เตรียมรู้ รับ รุก เพื่อรับ AEC

โดย...อณุศรา ทองอุไร

เมื่อเดือนที่ผ่านมา มีงานสัมมนาที่น่าสนใจเกี่ยวกับทิศทางการดำเนินธุรกิจของผู้ประกอบการ SMEs ในสถานการณ์ที่ประเทศไทยกำลังจะก้าวเข้าสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน ในปี 2558 จะเป็นอย่างไร เพื่อเป็นการเตรียมพร้อมรับมือทั้งการวางกลยุทธ์ แนวทางปฏิบัติ การสื่อสารภาพลักษณ์ รวมถึงการบริหารจัดการ มีกลยุทธ์อย่างไรที่จะช่วยสร้างให้ธุรกิจเติบโตอย่างโดดเด่นทัดเทียมกับกลุ่มประเทศอาเซียน โดยบริษัท โชว์ ดีซี คอร์ป บริษัทพัฒนาอสังหาริมทรัพย์รายใหม่ของไทย “รู้ รับ รุก AEC ท้าทาย SMEs อย่างคุณ” มีนักธุรกิจจากหลายสาขามาร่วมเสวนา

กำไรร่วมกันทั้งสังคม...

มีท่านมหาวุฒิชัย มากล่าวเปิดปาฐกถาธรรมว่า “นวัตกรรม” เป็นหัวใจสำคัญของธุรกิจ ถ้าเราทำเพื่อตัวเองอยู่แค่สิ้นใจ ถ้าเราทำเพื่อคนอื่นอยู่ชั่วดินฟ้าสลาย นักธุรกิจในโลกนี้ประมวลแล้วมี 2 ประเภทคือ

1.นักธุรกิจที่ไม่มีหัวใจ มุ่งสู่กำไรสูงสุดอย่างเดียว ไม่สนใจสังคม สิ่งแวดล้อม ชุมชนจะย่อยยับอย่างไร

2.นักธุรกิจหัวใจพระโพธิสัตว์ เรียกอีกอย่างหนึ่งว่านักธุรกิจที่มีหัวใจ เวลาที่ทำธุรกิจก็จะทำธุรกิจที่ถูกต้อง ผลกำไรที่ได้รับมาก็จะนำไปแบ่งปันเพื่อประโยชน์สุขของสังคม เรียกว่า Social Enterprise

ถ้าจะทำธุรกิจขอให้เลือกเป็นแบบที่ 2 เพราะกำไรของเค้าคือความสุขของสังคม ธุรกิจไม่ใช่งานการกุศล ดังนั้นธุรกิจจึงต้องการกำไร แต่ควรนิยามคำว่า กำไร ให้กว้างกว่าคำว่า เงิน กำไรอาจหมายถึงบ้านเมืองของเรามีระบบสาธารณูปโภคให้ดีขึ้น กำไรอาจหมายถึงบ้านเมืองมีพื้นที่สีเขียวมากขึ้น มีมาตรฐานทางการศึกษาให้ดีขึ้นทั่วถึงมากขึ้น และกำไรอาจหมายถึงการที่เราได้อยู่ในสังคมที่มีความสุขมากขึ้น มีความสมานสามัคคี ร่มเย็นเป็นสุขมากขึ้น นักธุรกิจทุกคนมีศักยภาพที่จะช่วยกันทำให้เราได้กำไรเสมอหน้ากัน ขอเรียกว่า กำไรมวลรวมประชาชาติ ธุรกิจกับจิตสำนึกต้องไปด้วยกัน ถ้าละลายสังคม ภาคสังคมจะทำให้ธุรกิจอยู่ไม่ได้ อาตมาอยากให้กำไรของเราขอให้เป็นกำไรร่วมกันของคนทั้งสังคม ได้กำไรกันทั้งธุรกิจและสังคม

 

