เอเชียจะพึ่งใคร

เมื่อ 2 วันก่อน ธาร์มาน ชินมุการัตนัม รัฐมนตรีคลังสิงคโปร์ กล่าวว่า

โดย..ธนพล ไชยภาษี 

เอเชียไม่มีภูมิคุ้มกันแน่นอน ถ้าหากเกิดวิกฤตการถดถอยเศรษฐกิจขึ้นในสหรัฐและยุโรป เพราะเอเชียส่วนใหญ่พึ่งพาการส่งออกเป็นหลัก

แน่นอนครับ สำหรับสิงคโปร์ที่จะต้องได้รับผลกระทบอย่าง “จัดเต็ม” ถ้าหากเกิดวิกฤตการถดถอยทางเศรษฐกิจโลก โดยเฉพาะในยุโรปและสหรัฐ เพราะนอกเหนือจากที่สิงคโปร์จะพึ่งพาการส่งออกเป็นหลักแล้ว สิงคโปร์ ยังผลิตอะไรๆ เองไม่ค่อยจะได้ ที่ทุกวันนี้อยู่ได้นอกเหนือจากการเป็นท่าเรือแล้ว ก็ค้าขายกันแบบซื้อมาขายไป สิงคโปร์เป็นตัวอย่างหนึ่งของเศรษฐกิจที่ต้องพึ่งพาคนอื่นอยู่เป็นหลักครับ

แต่ถ้อยคำของธาร์มาน ก็น่าคิดครับ ว่าเอเชียไม่มีภูมิคุ้มกันนั้นคืออะไร

ในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจปี 2551 นั้น สหรัฐล้ม ยุโรปล้ม ภาคการเงินโลกล้ม แต่เอเชียรอดตายมาได้ เพราะ1.ธนาคารในเอเชีย ยกเว้นญี่ปุ่น ไม่ได้ไปลงทุนในภาคการเงินของสหรัฐและยุโรปมากมายนัก จึงไม่เจ็บตัวมาก และ 2.เอเชียหันมาค้าขายกันเองกับจีนมากขึ้น ประจวบเหมาะกับที่จีนในขณะนั้นกระตุ้นเศรษฐกิจกันแบบหนักมือมาก เอเชียจึงได้รับผลพลอยได้ไปด้วย

ประเทศที่ได้ผลประโยชน์จากการเติบโตของจีนที่เห็นกันชัดๆ ก็คือ ออสเตรเลีย ที่ส่งวัตถุดิบหินแร่ต่างๆ ที่ใช้เพื่อการก่อสร้างเข้าไปในจีน ทำให้ออสเตรเลียเป็นหนึ่งในไม่กี่ชาติพัฒนาแล้วของโลกที่ไม่เกิดภาวะถดถอยขึ้นครับ

แต่ปัญหาเศรษฐกิจในปี 2554 นี้ หนักกว่าเมื่อปี 2551 จริงๆ เพราะ 1.สหรัฐใกล้สู่ภาวะถดถอย 2.ยุโรปไม่เติบโต 3.ญี่ปุ่นกำลังฟุบจากพิษแผ่นดินไหวและสึนามิ และ4.สำคัญที่สุด คือการชะลอตัวของเศรษฐกิจจีน ที่รัฐบาลกรุงปักกิ่งกำลังแตะเบรกไม่ให้เศรษฐกิจร้อนแรงจนเกินไป เพื่อสกัดกั้นปัญหาเงินเฟ้อ

นี่แหละครับ ที่จะสร้างปัญหาใหญ่ให้กับเอเชียทั้งหลายที่พึ่งพาการส่งออก การค้าขายกับจีนอาจจะลดลง ไม่คึกคักเหมือนแต่ก่อน ซึ่งทำให้เกิดความเสี่ยงว่าหากเศรษฐกิจโลกเข้าสู่ภาวะถดถอยจริง เอเชียอาจจะไม่รอด

ทางเลือกทางรอดที่ดีที่สุด ที่เอเชียจะต้องให้ความสำคัญก็คือการหาตลาดใหม่ ไม่ว่าจะเป็นตลาดประเทศเศรษฐกิจเกิดใหม่ทั้งหลายที่การเติบโตทางเศรษฐกิจยังคึกคักอยู่

และสำหรับประเทศไทยเอง การค้าขายกับเพื่อนบ้านในอาเซียนนี่แหละครับ ที่น่าจะช่วยพยุงเศรษฐกิจของภูมิภาคนี้ให้เติบโตไปด้วยกันได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งอาเซียนกำลังจะก้าวสู่การเป็นประชาคมเศรษฐกิจอย่างเต็มตัวในปี 2558

แต่สิ่งหนึ่งที่อาเซียนจะต้องแก้ไขให้ได้ก็คือ สถานะของการเป็นคู่แข่งทางการค้ากันเอง ที่ผ่านมา การรวมกลุ่มทางเศรษฐกิจของอาเซียนไม่ค่อยจะสำเร็จ เพราะต่างฝ่ายต่างกั๊กกัน เช่น เขตการค้าเสรีอาเซียน 0% นั้น แต่ละประเทศก็ส่งบัญชีสินค้านอกรายการกันออกมาเพียบ แสดงให้เห็นถึงความไม่จริงใจที่จะค้าขายกันอย่างเสรีจริงๆ

นี่แหละครับ ปัญหาหลัก อาเซียนจะพึ่งกันเองได้ จะเป็นประชาคมเศรษฐกิจที่สมบูรณ์แบบได้ จะต้องจริงใจกันมากขึ้น เลิกอิจฉา เลิกเป็นคู่แข่งกันเสียที