X เตรียมแจ้งเตือนผู้ใช้ หากโพสต์ถูกรัฐบาลสั่งจำกัดการมองเห็น

 

แพลตฟอร์ม X (หรือ Twitter เดิม) เตรียมปล่อยฟีเจอร์ใหม่เพื่อแจ้งเตือนผู้ใช้งานทันที หากโพสต์ถูกลดการมองเห็น (Shadowban) หรือถูกลดอันดับบนหน้าฟีดตามคำสั่งทางกฎหมายของรัฐบาลในแต่ละประเทศ 

 

ถือเป็นการยกระดับความโปร่งใสผ่านเครื่องมือที่มีชื่อว่า "Under the Hood" ซึ่งเปิดให้ผู้ใช้สามารถตรวจสอบได้เลยว่า โพสต์ไหนกำลังถูกบล็อกและรัฐบาลประเทศใดเป็นผู้สั่งการ

 

ที่ผ่านมา ผู้ใช้งานโซเชียลมีเดียหลายคนมักตั้งข้อสังเกตและวิจารณ์ว่า แพลตฟอร์ม (ตั้งแต่สมัยที่ยังเป็น Twitter) แอบจำกัดการมองเห็นเนื้อหา หรือที่เรียกกันติดปากว่า "ติดเงา (Shadowban)" อย่างไม่เป็นธรรมมาโดยตลอด ซึ่งทางบริษัทไม่เคยเปิดเผยข้อมูลในส่วนนี้ให้ผู้ใช้งานทราบมาก่อน

 

โดยปกติแล้ว บรรดาบริษัทเทคโนโลยีระดับโลกมักจะชี้แจงข้อมูลการร้องขอจากรัฐบาลผ่าน "รายงานความโปร่งใส"  ซึ่งเป็นเพียงการสรุปตัวเลขสถิติในภาพรวมเท่านั้น 

 

แต่ความเคลื่อนไหวล่าสุดของ X จะเป็นการลงลึกรายละเอียดให้เห็นอย่างชัดเจน โดยเจาะจงไปจนถึงระดับบัญชีและโพสต์ของผู้ใช้งานแต่ละรายโดยตรง

 

ฟีเจอร์ "Under the Hood" ตรวจสอบโพสต์ที่ถูกลดการมองเห็นได้อย่างไร?

 

เมื่อเดือนสิงหาคมที่ผ่านมา แพลตฟอร์ม X ได้เปิดตัวฟีเจอร์ "Under the Hood" ในเมนูการตั้งค่า เพื่อสร้างความโปร่งใสในกระบวนการคัดกรองเนื้อหา

 

โดยการอัปเดตล่าสุดนี้ ระบบจะแจ้งข้อมูลให้ผู้ใช้ทราบอย่างชัดเจนว่า บัญชีหรือโพสต์ของตนกำลังถูกควบคุมด้วยมาตรการใดอยู่บ้าง ได้แก่

 

• การจำกัดการมองเห็น (Shadowban)
• การลดอันดับการแสดงผลบนหน้าฟีด (Downranking)
• การระบุชื่อ "ประเทศ" ที่ยื่นคำร้องทางกฎหมายเพื่อสั่งระงับโพสต์นั้นๆ อย่างเจาะจง

 

ใครสามารถใช้งานฟีเจอร์นี้ได้บ้าง?

 

เงื่อนไขคือผู้ใช้งานต้องโพสต์ข้อความบนแพลตฟอร์มอย่างน้อย 10 ครั้งต่อเดือน จึงจะสามารถดาวน์โหลดข้อมูลสถิติภาพรวมของบัญชีออกมาได้ในรูปแบบไฟล์ JSON

 

ซึ่งหากผู้ใช้ไม่คุ้นเคยกับการอ่านโค้ด ก็สามารถนำไฟล์ดังกล่าวไปให้แชตบอต AI ช่วยแปลผลและสรุปข้อมูลให้อ่านเข้าใจง่ายขึ้นได้ทันที

 

โดยปกติแล้ว แพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียจำเป็นต้องมีระบบคัดกรองเนื้อหาให้สอดคล้องกับบริบททางกฎหมายของแต่ละประเทศ ซึ่งรัฐบาลส่วนใหญ่มักยื่นคำร้องโดยอ้างอิงข้อกฎหมายต่างๆ

 

เช่น การควบคุมข้อความสร้างความเกลียดชัง (Hate Speech) ภัยความมั่นคงและการก่อการร้าย ไปจนถึงกฎเกณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับการเลือกตั้ง

 

อย่างไรก็ตาม นักวิจารณ์และกลุ่มนักรณรงค์เพื่อเสรีภาพในการแสดงออกต่างตั้งข้อสังเกตว่า ยังมีรัฐบาลอีกหลายประเทศที่อาศัยช่องโหว่ทางกฎหมายเหล่านี้มาเป็นเครื่องมือในการสั่งระงับเนื้อหา เพื่อ "ปิดปากผู้เห็นต่างทางการเมือง" เช่นเดียวกัน

 

จุดยืนด้านความโปร่งใสของแพลตฟอร์ม X

 

การเปลี่ยนแปลงครั้งนี้ตอกย้ำจุดยืนของ X ที่เดินหน้ายกระดับความโปร่งใสอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นการเปิดเผยซอร์สโค้ดอัลกอริทึมของฟีด “For You” 

 

ไปจนถึงการกางข้อมูลระบบหลังบ้านให้สาธารณชนได้รับรู้ เช่น โมเดลการคัดกรองเนื้อหาและระบบจัดอันดับโพสต์ โดย คีธ โคลแมน (Keith Coleman) รองประธานฝ่ายผลิตภัณฑ์ของ X ได้กล่าวถึงแนวทางดังกล่าวว่า “หลายคนอาจจะประหลาดใจพอสมควร ที่เห็นว่าเรากล้าเปิดเผยข้อมูลเหล่านี้ออกมา”