เชนดังปักฐานเวียดนาม

โดย...อัฏฐวรรณ ลวณางกูร

เวียดนามเป็นประเทศน้องใหม่ล่าสุดที่ “แมคโดนัลด์” เข้าไปสยายปีก โดยเพิ่งเปิดสาขาแรกที่โฮจิมินห์ซิตี้เมื่อวันที่ 8 ก.พ.

เชนฟาสต์ฟู้ดรายใหญ่ของโลกรายนี้กำลังเริ่มต้นลงหลักปักฐานในเวียดนาม หลังปล่อยให้คู่แข่งอย่างเบอร์เกอร์ คิง และเคเอฟซี เข้ามาบุกเบิกตลาดก่อนหน้านานหลายปี

โดยแมคโดนัลด์ร่วมทุนกับบริษัทของ “เฮนรี เหงวียน” ลูกเขยของนายกรัฐมนตรีเหงวียน ตัน ดุง ของเวียดนาม ซึ่งมีแผนจะเปิดร้านแมคโดนัลด์อย่างน้อย 100 สาขา ภายใน 10 ปีข้างหน้า ขณะที่ร้านแมคโดนัลด์สาขาแรกนี้มี 2 ชั้น รองรับลูกค้าได้ราว 350 ที่นั่ง

มาร์คัส ทอสซิก ผู้ช่วยศาสตราจารย์ด้านธุรกิจจากมหาวิทยาลัยแห่งชาติสิงคโปร์ ที่เคยอยู่ในเวียดนาม บอกว่า ขณะนี้ร้านแมคฯ สาขาแรกเต็มไปด้วยลูกค้าที่มาเป็นครอบครัว ซึ่งแม้คนรุ่นพ่อแม่จำนวนมากยังไม่ควักเงินอุดหนุน เนื่องจากไม่คุ้นเคยกับอาหารแนวนี้ แต่พวกเขาก็รู้สึกมีความสุขที่ได้ดูลูกหลานกินแฮมเบอร์เกอร์ รวมทั้งรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของความทันสมัยที่กำลังมาเยือน

ประกอบกับเศรษฐกิจของเวียดนามที่กำลังเติบโตต่อเนื่อง ทำให้รายได้ประชากรต่อคนต่อปีของเวียดนามเพิ่มขึ้นถึง 4 เท่า จาก 402 เหรียญสหรัฐในปี 2543 มาอยู่ที่ 1,896 เหรียญสหรัฐในปี 2556 ตลาดเวียดนามจึงมีศักยภาพสูง โดยเฉพาะกลุ่มคนชั้นกลาง

การเข้ามาของแมคโดนัลด์ครั้งนี้จึงตอกย้ำความน่าสนใจของตลาดเวียดนามในเวทีโลก เพราะแมคโดนัลด์เป็นแบรนด์ที่ผู้คนทั่วโลกคุ้นเคย การเข้ามาลงหลักปักฐานเท่ากับสะท้อนความเชื่อมั่นที่มีต่อเวียดนาม

ที่สำคัญ ยังเป็นก้าวสำคัญของแมคโดนัลด์ในภูมิภาคอาเซียน เพราะถือเป็นการบุกเบิกตลาดใหม่ในอาเซียนในรอบกว่า 20 ปี นับจากที่เข้าไปเปิดตลาดบรูไนตั้งแต่ปี 2535 ซึ่งตลาดต่างประเทศมีความสำคัญกับแมคโดนัลด์มากขึ้น โดยมีสัดส่วนถึง 68% ของรายได้ทั้งหมดในปี 2555 เพิ่มจาก 49% ในปี 2543

ปัจจุบัน แมคโดนัลด์มีสาขาในฟิลิปปินส์ประมาณ 400  แห่ง ในมาเลเซีย 260 สาขา ในไทย 195 สาขา และในอินโดนีเซีย 150 สาขา

นอกจากแมคโดนัลด์ เวียดนามยังดึงดูดเชนร้านอาหารระดับโลกอื่นๆ ให้เข้ามาเปิดสาขาในประเทศ ไม่ว่าจะเป็นแดรี่ควีน แบรนด์ดังสัญชาติอเมริกันที่เพิ่งเปิดสาขาในโฮจิมินห์ซิตี้เมื่อเดือนม.ค. ที่ผ่านมา ส่วนแบรนด์อื่นๆ ที่เข้ามาปักฐานธุรกิจในเวียดนามก่อนหน้านี้ อาทิ โดมิโน พิซซ่า ดังกิ้น โดนัท บาสกิ้น ร็อบบิ้นส์ ซับเวย์ และสตาร์บัคส์

ขณะที่คู่แข่งสำคัญของแมคโดนัลด์อย่าง “เบอร์เกอร์ คิง” มีสาขา 29 แห่งในเวียดนาม นับตั้งแต่เข้ามาเปิดตัวครั้งแรกเมื่อปี 2554 และ “เคเอฟซี” ของยัม แบรนด์ส ก็เข้ามาเวียดนามตั้งแต่ปี 2540

เรียกได้ว่าเวลานี้ธุรกิจร้านอาหารในเวียดนามเติบโตอย่างมาก และขยายไปถึงการเปิดแฟรนไชส์ที่กำลังบูม ซึ่งเป็นโมเดลขยายธุรกิจของหลายๆ ร้าน บางแห่งมีสาขาหลายร้อยแห่ง

ยกตัวอย่าง “คาเฟ่ มิลาโน” เข้ามาเปิดสาขาใหม่ในถ่งเญิตสตรีทในโฮจิมินห์ซิตี้ ตั้งแต่ปี 2554 เวลาผ่านไปเพียง 2 ปี ร้านนี้เพิ่มจำนวนสาขาเป็น 200 แห่งทั่วประเทศ เช่นเดียวกับร้านอาหารญี่ปุ่น “โตเกียว เดลี” เปิดสาขาที่ 8 แล้ว หลังจากรุกตลาดนี้เมื่อปี 2550 อีกทั้งมีแบรนด์ร้านกาแฟแบรนด์จุง เหงวียน และร้านอาหารเวียดนามต่วนเกีย

เหงวียน คง ไอ่ รองผู้อำนวยการเคพีเอ็มจี เวียดนาม มองว่า ตอนนี้เป็นเวลาที่เหมาะสมสำหรับนักลงทุนที่จะเข้าไปเปิดร้านอาหารในเวียดนาม เพราะช่วงที่เศรษฐกิจชะลอตัวลงจากที่บูมมากๆ ทำให้ต้นทุนเรื่องที่ดินถูกลง แต่ต้องไม่ลืมสิ่งสำคัญ นั่นคือร้านอาหารจะต้องรู้ว่าคนเวียดนามชอบรสชาติแบบใด โดยเฉพาะลูกค้ารุ่นใหม่

แต่การขยายแฟรนไชส์ก็มี 2 ด้านของเหรียญ ด้านหนึ่งช่วยให้ธุรกิจสยายปีกได้เร็วก็จริง แต่ต้องระวังกรณีที่ผู้ซื้อแฟรนไชส์บางรายบริหารงานมีปัญหา ก็อาจจะส่งผลต่อภาพลักษณ์ของแบรนด์โดยรวม