สายเที่ยวเครียด ญี่ปุ่นขึ้นค่าธรรมเนียมวีซ่ากว่า 5 เท่า เริ่ม 1 ก.ค.
ญี่ปุ่นปรับขึ้นค่าธรรมเนียมวีซ่าครั้งแรกในรอบเกือบ 50 ปี เริ่ม 1 กรกฎาคมนี้ วีซ่าเดี่ยวพุ่ง 5 เท่า หวังรองรับต้นทุนระบบตรวจคนเข้าเมืองและจำนวนชาวต่างชาติที่เพิ่มขึ้น
ญี่ปุ่นเตรียมปรับขึ้นค่าธรรมเนียมวีซ่าครั้งใหญ่ที่สุดในรอบเกือบครึ่งศตวรรษ โดยจะมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 1 กรกฎาคม 2569 เป็นต้นไป เพื่อรองรับต้นทุนที่เพิ่มขึ้นของระบบตรวจคนเข้าเมือง ท่ามกลางจำนวนนักท่องเที่ยวและชาวต่างชาติที่เดินทางเข้าประเทศเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง
การปรับขึ้นค่าธรรมเนียมดังกล่าวได้รับความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 2569 นับเป็นการแก้ไขอัตราค่าธรรมเนียมวีซ่าครั้งแรกนับตั้งแต่ปี 2521 หรือกว่า 48 ปีที่ผ่านมา
ภายใต้อัตราใหม่ ค่าธรรมเนียมวีซ่าแบบเข้าประเทศครั้งเดียว (Single-entry Visa) จะเพิ่มขึ้นจาก 3,000 เยน เป็น 15,000 เยน หรือเพิ่มขึ้น 5 เท่า ขณะที่วีซ่าแบบเข้าออกได้หลายครั้ง (Multiple-entry Visa) จะเพิ่มจาก 6,000 เยน เป็น 30,000 เยน ซึ่งถือเป็นการปรับขึ้นครั้งใหญ่ที่กระทบโดยตรงต่อนักท่องเที่ยวและนักธุรกิจจากประเทศที่ยังต้องขอวีซ่าเพื่อเดินทางเข้าญี่ปุ่น
นายโทชิมิตสึ โมเตงิ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศญี่ปุ่น ระบุว่า การปรับขึ้นค่าธรรมเนียมครั้งนี้สะท้อนภาวะเงินเฟ้อและความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนที่สะสมมานานหลายทศวรรษ พร้อมยืนยันว่ารัฐบาลไม่ได้คาดการณ์ว่าจะส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อภาคการท่องเที่ยวขาเข้า
แม้ค่าธรรมเนียมจะเพิ่มขึ้นอย่างมาก แต่รัฐบาลญี่ปุ่นเชื่อว่าความต้องการเดินทางเข้าประเทศยังคงแข็งแกร่ง โดยในปีที่ผ่านมา ญี่ปุ่นต้อนรับนักท่องเที่ยวต่างชาติสูงเป็นประวัติการณ์ถึง 42.7 ล้านคน อานิสงส์จากค่าเงินเยนที่อ่อนค่าลงอย่างต่อเนื่องตั้งแต่ปี 2564 จนอยู่ใกล้ระดับต่ำสุดในรอบกว่า 40 ปี รวมถึงการฟื้นตัวของอุตสาหกรรมท่องเที่ยวหลังการแพร่ระบาดของโควิด-19
ทางการญี่ปุ่นระบุว่า แม้หลังการปรับขึ้นแล้ว ค่าธรรมเนียมวีซ่าของญี่ปุ่นยังอยู่ในระดับใกล้เคียงกับประเทศอุตสาหกรรมชั้นนำหลายแห่ง ตัวอย่างเช่น สหรัฐฯ มีค่าธรรมเนียมยื่นขอวีซ่าชั่วคราวอยู่ระหว่าง 185-315 ดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่สหราชอาณาจักรเรียกเก็บค่าธรรมเนียมวีซ่าระยะสั้นสำหรับการพำนักไม่เกิน 6 เดือนในอัตรา 135 ปอนด์