การสร้างแบรนด์เป็นสิ่งสำคัญ

นำพล ฉันทธนากร หัวหน้าฝ่ายการวางแผนกลยุทธ์สื่อดิจิตอล เอ็ม อาร์ เอ็ม เวิลด์ไวด์ ไทยแลนด์ กล่าวว่า การสร้างแบรนด์เป็นอีกหนึ่งปัญหาของเอสเอ็มอีไทย คนส่วนใหญ่มักบอก SME ไทยไม่มีแบรนด์ แต่จริงๆ แล้วแบรนด์คือตัวตนของบริษัท หรือคนคนหนึ่งที่มีอยู่แล้ว อาทิ ความซื่อสัตย์คือแบรนด์ของคนจีน ผ่านมาศาสตร์ของแบรนดิงได้พัฒนาขึ้น สตีฟ จ็อบส์ บอกว่า Apple ไม่ได้ขายอุปกรณ์คอมพิวเตอร์ แต่ขายเครื่องมือที่กระตุ้นความคิดสร้างสรรค์ แบรนด์เป็นสิ่งมีอยู่ในบริษัทอยู่แล้ว ส่วนการนำเสนอแบรนด์เป็นอีกเรื่องหนึ่ง แบรนด์จะอยู่รอบตัว 360 องศา คือทุกๆ ด้าน ทุกๆ องศา ที่ธุรกิจทำทั้งหมด อาทิ เวลาเข้าไปนั่งร้านกาแฟร้านหนึ่ง มีพนักงานมาเสิร์ฟกาแฟ ซึ่งเวลาเสิร์ฟเค้าจะหันโลโก้เข้าหาเราเพื่อให้เห็น และเกิดการจดจำแบรนด์ หรือกระทั่งการจัดตกแต่งร้าน การแต่งกายของพนักงานเองก็คือว่าเป็นส่วนหนึ่งของแบรนด์ แบรนด์เองก็คือสิ่งเล็กๆ น้อยๆ ที่หล่อหลอมรวมกันเป็นผลของแบรนด์ สำหรับเรื่องการทำธุรกิจแบรนด์จะอยู่ทั้งในเรื่อง Front Encounter และ Back Encounter เพราะภาพทั้งหมดที่คนทุกคนจะรับรู้ อย่าง โชว์ ดีซี เป็นธุรกิจที่ไม่ได้ขาย Space ให้เช่าพื้นที่ แต่กำลังขายวิสัยทัศน์ให้ SME ไทย ให้เตรียมพร้อมในธุรกิจที่จะรองรับ AEC ที่จะมาถึง ซึ่งเป็นสิ่งจำเป็นในการแข่งขัน เพราะจะทำให้สามารถเตรียมความพร้อมในการแข่งขันได้ดียิ่งขึ้น

บริหารคลังสินค้าให้แม่น

สมคิด ตันทัดวาณิชย์กุล ประธานคณะที่ปรึกษาโครงการ Show DC กล่าวว่า ผู้ประกอบการไทยหลายรายที่ไม่เก่งแล้วไม่เฮงสักทีนั้น ต้องมาดูว่าเราเก่งเรื่องอะไร มีจุดแข็งจุดอ่อนเรื่องอะไร ศึกษาการทำธุรกิจไว้เพื่อรองรับเมื่อโอกาสมาก็มีการเตรียมพร้อมแล้ว จากประสบการณ์เรื่องศูนย์การค้า ทุกคนไขว้คว้าหาโอกาสเพื่อจะเสนอขายสินค้าหน้าบ้าน แต่อันที่จริงเรื่องหลังบ้านสำหรับโลจิสติกส์ มีความสำคัญมากที่สุดก็ว่าได้ และเป็นสิ่งที่เราไม่เก่งที่สุดก็ได้ ดังนั้นความจำเป็นสำหรับในยุคนี้ที่จะต้องเก่งโลจิสติกส์ โดยสิ่งที่สำคัญและยากมากที่สุดคือ การบริหารต้นทุน การขนส่งสินค้าไปยังจุดต่างๆ ทั่วประเทศ

โลจิสติกส์ เกี่ยวข้องกับด้านการผลิต การจัดจำหน่าย สินค้า การบริหารคงคลัง สต๊อกสินค้า ต้องเปลี่ยนมุมมองจากอดีตและความจำเป็นในวันนี้เพื่อรองรับกับโอกาสที่กำลังมา คือ ประชาคมเศรษฐกิจที่กำลังเกิดขึ้น นักธุรกิจจะต้องมีการเตรียมพร้อม การบริหารจัดการสินค้าจากจุดหนึ่งไปอีกจุดหนึ่ง จากผู้ผลิตไปสู่ผู้จัดจำหน่ายและผู้บริโภค นั่นคือความสำคัญด้านโลจิสติกส์

