ทัวร์มาลีน กำลังฮอต

ทนง ลีลาวัฒนสุข หัวหน้าฝ่ายตรวจสอบอัญมณีและเครื่องประดับ สถาบันวิจัยและพัฒนาอัญมณีและเครื่องประดับแห่งชาติ (องค์การมหาชน)

เมื่อพูดถึงพลอยสีที่เป็นที่รู้จักกันมากที่สุด นอกเหนือจากทับทิมและแซปไฟร์แล้ว เชื่อว่าในใจของหลานๆ ท่านคงต้องมีชื่อ “ทัวร์มาลีน” อยู่ในรายชื่อลำดับต้นๆ เป็นแน่ และยิ่งในปัจจุบันที่พลอยชนิดนี้กำลังได้รับความนิยมสูงในตลาดจีน โดยเฉพาะทัวร์มาลีนชนิดที่มีสีชมพูและแดง

คำว่า “ทัวร์มาลีน” มีรากศัพท์มาจากภาษาสิงหล ว่า “ทรุมาลี” ซึ่งหมายถึงพลอยที่มาจากประเทศศรีลังกา ลักษณะเด่นของทัวร์มาลีนคือ เป็นพลอยที่สามารถพบได้มากมายหลายสี แต่ที่เป็นที่นิยม ได้แก่ สีแดง เขียว เขียวอมฟ้า น้ำเงิน เป็นต้น มีทั้งขนาดเล็กจนถึงขนาดมากกว่า 100 กะรัตขึ้นไป เชื่อกันว่าหากมีทัวร์มาลีนไว้กับตัวจะนำพาความโชคดีมาให้

ทัวร์มาลีนสามารถพบได้ในหลายภูมิภาคทั่วโลก แต่แหล่งทัวร์มาลีนที่สำคัญพบได้ในประเทศบราซิล มาดากัสการ์ โมซัมบิก ไนจีเรีย อัฟกานิสถาน พม่า ศรีลังกา อินเดีย เคนยา แทนซาเนีย เป็นต้น ในประเทศไทยมีพบได้บ้างที่ จ.จันทบุรี เชียงใหม่ และชุมพร แต่มักเป็นชนิดสีดำทึบแสง

การเรียกชื่อทัวร์มาลีน มักนิยมเรียกชื่อตามสีหรือปรากฏการณ์ที่พบ เช่น ทัวร์มาลีน สีเขียว ทัวร์มาลีน สีชมพู ทัวร์มาลีน สีเหลือง ทัวร์มาลีน ตาแมว เป็นต้น นอกจากนี้ยังมีบางชนิดที่เรียกเฉพาะเจาะจง ได้แก่ รูเบลไลต์ เป็นทัวร์มาลีนที่มีสีตั้งแต่ชมพูเข้มถึงแดงอาจจะมีสีอมส้มอมม่วง หรืออมน้ำตาลเข้ามาผสมได้

อินดิโคไลต์ เป็นทัวร์มาลีนที่มีสีน้ำเงินอมม่วงถึงน้ำเงินอมเขียว พาราอิบา มีสีฟ้าเปล่งประกายเหมือนสีฟ้านีออน โดยจะต้องมีธาตุให้สีเป็นธาตุทองแดง โครมทัวร์มาลีน มีสีเขียวสด โดยมีธาตุวานาเดียม และ/หรือโครเมียมเป็นธาตุให้สีพาร์ติคัลเลอร์ เป็นทัวร์มาลีนที่มีสีเขียว ส่วนอีกด้านหนึ่งสีแดง เป็นต้น

หากมีเพียงแค่ 2 สีในหนึ่งเม็ด นิยมเรียกว่า ไบคัลเลอร์ ทัวร์มาลีน วอเตอร์เมลอนทัวร์มาลีน เป็นทัวร์มาลีนที่มีสีแดงถึงชมพูอยู่ด้านใน ด้านนอกเป็นสีเขียวมองดูคล้ายกับแตงโม นอกจากนี้ยังพบทัวร์มาลีนที่มีปรากฏการณ์ตาแมว และทัวร์มาลีนที่มีปรากฏการณ์การเปลี่ยนสีได้อีกด้วย

การดูแลรักษาเครื่องประดับทัวร์มาลีนก็คล้ายกับการดูแลรักษาเครื่องประดับทั่วไปคือ เก็บไว้ในถุงผ้า หรือในกล่องเก็บเครื่องประดับ หลีกเลี่ยงการเก็บรวมกับอัญมณีชนิดอื่น เนื่องจากจะทำให้เกิดการสึกและมีรอยขูดขีด ทำความสะอาดโดยใช้น้ำสบู่อุ่นๆ และแปรงขนนุ่มๆ แล้วเช็ดออกด้วยผ้านุ่มๆ หลีกเลี่ยงการใช้เครื่องอุลตราโซนิก หรือเครื่องล้างแบบไอน้ำ เพราะอาจทำให้พลอยแตกร้าวได้

สุดท้ายควรระมัดระวังในการสวมใส่ เนื่องจากทัวร์มาลีนมักมีรอยแตกภายในและมีความแข็งไม่มาก อาจจะเกิดการกระแทกแล้วเกิดรอยขูดขีดหรือบิ่นได้