นอกจากนี้ รัฐสภาสูงของญี่ปุ่นยังได้ผ่านกฎหมายแก้ไขเพิ่มเติมเกี่ยวกับการตรวจคนเข้าเมืองเมื่อปลายเดือนพฤษภาคมที่ผ่านมา ซึ่งให้อำนาจรัฐบาลปรับเพิ่มค่าธรรมเนียมด้านการพำนักของชาวต่างชาติในวงกว้าง
ภายใต้กฎหมายใหม่ เพดานค่าธรรมเนียมสำหรับการเปลี่ยนสถานะการพำนักและการต่ออายุวีซ่าจะเพิ่มจาก 10,000 เยน เป็นสูงสุด 100,000 เยน ขณะที่เพดานค่าธรรมเนียมการยื่นขอถิ่นที่อยู่ถาวร (Permanent Residency) จะเพิ่มจาก 10,000 เยน เป็นสูงสุด 300,000 เยน หรือเพิ่มขึ้นถึง 30 เท่า โดยอัตราที่แท้จริงจะกำหนดภายหลังผ่านคำสั่งคณะรัฐมนตรีและกระบวนการรับฟังความคิดเห็นสาธารณะ
ข้อเสนอเบื้องต้นของรัฐบาลระบุว่า ผู้พำนักระยะยาวอาจต้องชำระค่าธรรมเนียมต่ออายุสถานะการพำนักระหว่าง 10,000-70,000 เยน ขึ้นอยู่กับระยะเวลาการต่ออายุ ขณะที่ผู้ยื่นขอถิ่นที่อยู่ถาวรอาจถูกเรียกเก็บค่าธรรมเนียมสูงถึง 200,000 เยน จากเดิมเพียง 10,000 เยน โดยมาตรการเหล่านี้คาดว่าจะมีผลบังคับใช้ก่อนสิ้นปีงบประมาณ 2569 ในวันที่ 31 มีนาคม 2570
รัฐบาลญี่ปุ่นให้เหตุผลว่า รายได้เพิ่มเติมจากค่าธรรมเนียมจะถูกนำไปใช้พัฒนาระบบบริหารจัดการประชากรต่างชาติ ซึ่งมีจำนวนเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดย ณ สิ้นปี 2568 ญี่ปุ่นมีชาวต่างชาติพำนักอยู่ในประเทศสูงเป็นประวัติการณ์ที่ 4.13 ล้านคน ส่งผลให้หน่วยงานตรวจคนเข้าเมืองต้องการบุคลากร เทคโนโลยี และโครงสร้างพื้นฐานเพิ่มเติมเพื่อรองรับภาระงานที่เพิ่มขึ้น
ส่วนหนึ่งของงบประมาณใหม่จะถูกนำไปสนับสนุนโครงการสอนภาษาญี่ปุ่นสำหรับชาวต่างชาติ เพิ่มประสิทธิภาพการติดตามผู้พำนักเกินกำหนด และปรับปรุงระบบตรวจสอบข้อมูลการเข้าเมืองและการดำเนินการด้านเอกสารให้ทันสมัยยิ่งขึ้น
นอกจากนี้ ญี่ปุ่นยังเตรียมเปิดตัวระบบอนุญาตการเดินทางอิเล็กทรอนิกส์ล่วงหน้า หรือ Japan Electronic System for Travel Authorization (JESTA) ภายในปีงบประมาณ 2571 ซึ่งมีรูปแบบคล้ายกับระบบของสหรัฐฯ และสหราชอาณาจักร โดยผู้เดินทางจาก 74 ประเทศและดินแดนที่ได้รับการยกเว้นวีซ่าจะต้องกรอกข้อมูลส่วนบุคคล วัตถุประสงค์การเดินทาง และสถานที่ปลายทางก่อนออกเดินทาง
ข้อมูลดังกล่าวจะถูกตรวจสอบกับฐานข้อมูลด้านตรวจคนเข้าเมืองและประวัติอาชญากรรม เพื่อคัดกรองผู้ที่มีความเสี่ยงสูงต่อการพำนักเกินกำหนด ซึ่งอาจถูกปฏิเสธการขึ้นเครื่องบินหรือเรือที่มุ่งหน้าสู่ญี่ปุ่นตั้งแต่ต้นทาง ถือเป็นส่วนหนึ่งของการปฏิรูประบบตรวจคนเข้าเมืองครั้งใหญ่ที่สุดของญี่ปุ่นในรอบหลายทศวรรษ
