ดูแลตัวเองให้ห่างไกลไข้หวัด

ฮัดเช้ย...ฮัดเช้ย หวัดเล่นงานอีกแล้วทำไงดี สถานการณ์น้ำท่วมในประเทศไทยช่วงนี้มิเพียงต้องระวังน้ำที่อาจมาโผล่อยู่หน้าบ้านเมื่อตอนตื่นมายามเช้าแล้ว

โดย..วรธาร ทัดแก้ว

ฮัดเช้ย...ฮัดเช้ย หวัดเล่นงานอีกแล้วทำไงดี สถานการณ์น้ำท่วมในประเทศไทยช่วงนี้มิเพียงต้องระวังน้ำที่อาจมาโผล่อยู่หน้าบ้านเมื่อตอนตื่นมายามเช้าแล้ว ยังต้องระวังฝนที่ตกเกือบทุกวันอีก เดี๋ยวแดด เดี๋ยวครึ้ม เดี๋ยวฝนเทลงมา อากาศเปลี่ยนบ่อยอย่างนี้ หันไปทางไหนก็มีแต่คนไอ จาม เป็นไข้หวัด แล้วจะรับมือหรือป้องกันไม่ให้ไข้หวัดมาเยือนได้ไงเนี่ย

ฟ้าครึ้ม ฝนตก ลมแรงเสี่ยงรับไวรัสหวัด

ภก.วินิต อัศวกิจวิรี ผู้อำนวยการสำนักยา สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา หรือ อย. บอกสาเหตุของการเป็นหวัดว่า หวัดหรือไข้หวัด มักเกิดจากเชื้อไวรัสเป็นส่วนใหญ่ ซึ่งเชื้อเหล่านี้มีอยู่เป็นร้อยๆ ชนิดทั่วไปในสิ่งแวดล้อมตามธรรมชาติ ยิ่งวันไหนท้องฟ้ามืดครึ้ม ลมแรง ก็จะยิ่งพัดไวรัสให้ฟุ้งกระจาย โอกาสที่เราจะสัมผัสไวรัสก็มีมากขึ้น

คนที่เป็นหวัดมักมีอาการเป็นไข้ คัดจมูก น้ำมูกไหล ยิ่งถ้ามีอาการเจ็บคอ ไอ มักเกิดจากการติดเชื้อไวรัส หากอาการไม่รุนแรง เบื้องต้นไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะมากินเอง ให้พักผ่อนให้มาก ทำร่างกายให้อบอุ่น ส่วนใหญ่อาการก็จะทุเลาได้เอง แต่ถ้ามีอาการคัดจมูก น้ำมูกไหลมากๆ จนกระทบต่อคุณภาพชีวิต หรือการงาน ก็อาจกินยาแก้หวัดคัดจมูก โดยขอคำแนะนำจากเภสัชกรที่ร้านขายยาก็ได้

 

“ตัวยาที่มีสรรพคุณบรรเทาอาการหวัดคัดจมูก น้ำมูกไหล มักเป็นยาสูตรที่มีตัวยาซูโดอีเฟดรีนเป็นส่วนประกอบ แต่หลายปีที่ผ่านมาสารซูโดอีเฟดรีนในยาบรรเทาหวัดคัดจมูกมีปัญหาการกว้านซื้อเพื่อนำไปแยกเป็นสารตั้งต้นผลิตสารเสพติด แต่เพื่อป้องกันการนำสารดังกล่าวไปใช้ในทางที่ผิด กระทรวงสาธารณสุขจึงได้ออกประกาศเมื่อวันที่ 16 ก.ย. 2554 ให้ยาบรรเทาหวัดคัดจมูกที่มีซูโดอีเฟดรีนเป็นส่วนประกอบในรูปแบบยาเม็ด แคปซูล และน้ำ ยกเว้นตำรับยาผสมที่มีพาราเซตามอลเป็นส่วนประกอบเป็นยาควบคุมพิเศษ ที่ต้องให้แพทย์สั่งจ่ายและให้ใช้เฉพาะในโรงพยาบาลของรัฐ หรือโรงพยาบาลเอกชนที่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืนเท่านั้น”

