ม ถึงวันที่ 10 ธ.ค.นี้