นายส้วม 2

โดย...เพียงออ วิไลย [email protected]

เพิ่งทราบว่า ท่าน “ชิมแจด๊อก” (1939-2009) หรือ “Mr.Toiletนายส้วม” ผู้มีคุณูปการต่อชาวโลกในการต่อสู้เพื่อให้ชนทุกชั้น ทุกสีผิว สามารถมีห้องส้วมที่ถูกสุขลักษณะ นั้น เป็นรุ่นน้าที่มหาวิทยาลัยแห่งชาติกรุงโซล (Seoul National University) ตอนที่ท่านจบปริญญาตรีสาขาพืชสวน “เชกา” ยังคงเป็นดวงจิตที่ลอยล่องอยู่ที่ไหนสักแห่งหนึ่ง แต่น่าภูมิใจยิ่งที่ได้เป็นหลานร่วมสถาบันกับท่าน แม้ว่าจะห่างกันหลายปีจนไม่เห็นฝุ่นจากเท้า

ทุกคนทราบกันดีอยู่ว่าชีวิตท่านเกิดในห้องส้วม ตอนเล็กๆ จึงได้รับฉายาว่า “เจ้าขี้หมาน้อย” ...อืมสมัยโบราณ บิดรมารดาเกาหลีมักเรียกบุตรด้วยความรักและเอ็นดู ว่า “เจ้าลูกหมาของแม่ (ของพ่อ)”...และเพราะที่บ้านในเมืองซูวอนเมื่อ 70 ปีกว่าก่อน เป็นพื้นที่เกษตรกรรม ท่านบิดามารดรจึงได้ส่งให้เล่าเรียนทางด้านการเกษตรจนจบปริญญาตรี .. ด้วยสำนึกถึงบุญคุณของบ้านเกิด ท่านจึงกลับมาเป็นครูสอนวิชาพืชสวนที่โรงเรียนเก่าได้ 5 ปีแล้วลาออกไปเป็นหัวหน้าส่วนพืชสวนในส่วนปกครองท้องถิ่นจังหวัดคยองกี หลังจากนั้น 10 ปี ท่านจึงเริ่มทำธุรกิจของตนเองและเริ่มแบ่งปันให้สังคมด้วยการสร้างยิมเนเซียมให้เด็กๆ ได้เป็นประธานหอวัฒนธรรมเมืองซูวอน และรณรงค์ต่อต้านการก่อสร้างถนนปิดด้านบนลำน้ำซูวอน เมืองซูวอนเป็นแหล่งอารยธรรมและมีโบราณสถานมากมาย ท่านเป็นผู้หนึ่งที่รณรงค์อนุรักษ์จนให้ชนรุ่นหลังอย่างเราได้เห็นป้อมปราการ “ฮวาซอง” ในสมัยโชซอน... ในปี 2538 เมื่ออายุได้ 55 ปี ท่านจึงได้รับเลือกตั้งให้เป็นนายกเทศมนตรีเมืองซูวอน

การเป็นนายกเทศมนตรีทำให้ท่านสามารถสานฝันต่อได้หลายอย่าง เช่น อำนวยความสะดวกให้ประชาชนได้เข้าชมภูเขา “ควางเคียวซาน” ตลอดทั้งปี ยับยั้งการก่อสร้างถนนบนลำน้ำซูวอนได้สำเร็จ ป้อม “ฮวาซอง” ก็ได้การรับรองให้เป็นมรดกโลก ซูวอนได้เป็นเมืองเจ้าภาพฟุตบอลโลก ท่านได้รับเลือกเป็นนายกเทศมนตรีถึงสองสมัยโดยไร้การซื้อเสียง สิ่งหนึ่งที่ท่านตระหนักเสมอ คือ สุขอนามัยของชาวเมือง จึงได้สร้างสิ่งที่มองไม่เห็นแต่สำคัญ คือ ท่อน้ำใต้ดิน ระบบบำบัดน้ำโสโครกที่ออกมาจากบ้านเรือน และแก้ไขปัญหาเรื่องห้องส้วมสาธารณะ และนี่คือจุดเริ่มต้นของโครงการใหญ่และฉายานามใหม่ที่ได้มา คือ “นายส้วม” ผู้ที่ต่อมาได้ร่วมก่อตั้ง “องค์การส้วมแห่งโลก (The World Toilet Association)”

“องค์การส้วมแห่งโลก” ก่อตั้งในปี 2550 ที่กรุงโซล โดยมีสมาชิก 66 ประเทศ และท่านชิมแจด๊อก นายส้วมที่รักของเรา ได้เป็นประธานคนแรก สมาชิกจากประเทศต่างๆ ล้วนเป็นผู้เชี่ยวชาญของรัฐ และ NGO ทางด้านสุขอนามัยและสาธารณสุข ทุกคนตกลงรับรองปฏิญญาว่าด้วย “ห้องส้วมที่ถูกสุขอนามัยเป็นสิ่งที่สำคัญต่อมวลมนุษย์” และมีเป้าหมายในการสร้างและปรับปรุงแก้ไขปัญหาห้องส้วมให้ครอบคลุมทั่วโลก ทุกวันนี้ องค์การส้วมแห่งโลกได้เข้าไปช่วยเหลือทางด้านสุขอนามัยและก่อสร้างห้องส้วมที่ถูกสุขลักษณะในหลายประเทศ ทั้งเอเชียและแอฟรีกา

ก่อนสิ้นชีวิตในปี 2552 ท่านได้ทุบทิ้งบ้านที่อาศัยอยู่มา 30 ปีในเมืองซูวอน และสร้างบ้านใหม่เป็นรูปโถส้วมเพื่อเป็นอนุสรณ์แก่องค์การส้วมแห่งโลก บ้านหลังนี้ท่านสร้างได้อย่างน่ารักเชียวค่ะ ท่านเสียชีวิตในบ้านนี้และทายาทได้มอบบ้านหลังนี้ให้เมืองซูวอนได้สร้างเป็น Theme Park แน่นอนว่าต้องเป็นเรื่องเฉพาะส้วม.. “Toilet Theme Park” แห่งนี้ ชื่อว่า “แฮอูแจ” ซึ่งแปลว่า ที่ปลดปล่อย มาจากคำว่า แฮอูซอ คือ ห้องส้วมในวัด ในธีมพาร์กได้จัดนิทรรศการทั้งกลางแจ้งและภายในบ้านโถส้วม ที่แสดงให้เห็นถึงวิวัฒนาการห้องส้วมสาธารณะ ก่อนไปชมบ้านหลังนี้ หลายๆ คนอาจคิดว่าประหลาดน่ารังเกียจ แต่เมื่อไปถึงแล้ว จะพบว่า การนำเสนอทำได้น่ารักและน่าสนุกสนานมาก จึงทำให้มีนักท่องเที่ยวทั้งเกาหลีและต่างชาติไปเยี่ยมชมของแปลกจำนวนมาก หากท่านผู้อ่านได้มีโอกาสไป “แฮอูแจที่ปลอดปล่อย” แล้วท่านจะรู้สึกทุกครั้งว่า... จงกดชักโครกด้วยความทระนง จงเดินตรงเข้าส้วมด้วยความภูมิใจ...