คำแนะนำการใช้ยาแก้หวัด

ภก.วินิต กล่าวว่า การใช้ยาบรรเทาอาการหวัด อย. ได้แนะนำให้ใช้ยาตัวอื่นแทน เช่น ยาผสมที่มีตัวยาเฟนิลเอฟริน (Phenylephrine) แทนซึ่งมีสรรพคุณที่ใช้แทนได้ สำหรับยาสูตรผสมที่มีซูโดอีเฟดรีนที่ยังสามารถหาซื้อได้จากร้านขายยา จะเป็นยาแก้ไข้หวัดสูตรที่มีสารประกอบ 3 ตัวในเม็ดเดียว เช่น ซูโดอีเฟดรีนกับคลอเฟนิรามีนและพาราเซตามอล ที่อาจคุ้นเคยในชื่อทางการค้า เช่น ไทลีนอล โคล ดีคอลเจนพลัส ทิฟฟี่ ฟู เป็นต้น ยาเหล่านี้เท่านั้นที่ไม่ได้เข้าข่ายยาควบคุมพิเศษ

“ยาสูตรที่มีสารประกอบ 3 ตัวในเม็ดเดียวกันนี้ มีส่วนผสมของยาลดไข้อยู่ด้วย จึงเหมาะกับคนที่มีไข้ร่วมกับอาการหวัดคัดจมูก แต่ถ้าไม่มีไข้ ก็ไม่จำเป็นต้องรับประทาน เพราะร่างกายจะได้รับยาลดไข้โดยไม่จำเป็น” ผู้อำนวยการวินิต กล่าวเสริม ใครที่มีอาการไอร่วมด้วยก็อาจกินยาบรรเทาอาการไอ หรือยาขับเสมหะช่วยด้วย ซึ่งยาในกลุ่มนี้ผู้บริโภคควรขอคำแนะนำจากเภสัชกรอีกครั้ง”

 

ต้องคอยสังเกตอาการ ถ้าไข้สูง ไข้ไม่ลด ไอนานติดต่อกันหลายวัน เสมหะข้นมีสีเขียว แสดงว่าอาจมีสาเหตุอื่นหรือมีการติดเชื้อแบคทีเรียซึ่งถ้ามีอาการอย่างนี้ไม่ควรซื้อยาปฏิชีวนะมากินเอง ควรรีบไปปรึกษาแพทย์เพื่อรับการรักษาที่ถูกต้อง เพราะถ้ารักษาไม่ถูกต้องอาการจะยิ่งหนักมากขึ้น หรือบางคนอาจแพ้ยาบางชนิด เช่น อะม็อกซีซิลิน หรือแอมพลิซิลินได้

วิธีป้องกันเป็นหวัด

การป้องกันย่อมดีกว่าแก้ วิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันหวัดคือพักผ่อนให้เพียงพอ ทำร่างกายให้อบอุ่น รับประทานอาหารที่สมดุล และออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ เพื่อให้ร่างกายแข็งแรงสามารถต้านทานเชื้อหวัดได้

“ในช่วงนี้ให้พยายามเลี่ยงอย่าให้เปียกฝน หรือตัวชื้นอยู่นานๆ อย่าให้ร่างกายกระทบร้อนกระทบเย็นบ่อยๆ หลีกเลี่ยงการอยู่ในที่แออัดมีอากาศถ่ายเทไม่สะดวก และเมื่อป่วยก็ควรหยุดงาน หยุดเรียน พักผ่อนให้หาย ปิดปากปิดจมูกเวลาต้องอยู่ใกล้ผู้อื่น และล้างมือบ่อยๆ อย่าให้ตนเองกลายเป็นพาหะนำโรคไปแพร่ให้คนอื่น เราก็จะหยุดวงจรหวัดระบาดได้ในที่สุด”

นอกจากนี้ วิธีป้องกันไม่ให้เป็นหวัดในหน้าฝนให้ใช้ผ้าปิดปากและจมูกกันไว้หากต้องตากฝนจริงๆ เมื่อกลับมาบ้านแล้วควรรีบเช็ดผมให้แห้ง ถ้าสระผมได้ยิ่งดีจากนั้นรีบเช็ดและเป่าให้แห้งโดยเร็ว เพื่อทำให้อุณหภูมิเปลี่ยน และเชื้อไวรัสจะแบ่งตัวได้ลำบาก

พร้อมกันนั้นรีบทำให้ร่างกายอบอุ่น รับประทานผลไม้ที่มีวิตามินซีสูงๆ เช่น ฝรั่ง ส้ม แอปเปิล หรือรับประทานวิตามินซีเม็ด เพื่อช่วยเสริมสร้างเซลล์และเนื้อเยื่อที่ถูกทำลายไป และต้องไม่ลืมออกกำลังกาย นอนหลับพักผ่อนให้เพียงพอ กรณีที่ดูแลตัวเองอย่างดีแล้วแต่ก็ยังเป็นหวัด ควรปรึกษาเภสัชกรในการเลือกซื้อและใช้ยาให้เหมาะกับอาการตามความจำเป็น