ลดต้นทุนค่าขนส่ง

วิเชียร กันตถาวร ผู้เชี่ยวชาญด้านโลจิสติกส์ผู้บริหารงานกระจายสินค้าในเครือสหพัฒน์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท ไทเกอร์ ดิสทริบิวชั่น แอนด์ โลจิสติกส์ กล่าวถึงเคล็ดลับการบริหารจัดการเพื่อลดต้นทุน จากการทำงานหลังบ้านกับบริษัท ไอซีซี ซึ่งมีสินค้าในเครือตั้งแต่รองเท้าไปจนถึงเครื่องสำอาง จากอดีตที่มียอดขาย 400 ล้านบาทจนในปัจจุบันมียอดขายเติบโตมาที่ 1.3 หมื่นล้านบาท/ปี เคล็ดลับความสำเร็จที่นำมาใช้ตลอด 30 ปี จากประสบการณ์ที่อยู่ในวงการ ทำให้เห็นว่า โลจิสติกส์แบบง่ายๆ ไม่ยาก คือ การบริหารต้นทุน เพราะตัวเลขค่าต้นทุนด้านโลจิสติกส์ที่ถือว่าดีที่สุด ในเมืองไทยทั่วไปประมาณ 57% แต่ที่ทำให้กับเครือไอซีซี ไม่ถึง 1% เพราะมีการบริหารจัดการ คือ การลดต้นทุน

อย่างไรก็ตาม ทุกวันนี้ โอท็อป และ SMEs มีต้นทุนค่าขนส่งสูง แม้ที่ผ่านมาจะมีไปรษณีย์ที่คอยซัพพอร์ต ทว่าเก็บค่าขนส่งแพงมาก คิดอัตรากิโลกรัมละ 40 บาท สินค้าไหนมีปริมาณน้ำหนักมากจะเป็นตัวเลือกก่อน ดังนั้นถ้ามีโอกาสพยายามจับกลุ่มไว้ คิดเป็นศูนย์รวมโลจิสติกส์ของโอท็อปและ SMEs โดยมี Show DC เข้ามารองรับในอนาคต แต่ถ้าต่างคนต่างทำ ไปไม่รอด

หาโอกาส คิดเร็ว ยืดหยุ่น

วิศิษฐ์ จิตรโรจนรักษ์ กรรมการผู้จัดการ บริษัท โมเดอร์น ฟู้ด อินดัสตรี้ และ กรรมการบริหารสมาคมศิษย์เก่าสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (NIDA) กล่าวว่า จากข้อจำกัดราคาวัตถุดิบผันผวน กฎระเบียบอาหาร วันหมดอายุ จะต้องมีการบริหารจัดการเพื่อให้การขายสินค้ามีกำไร ต้องดำเนินธุรกิจด้วย 3 หลักการคือ

1.วิ่งหาโอกาส บนระเบียบและการเปลี่ยนแปลงของหน่วยงานราชการตลอดเวลา การค้าขายกับ AEC ตั้งแต่ภาษี 30% ระหว่างทางที่ลดเหลือ 15% 10% และ 5% ไม่มีการแจ้ง ดังนั้นต้องติดตามข่าวสารเอง ทั้งระเบียบใหม่ อย.ต้องไปตามเอง

2.ต้องคิดเร็วทำเร็ว หรืออย่าอ่านข้อมูลเพียงอย่างเดียว เมื่อพูดถึงประเทศเวียดนาม ให้เดินทางไปศึกษาตลาดด้วย เพราะในตำรากับการทำธุรกิจเป็นคนละเรื่องกัน

3.ความยืดหยุ่น แต่ต้องเปลี่ยนจุดอ่อนเป็นจุดแข็ง เมื่อไม่พร้อมเหมือนบริษัทใหญ่ทำให้ต้องใช้เวลาไปดักไว้ เมื่อทุนน้อยก็ต้องไปเตรียมการณ์ไว้ล่วงหน้า ที่สำคัญ SMEs ติดกับดักงานหลังบ้าน ในจุดนี้ควรปรับให้บริษัทสลิมมากขึ้น โดยไปแชร์งานหลังบ้านกับพาร์ตเนอร์ หรือใช้สิ่งที่มีอยู่ เพราะจะสามารถลดภาระลงไปได้มาก ทั้งนี้เพื่อเตรียมความพร้อมรับมือการแข่งขันที่กำลังเกิดขึ้นในอนาคต