เอกนิติ ดัน "แผน 14" สู่การปฎิบัติจริง เลือกเป้า-Impact สูง สร้างจุดเปลี่ยนเศรษฐกิจ

นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง กล่าวเสวนาในงานประชุมประจำปี 2569 ของสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) ภายใต้หัวข้อ “เปลี่ยนไทยให้ไปไกลกว่าเดิม Thailand’s Next Agenda” ในหัวข้อ “ประเทศไทยในโลกที่ไม่เหมือนเดิม : เปลี่ยนอย่างไรให้ไปต่อ” ว่า แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 14 หรือ “แผน 14” ต้องเป็นมากกว่าแผนที่มีเป้าหมายและแนวคิด แต่ต้องเป็นแผนที่นำไปสู่การลงมือทำและสร้างผลลัพธ์ที่เห็นได้จริง

นายเอกนิติ กล่าวว่า เศรษฐกิจไทยกำลังเผชิญโจทย์สำคัญ ทั้งการเติบโตที่ชะลอลง การลงทุนที่ไม่เพียงพอ สังคมสูงวัย ทักษะแรงงานที่ต้องปรับให้ทันเทคโนโลยี รวมถึงความเสี่ยงด้านสิ่งแวดล้อม ดังนั้น การวางแผนระยะ 5 ปี ( ปี 2571 - 2575) ต้องตอบให้ได้ว่า ประเทศไทยจะเลือกแก้ปัญหาอะไร และเรื่องใดจะสร้างการเปลี่ยนแปลงให้เศรษฐกิจได้มากที่สุด

 

แผน 14 ต้องเลือกเป้า ไม่ทำทุกเรื่อง

นายเอกนิติชี้ว่า ไทยมีปัญหาและโจทย์ใหม่จำนวนมาก แต่ไม่สามารถทำทุกเรื่องพร้อมกันได้ จึงต้องกำหนด ลำดับความสำคัญ ให้ชัด เลือกเรื่องที่มีผลกระทบสูงและสามารถเป็น ตัวเปลี่ยนเกม ของประเทศ พร้อมกำหนดเป้าหมายทั้งระยะสั้นและระยะยาว เพื่อให้รู้ว่าปีแรกจะเห็นอะไร ปีถัดไปต้องไปถึงไหน และเมื่อครบ 5 ปีต้องเกิดผลลัพธ์อย่างไร

 

“เราต้องเลือกเป้าให้ชัด แล้วเป้าต้องวัดได้เป็นหลายปี และให้เห็นปลายทาง เราทำทุกอย่างไม่ได้ ปัญหาเราก็มีเยอะ โจทย์ใหม่ก็มีมาก แต่เราต้องเลือก Priority ที่มันมี Impact แล้วมันเกิด Game Changer เพราะฉะนั้นต้องเลือกให้ชัดว่าเรื่องไหนเป็นเรื่องที่เราต้องทำ เรื่องไหนเป็นเรื่องที่สร้างผลกระทบให้กับประเทศได้จริง”

 

ทั้งนี้ การเพิ่มศักยภาพเศรษฐกิจไทยต้องให้ความสำคัญกับการลงทุนใหม่ หลังไทยมีอัตราการเติบโตลดลงจากในอดีต โดยต้องลงทุนทั้งเครื่องจักร เทคโนโลยี และคน เพื่อเพิ่มผลิตภาพ ขณะเดียวกันต้องคว้าโอกาสจากอุตสาหกรรมใหม่ เช่น AI พลังงานสะอาด ยานยนต์แห่งอนาคต อาหารแปรรูป และเกษตรอัจฉริยะ พร้อมทำให้การลงทุนเหล่านี้เชื่อมโยงกับธุรกิจไทยและแรงงานไทย

 

เปลี่ยนจาก “แผน” เป็น “แผนลงมือทำ”

สิ่งที่จะทำให้แผน 14 แตกต่างจากแผนที่ผ่านมา คือการเปลี่ยนจาก “แผนที่คิด” ไปสู่ “แผนที่ทำ” โดยต้องเชื่อมการทำงานของหน่วยงานต่าง ๆ ไม่ให้ต่างคนต่างทำในลักษณะไซโล พร้อมเปิดให้ภาคเอกชนเข้ามามีส่วนร่วมในการกำหนดทิศทางและขับเคลื่อนเศรษฐกิจ

“เราต้องเปลี่ยนแผน จากแผนพัฒนาธรรมดาเป็นแผนที่ลงมือทำ ต้องเลือกเป้าให้ชัด หา Game Changer ที่มี Impact และแยกให้ชัดว่าเรื่องไหนทำให้เกิดผลเร็ว เรื่องไหนต้องใช้เวลา 15 ปี”

นายเอกนิติ กล่าวด้วยว่า การทำให้แผนเกิดผลจริงเป็นเรื่องสำคัญ เพราะประเทศไทยมีหน่วยงานจำนวนมาก แต่ละหน่วยงานมีภารกิจและบริบทของตัวเอง จึงต้องวางระบบให้เกิดการเชื่อมโยงและบูรณาการ โดยไม่ใช่เพียงการตั้งคณะกรรมการ แต่ต้องมีผู้รับผิดชอบที่ชัดเจน เพื่อให้เป้าหมายที่วางไว้เดินไปถึงผลลัพธ์

สำหรับการขับเคลื่อนเศรษฐกิจในระยะต่อไป ต้องคว้าโอกาสจากการเปลี่ยนแปลงของโลก โดยเฉพาะการย้ายฐานการลงทุนและการกระจายซัพพลายเชน ซึ่งไทยมีโอกาสจากการเป็นประเทศที่มีความพร้อมและมีศักยภาพรองรับอุตสาหกรรมใหม่ แต่ต้องทำให้ประโยชน์จากการลงทุนไม่ได้อยู่เฉพาะในภาคธุรกิจขนาดใหญ่ แต่เชื่อมไปถึงเอสเอ็มอี แรงงาน และภูมิภาค

 

“สิ่งสำคัญคือเปลี่ยนโอกาสให้เกิดอุตสาหกรรมใหม่ และต้องให้ประโยชน์ตกกับคนไทย ผ่านการเทรนทักษะใหม่ เชื่อมมหาวิทยาลัยกับความต้องการของภาคธุรกิจ เพื่อให้คนที่จบมามีทักษะและมีรายได้ที่ดีขึ้น เป็น Quality Job”

นอกจากการสร้างเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่แล้ว ไทยต้องเดินหน้าปรับโครงสร้างในภาคเศรษฐกิจเดิม เช่น เกษตรต้องพัฒนาไปสู่ Smart Agriculture และอาหารต้องเพิ่มการแปรรูป รวมถึงเร่งเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานและลดการพึ่งพาการนำเข้า เพื่อเพิ่มความสามารถในการแข่งขันและลดความเสี่ยงในอนาคต