SETESG ไม่ใช่เครื่องประดับหุ้น! สัญญาณเตือนแรงถึงนักลงทุนระยะยาว
จากหุ้น ESG สู่สัญญาณเตือน! เมื่อ ตลท. เลือกส่งสัญญาณเร็วมากกว่ารอคำพิพากษา ยุคนี้กำไรอย่างเดียวไม่พอ หาก Governance พัง นักลงทุนต้องรู้ก่อนราคาจะบอกความจริง
KEY
POINTS
- จากหุ้น ESG สู่สัญญาณเตือน! เมื่อ ตลท. เลือกส่งสัญญาณเร็วมากกว่ารอคำพิพากษา
- ยุคนี้กำไรอย่างเดียวไม่พอ หาก Governance พัง
- นักลงทุนต้องรู้ก่อนราคาจะบอกความจริง
เพียงชั่วข้ามคืน หุ้นที่เคยอยู่ในกลุ่ม SETESG ก็ถูกถอดออกจากสารบบความเชื่อมั่นของตลาดทุนไทย!
ทันทีที่ ตลาดหลักทรัพย์ฯ ประกาศตัดชื่อหุ้นของ "บริษัท ไทยฟู้ดส์ กรุ๊ป จำกัด (มหาชน) หรือ TFG" บริษัทที่ดำเนินธุรกิจมา 24 ปี และเข้าจดทะเบียนในตลาดหุ้นไทยมาถึง 10 ปี ออกจากการคำนวณดัชนี SETESG มีผลในวันที่ 9 มกราคม 2569
พร้อมกับการตัดออกจากรายชื่อของบริษัทที่มีผลประเมินหุ้นยั่งยืน SET ESG Ratings เนื่องจากถูกกล่าวโทษโดยหน่วยงานรัฐ เช่น ก.ล.ต. หรือ ปปง. เกี่ยวกับการกระทำผิดของบริษัท กรรมการ หรือผู้บริหาร
กระทั่งล่าสุด TFG แจ้งว่าได้รับหนังสือลาออกจากกรรมการและประธานเจ้าหน้าที่บริหารของนายวินัย เตียวสมบูรณ์กิจ เมื่อวันที่ 8 มกราคม 2569 ซึ่งเป็นหนึ่งในผู้กระทำผิดฐานใช้ข้อมูลภายในซื้อขายหุ้น
และในวันนี้(9 มกราคม 2569) ตลาดหลักทรัพย์ฯ ปลดเครื่องหมาย "NP" และขึ้นเครื่องหมาย "NR" เพื่อแจ้งนักลงทุนว่าได้รับข้อมูลชี้แจงจากบริษัทจดทะเบียนที่เคยขึ้นเครื่องหมาย NP นั่นเอง
แม้ TFG ไม่ใช่กรณีแรกที่ถูกถอดออกจาก SETESG ที่ผ่านมามีบริษัทอื่นๆที่เคยถูกถอดออกด้วยเหตุผลเดียวกัน นี่จึงเป็นเรื่องที่นักลงทุนควรให้ความสำคัญกับหุ้นที่อยู่ใน "SETESG" เทียบเท่ากับการประเมินมูลค่าในอนาคต
SETESG คืออะไร ? ทำไมสำคัญ ?
ดัชนี SETESG เป็นเครื่องมือประเมินความยั่งยืนของบริษัทจดทะเบียน(บจ.)ในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) โดยพิจารณาจาก 3 ปัจจัยหลัก คือ สิ่งแวดล้อม (Environment), สังคม (Social) และบรรษัทภิบาล (Governance)
ช่วยให้นักลงทุนเห็นภาพรวมการดำเนินงานที่รับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม นอกเหนือจากผลกำไรทางการเงิน ซึ่งนำไปสู่การสร้าง SETESG Index ดัชนีหุ้นยั่งยืน และเป็นเกณฑ์สำคัญในการคัดเลือกหุ้นสำหรับกองทุน ESG และนักลงทุนที่สนใจการลงทุนระยะยาวอย่างยั่งยืน
พูดง่ายๆ "SETESG" บ่งบอกว่าหุ้นตัวไหนมีธรรมาภิบาล (Governance)ที่ดี อีกทั้งกองทุนหลายแห่ง เช่น กองทุน Thai ESG อ้างอิงกับ SETESG เป็นหนึ่งในเกณฑ์การลงทุน
ฉะนั้นการที่บริษัทหลุดจาก SETESG จึงเป็นสัญญาณเตือนให้นักลงทุนพิจารณาและตรวจสอบข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับบริษัทนั้น
"ศรพล ตุลยะเสถียร" รองผู้จัดการ หัวหน้าสายงานกลยุทธ์องค์กรและการเงิน ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (ตลท.) เปิดใจกับ "โพสต์ทูเดย์" ว่า วัตถุประสงค์หลักของ SETESG คือการส่งสัญญาณถึงนักลงทุนเกี่ยวกับเรตติ้งด้าน ESG ของบริษัท
- เกณฑ์การถอดถอนคือ หากบริษัท กรรมการ หรือผู้บริหารถูกกล่าวโทษโดยหน่วยงานรัฐในระหว่างรอการประเมินเรตติ้งของปีถัดไป บริษัทจะถูกปลดออกจากรายชื่อทันที
- การดำเนินการจะเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วเมื่อมีการกล่าวโทษอย่างเป็นทางการ โดยไม่รอคำตัดสินของศาล เพื่อให้ข้อมูลแก่นักลงทุนโดยเร็วที่สุด
"การถอดถอนบริษัทออกจาก SETESG เป็นเพียงการส่งสัญญาณแก่ผู้ลงทุน ไม่ใช่มาตรการกำกับดูแลโดยตรง การดำเนินการทางกฎหมายจะดำเนินต่อไป ส่วนกองทุนหรือนักลงทุนจะให้น้ำหนักกับการหลุดจาก SETESG หรือไม่ ขึ้นอยู่กับนโยบายของแต่ละกองทุนและนักลงทุน"
ตลาดหลักทรัพย์ฯ พยายามยกระดับธรรมาภิบาลบริษัทจดทะเบียนไทย โดยการ...
