โรคพิษสุนัขบ้า
เรื่อง : พรพิมล สาสกุล สถาบันสุขภาพเด็กแห่งชาติมหาราชินี (รพ.เด็ก) กรมการแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข
ในปัจจุบันนี้เรื่องโรคพิษสุนัขบ้ากำลังเป็นเรื่องที่ทุกคนกำลังให้ความสนใจ หนึ่งในนั้นคงไม่พ้นพ่อแม่ผู้ปกครองของเด็กๆ ในวัยต่างๆ ที่มีสัตว์เลี้ยงแสนรักอย่างสุนัขไว้ในบ้าน และเด็กๆ ก็มักจะชอบแกล้งสุนัข หรือบางคนเข้าไปคลอเคลียกอดจูบเจ้าสัตว์เลี้ยงแสนรัก มันก็จะเลียหน้าเลียตาเป็นที่ชอบอกชอบใจสนุกสนานกันหรือบางทีอาจโดนกัดได้ หากเพียงแต่วันหนึ่งเกิดเหตุการณ์ที่ไม่คาดฝันสุนัขเกิดมีเชื้อพิษสุนัขบ้า ก็จะนำพาอันตรายถึงกับเสียชีวิตได้ทีเดียว ดังนั้นแล้วพ่อแม่ผู้ปกครองควรระมัดระวังป้องกันไว้เป็นการดี
อาจเป็นที่เข้าใจกันว่าโรคพิษสุนัขบ้าเกิดมาจากสุนัขเพียงอย่างเดียวเท่านั้น ในความเป็นจริงแล้วโรคพิษสุนัขบ้ามีสาเหตุมาจากเชื้อไวรัสที่อยู่ในสัตว์ที่เลี้ยงลูกด้วยนมทั้งหลาย ไม่ว่าจะเป็นสุนัข แมว กระต่าย กระแต กระรอก หนู และชนิดอื่นๆ แม้กระทั่งค้างคาวและปลาโลมา ในประเทศไทยจะพบในสุนัขและแมวเป็นส่วนใหญ่ ติดต่อกันโดยน้ำลายของสัตว์จากการโดนกัด ข่วน หรือเข้าทางบาดแผลตามผิวหนัง เยื่อบุตา จมูก จะเกิดอาการผิดปกติในระยะสั้นคือ 5 วัน ระยะยาวเกินกว่า 1 ปีขึ้นไป ซึ่งเชื้อโรคที่อยู่ในสัตว์แพร่เชื้อได้ 310 วัน ก่อนสัตว์จะแสดงอาการป่วย อาการผิดปกติของเด็กๆ เมื่อติดเชื้อจะมีอาการทางสมองและเยื่อสมองอักเสบเฉียบพลัน มีไข้ ปวดเมื่อยตามตัว คัน ปวดบริเวณโดนกัด หงุดหงิด ตื่นเต้น ทนแสงสว่าง ลม และสัมผัสไม่ได้ ม่านตาขยาย น้ำลายไหล เกร็งกระตุก เกิดอาการกลัวน้ำ เพ้อคลั่งสลับอาการสงบ ชัก บางรายเป็นอัมพาต มักป่วยอยู่ 26 วัน ก็จะเสียชีวิตจากอัมพาตของกล้ามเนื้อ ระบบทางเดินหายใจ กรณีไม่ได้รับการรักษาแบบประคับประคองเพราะโรคพิษสุนัขบ้าไม่มีการรักษาเฉพาะโรคได้เมื่อเกิดการติดเชื้อขึ้นแล้ว
ถ้าพบเด็กๆ ถูกกัดโดยสัตว์ การปฐมพยาบาลเบื้องต้นที่ดีที่สุดคือการล้างแผลด้วยน้ำสบู่และน้ำสะอาด ใส่ยารักษาแผลสดเพื่อกำจัดเชื้อไวรัส แล้วรีบไปพบแพทย์ทันที เพื่อรับวัคซีนและรักษาแผลต่อไปตามแผนการรักษาของแพทย์ ที่สำคัญอย่าลืมกักตัวสัตว์ไว้ดูอาการ 10 วัน หรือพาสัตว์ส่งตรวจชันสูตรต่อไป
การให้วัคซีนกับสัตว์เลี้ยงแสนรักกับหน่วยงานที่เชื่อถือได้และการป้องกันโดยการดูแลบุตรหลานของท่านอย่างใกล้ชิดคงเป็นวิธีที่ดีที่สุด ที่สามารถให้เด็กๆ ที่เป็นแก้วตาดวงใจของท่านพ่อแม่ผู้ปกครองทุกท่านให้ปลอดภัยห่างไกลภัยอันตรายจากโรคพิษสุนัขบ้าได้เป็นอย่างดี
