อาลัย "ศ.นพ.ประเวศ วะสี" นักคิดนักปฏิรูปสังคม ถึงแก่อนิจกรรมวัย 93 ปี

เปิดประวัติ และร่วมอาลัยหมอนักปราชญ์ ราษฎรอาวุโส "ศ.นพ.ประเวศ วะสี" หนึ่งในนักคิดและนักปฏิรูปสังคม จากไปอย่างสงบ เมื่อคืนวันที่ 10 มกราคม 2569 ถึงแก่อนิจกรรมในวัย 93 ปี

อาลัย 'ศ.นพ.ประเวศ วะสี' ราษฎรอาวุโส ถึงแก่อนิจกรรมในวัย 93 ปี

เมื่อวันที่ 11 มกราคม 2569 นายแพทย์บัญชา พงษ์พานิช กรรมการและเลขานุการ มูลนิธิหอจดหมายเหตุพุทธทาส อินทปัญโญ (สวนโมกข์กรุงเทพ) ได้โพสต์ข้อความผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัว เมื่อเวลา 23.33 น. ของวันที่ 10 มกราคมที่ผ่านมา พร้อมภาพและข้อความแสดงความอาลัย ระบุว่า

ได้รับแจ้งจากมิตรสหายในพระนครว่า ศาสตราจารย์นายแพทย์ประเวศ วะสี ได้จากไปอย่างสงบ โดยครั้งนี้ท่านเลือกไม่เข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล

ในข้อความยังได้กล่าวถึงบทสนทนาในอดีตระหว่าง ศ.นพ.ประเวศ กับ อาจารย์เสนาะ เกี่ยวกับการเจ็บป่วยในวาระสุดท้าย ซึ่งท่านเคยกล่าวว่า  ไม่อยากให้ชีวิตต้องเป็นเหมือน “มะม่วงที่ตกลงมาค้างอยู่บนหลังคา ไม่ได้ถึงพื้น”มือน “มะม่วงที่ตกลงมา
ศาสตราจารย์นายแพทย์ประเวศ วะสี นับเป็นนักคิด นักวิชาการ และนักปฏิรูปสังคมคนสำคัญของประเทศไทย ที่มีบทบาทโดดเด่นในหลายสาขา โดยเฉพาะด้านสุขภาพ การศึกษา และการพัฒนาสังคม ได้ถึงแก่อสัญกรรมเมื่อคืนวันที่ 10 มกราคม 2569 สิริอายุ 94 ปี
 

ทั้งนี้ ศ.นพ.ประเวศ วะสี เคยเรียกตนเองและนักวิชาการอาวุโสอีก 2 ท่าน ได้แก่ ศาสตราจารย์ระพี สาคริก และศาสตราจารย์เสน่ห์ จามริก ในช่วงก่อตั้ง “สถาบันชุมชนท้องถิ่นพัฒนา” ว่าเป็น “senior citizen” หรือ “ราษฎรอาวุโส” โดยการจากไปของ ศ.นพ.ประเวศ นับเป็นราษฎรอาวุโสคนที่ 3 ต่อจาก ศ.ระพี สาคริก ซึ่งถึงแก่อสัญกรรมเมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ 2561 และ ศ.เสน่ห์ จามริก ซึ่งถึงแก่อสัญกรรมเมื่อวันที่ 9 เมษายน 2565

ประวัติส่วนตัว “ศ.นพ.ประเวศ วะสี” ราษฎรอาวุโส
ศาสตราจารย์นายแพทย์ประเวศ วะสี เกิดเมื่อวันที่ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2475 บนฝั่งลำน้ำแควน้อย ตำบลเกาะสำโรง อำเภอเมืองกาญจนบุรี จังหวัดกาญจนบุรี เป็นบุตรคนที่ 4 ของนายคลาย และนางกิม วะสี

ประวัติการศึกษา

สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล ด้วยเกียรตินิยมอันดับ 1
จากนั้นศึกษาต่อระดับปริญญาเอก จากคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยโคโลราโด เดนเวอร์ สหรัฐอเมริกา และภาควิชามนุษยพันธุศาสตร์ มหาวิทยาลัยลอนดอน สหราชอาณาจักร
ผลงานทางวิชาการและการแพทย์

เป็นผู้ค้นพบแนวทางการป้องกันและรักษาความผิดปกติของเม็ดเลือดแดงจากกรรมพันธุ์ ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคโลหิตจางธาลัสซีเมีย อันเป็นคุณูปการสำคัญต่อวงการแพทย์และสาธารณสุขไทย
บทบาทด้านระบบสุขภาพ

มีบทบาทสำคัญในการริเริ่มจัดตั้งองค์กรอิสระด้านระบบสุขภาพ เพื่อกำกับและสนับสนุนการทำงานของกระทรวงสาธารณสุข อาทิ

สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ (สปสช.)
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)
สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.)
สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (สรพ.)
สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ (สพฉ.)
สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.)