- ให้ความรู้แก่คณะกรรมการบริษัทจดทะเบียนเกี่ยวกับ ESG และธรรมาภิบาล
- แนะนำบริษัทจดทะเบียนใหม่และบริษัทปัจจุบันเกี่ยวกับแนวโน้ม ESG
- ส่งเสริมการประเมินตนเอง (self-assessment) และการประเมินเพื่อเข้าร่วม SETESG
- กำหนดบทบาทและคุณสมบัติของกรรมการอิสระที่ชัดเจนขึ้น ซึ่งดำเนินการร่วมกับ ก.ล.ต.
- พัฒนาบุคลากรที่เกี่ยวข้อง เช่น เลขานุการบริษัทและฝ่ายนักลงทุนสัมพันธ์
ขณะที่ หน่วยงานอื่น เช่น IOD มีการจัดการอบรมกรรมการ เพื่อเพิ่มความตระหนักถึงบทบาท หน้าที่ และความรับผิดชอบในการป้องกันปัญหาธรรมาภิบาล ซึ่งพบว่ากรรมการอิสระกว่าครึ่งหนึ่งของบริษัทจดทะเบียนไทยยังไม่เคยอบรม
การอบรมส่งผลดีอย่างไร ?
ผมขอยกตัวอย่างที่ดีในช่วงที่ผ่านมา คือ กรณีที่กรรมการอิสระ โรงพยาบาลแห่งหนึ่ง ทำหน้าที่ whistle blower รายงานความผิดปกติที่เกิดขึ้น จนนำไปสู่การดำเนินการทางกฎหมายในที่สุด
ถามว่า กระบวนการเตือนหรือตรวจสอบเร็วขึ้นอีกได้หรือไม่ ?
ตลท. ยืนยันว่าดำเนินการรวดเร็วที่สุดเมื่อหน่วยงานรัฐกล่าวโทษ ไม่ใช่การชะลอ และไม่สามารถดำเนินการได้ก่อนที่จะมีมูลความผิดที่เป็นทางการเพื่อความเป็นธรรมต่อบริษัท แม้ระยะเวลาของเหตุการณ์อาจเกิดขึ้นนานแล้ว แต่ ตลท. จะสามารถดำเนินการเตือนได้เมื่อมีการกล่าวโทษอย่างเป็นทางการจากหน่วยงานรัฐ ไม่ใช่เพียงแค่ข่าวลือหรือข้อสงสัย
ดำเนินการพร้อมกับการหาจุดสมดุลระหว่างการส่งสัญญาณแก่นักลงทุนกับการให้ความเป็นธรรมแก่บริษัท เพื่อรักษาความน่าเชื่อถือของตลาดทุนโดยรวม
อย่างไรก็ดี การถอดถอนบริษัทออกจาก SET ESG เป็นกลไกสำคัญที่ตลาดหลักทรัพย์ใช้ในการส่งสัญญาณถึงนักลงทุนเกี่ยวกับประเด็นธรรมาภิบาล โดยมีหลักเกณฑ์ที่ชัดเจนและดำเนินการอย่างรวดเร็วเมื่อมีข้อกล่าวโทษอย่างเป็นทางการจากหน่วยงานรัฐ ควบคู่ไปกับความพยายามในการยกระดับธรรมาภิบาลของบริษัทจดทะเบียนอย่างต่อเนื่อง.