จับตาเวียดนาม

ลักษณะภูมิศาสตร์เศรษฐกิจของภูมิภาคเอเชียกำลังเปลี่ยนแปลงไป

โดย..ธนพล ไชยภาษี 

โดยแบ่งออกไปได้ 2 แนวทางตามที่เห็น คือ 1.การขยายอิทธิพลทางเศรษฐกิจของจีนที่ดำเนินมาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งรวมถึงการขยายอิทธิพลทางกายภาพด้วย เช่น ทางรถไฟที่จะเชื่อมต่อลงมายังภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้จากจีนตอนใต้ถือเป็นตัวอย่างที่เห็นได้ชัดที่สุด

2.การเข้ามามีส่วนร่วมในภูมิภาคเอเชียมากขึ้นกว่าเก่าของสหรัฐ สมัยอดีตประธานาธิบดี จอร์จ ดับเบิลยู. บุช เคยหลงลืมเอเชียไป เพราะมัวแต่ไปยุ่งวุ่นวายอยู่ในตะวันออกกลาง เสียเวลา เสียคน เสียเงินไปบ้าง มาถึงสมัยนี้สหรัฐจะกลับมาทวงคืนอิทธิพลในเอเชียคืนบ้างแล้ว อย่างเมื่อวานนี้ก็มีข่าวว่ากระทรวงกลาโหมสหรัฐ (เพนตากอน) ปรับลดกองกำลังทั่วโลก แต่จะมาเพิ่มกำลังทหารในเอเชีย น่าติดตามมั้ยล่ะครับ

ที่พล่ามมาทั้งหมดนั้น ดูไม่เกี่ยวกับหัวเรื่องแต่อย่างใด ทำไมอิทธิพลจากจีนและสหรัฐไปเกี่ยวข้องกับเวียดนามด้วย ต้องทำความเข้าใจครับว่าในโลกเศรษฐกิจยุคใหม่ เวียดนาม กำลังจะเป็นตัวแปรสำคัญของการขยายอิทธิพลสำคัญของทั้งสองชาติ

เวียดนามมีประชากรกว่า 80 ล้านคน มีชายฝั่งทะเลยาวไกล และที่สำคัญเวียดนามไม่ถูกกับจีนมาแต่ไหนแต่ไร เวียดนามจึงกำลังถูกสหรัฐเลือกเหมือนกับที่ไทยเคยถูกเลือกในสงครามเวียดนามนั่นแหละครับ

ยิ่งเวียดนามมีปัญหากับจีนมากเท่าไหร่ ก็ยิ่งถือเป็นผลดีกับสหรัฐ เช่น ปัญหาข้อพิพาทการอ้างสิทธิเหนือทะเลจีนใต้ เห็นได้ชัดว่าสหรัฐหนุนเวียดนามเต็มที่ เพราะยิ่งภูมิภาคนี้ตึงเครียดมากเท่าไหร่ ก็ยิ่งดีต่อสหรัฐ เพราะจะทำให้ต้นทุนการผลิตในจีนสูงขึ้นเรื่อยๆ โอกาสที่นักลงทุนมะกันจะขนการผลิตตัวเองกลับไปบ้านก็มีมากขึ้น

แต่แน่นอนว่า อาจจะมีเสียงโต้แย้งมาบ้างว่า เวียดนามก็ไม่ถูกกับสหรัฐในอดีต ใช่ครับ แต่ในสมัยนี้เวียดนามเปลี่ยนไปแล้ว เวียดนามเปิดประเทศเต็มที่ อีกทั้งยังมีชาวเวียดนามอพยพในอเมริกาเยอะ ซึ่งเป็นตัวเชื่อมสองประเทศได้ดีทีเดียว เที่ยวบินจากสหรัฐมาเวียดนามมีชาวอเมริกันเชื้อสายเวียดนามใช้บริการอยู่มากมาย

ว่ากันว่า การที่ไอบีเอ็มตั้งโรงงานผลิตชิปขนาดใหญ่ที่สุดในเอเชียในเวียดนาม ก็คือการซื้อใจเวียดนามนั่นเอง เพราะสหรัฐได้เลือกเวียดนามให้เป็นตัวแทนของอิทธิพลสหรัฐ เพื่อต่อต้านกับอิทธิพลจีน โดนัลด์ ทรัมป์ นักธุรกิจชื่อดังของสหรัฐ ก็มีแผนจะก่อสร้างตึกของตัวเองใหญ่โตคับฟ้าทีเดียว ที่นครโฮจิมินห์ ซิตี

ถามว่าทำไมไม่เลือกไทย ก็ต้องบอกว่า นโยบายของไทยคือการถ่วงดุลของสองอำนาจ ไทยรักทั้งจีนรักทั้งสหรัฐครับ

แต่อย่างไรเสีย โอกาสมาถึงเวียดนามมากเสียขนาดนี้แล้ว แต่เวียดนามกำลังจะสะดุดขาตัวเองจากการเร่งเปิดประเทศ เร่งพัฒนาเศรษฐกิจแบบก้าวกระโดด โดยขาดการพัฒนาพื้นฐานโครงสร้างสาธารณูปโภคภายในอยู่มาก จนปล่อยให้เกิดเงินเฟ้อรุนแรงสูงถึง 20% ทีเดียว ซึ่งเป็นปัญหาใหญ่ของเวียดนามในขณะนี้ครับ