บัตรสวัสดิการฯเปิดปมนอมินี เอกนิติ ลุยสอบขบวนการสวมชื่อชาวบ้าน

ผลคัดกรองผู้ลงทะเบียนบัตรสวัสดิการแห่งรัฐปี 2569 ไม่ได้มีแค่เรื่องคนผ่านหรือไม่ผ่านเกณฑ์ แต่ยังเปิดอีกปมที่รัฐบาลเตรียมเดินหน้าสาง แต่ยังพบว่ามีการนำชื่อชาวบ้านจำนวนหนึ่งไปจดทะเบียนเป็นผู้ถือหุ้นหรือกรรมการบริษัท จนเจ้าตัวเสียสิทธิรับสวัสดิการแห่งรัฐทั้งที่ไม่รู้เรื่อง

กระทรวงการคลังเปิดเผยผลคัดกรองผู้ลงทะเบียนกว่า 18.8 ล้านราย พบผู้ผ่านเกณฑ์ 9.51 ล้านราย และไม่ผ่าน 9.31 ล้านราย โดยกว่า 40% ของผู้ไม่ผ่านติดเงื่อนไขการถือครองรถยนต์และรถจักรยานยนต์ จนเกิดเสียงเรียกร้องให้ทบทวนเกณฑ์ ขณะที่อีกส่วนหนึ่งสะดุดเพราะระบบตรวจพบว่ามีชื่อเป็นหุ้นส่วน ผู้ถือหุ้น หรือกรรมการบริษัท

ข้อมูลของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์ ระบุว่า จากการตรวจสอบฐานข้อมูลธุรกิจ ณ วันที่ 24 มิถุนายน 2569 พบผู้ลงทะเบียนที่มีรายชื่อเกี่ยวข้องกับนิติบุคคลกว่า 1.39 แสนราย แบ่งเป็นหุ้นส่วนห้างหุ้นส่วนกว่า 4.1 หมื่นราย และกรรมการหรือผู้ถือหุ้นบริษัทเกือบ 9.9 หมื่นราย ซึ่งกระจายอยู่ทั่วประเทศ

กระทรวงพาณิชย์จึงเปิดให้ผู้ที่ไม่ผ่านเกณฑ์เข้าตรวจสอบข้อมูลได้ฟรี ผ่านกรมพัฒนาธุรกิจการค้าและสำนักงานพาณิชย์จังหวัดทั่วประเทศ เพื่อนำผลตรวจไปประกอบการอุทธรณ์ หากพบว่าถูกนำชื่อไปใช้โดยไม่ยินยอม

ล่าสุด นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ ปลัดกระทรวงการคลัง ระบุว่า จากการตรวจสอบพบว่ามีประชาชนจำนวนหนึ่งถูกนำชื่อไปจดทะเบียนบริษัท เป็นผู้ถือหุ้นหรือกรรมการบริษัทโดยไม่รู้ตัว ซึ่งมีความเชื่อมโยงกับขบวนการนอมินีและธุรกิจสีเทา ทำให้ระบบประเมินว่ามีฐานะหรือรายได้เกินเกณฑ์ จนพลาดสิทธิบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ

"สิ่งสำคัญตอนนี้คือช่วยผู้เดือดร้อนตัวจริงให้ได้รับสิทธิก่อน หลังจากแก้ปัญหาให้ผู้ได้รับผลกระทบแล้ว กระทรวงการคลังจะเดินหน้าตรวจสอบและดำเนินการกับผู้ที่นำชื่อชาวบ้านไปใช้โดยมิชอบอย่างจริงจัง เพื่อปิดช่องโหว่การสวมสิทธิและจัดการเครือข่ายนอมินีที่อยู่เบื้องหลัง” นายเอกนิติ กล่าว

ล่าสุด รัฐบาลประกาศคลังขยายเวลายื่นอุทธรณ์ผลคัดกรองบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ จากเดิมสิ้นสุดวันที่ 31 กรกฎาคม 2569 เป็นวันที่ 20 กันยายน 2569 พร้อมเปิดศูนย์รับอุทธรณ์ระดับอำเภอทั่วประเทศ เพื่ออำนวยความสะดวกให้ผู้ได้รับผลกระทบเข้าถึงกระบวนการทบทวนสิทธิ โดยคาดว่าจะมีผู้มีรายได้น้อยที่เข้าเกณฑ์ได้รับสิทธิเพิ่มขึ้นอีกราว 2.3 ล้านคน

อย่างไรก็ตาม การมีชื่อเป็นหุ้นส่วน กรรมการ หรือผู้ถือหุ้นบริษัท ไม่ได้หมายความว่าจะเป็นนอมินีทุกราย โดยต้องมีการตรวจสอบข้อเท็จจริงเป็นรายกรณี ซึ่งกรมพัฒนาธุรกิจการค้า กระทรวงพาณิชย์มีหน้าที่ตรวจสอบข้อมูลนิติบุคคล ขณะที่กระทรวงการคลังใช้ข้อมูลดังกล่าวประกอบการพิจารณาสิทธิสวัสดิการ ส่วนการชี้ว่าเข้าข่ายเป็นนอมินีหรือไม่ ต้องผ่านการตรวจสอบหลักฐานและกระบวนการตามกฎหมาย ไม่สามารถสรุปได้จากเพียงการมีชื่ออยู่ในบริษัท