ความหวังในปาปัว

โซรง เมืองชายฝั่งทางตะวันออกของจังหวัดปาปัวในอินโดนีเซียกำลังรุ่งโรจน์ โดยเศรษฐกิจของเมืองขยายตัวถึง 9.3% ในปี 2016 (คิดเป็นเกือบ 2 เท่าของการขยายตัวเฉลี่ยทั่วประเทศ) และเมืองที่มีประชากรราว 3 แสนรายแห่งนี้กำลังกลายเป็นศูนย์กลางโลจิสติกส์และการคมนาคมภายในภูมิภาค จากความได้เปรียบที่เมืองอยู่ใกล้กับหมู่เกาะราชาอัมพัตอันเลื่องชื่อและดินแดนแห่งดอกปักษาสวรรค์

อย่างไรก็ดี โซรงยังไม่ใช่เมืองที่สวยงามนัก อันที่จริงแล้ว สภาพเมืองยังเหมือนเพิ่งผุดขึ้นมาจากท้องทุ่ง โดยเขตเมืองซึ่งเป็นที่อยู่อาศัยของชาวเมืองนั้นทอดยาวเข้าไปสู่ใจกลางเป็นระยะทางหลายกิโลเมตร ห่างจากแหล่งท่องเที่ยวริมชายฝั่งที่เต็มไปด้วยความคึกคัก

หลังจากที่ผมใช้เวลาระยะหนึ่งในจังหวัดปาปัวเมื่อไม่นานนี้ ผมอยากรู้ว่าเหล่าคนรุ่นใหม่คิดอย่างไรกับอนาคตของพวกเขา เช่น มองโลกในแง่ดีบ้างหรือไม่ คิดว่าสนามบิน ท่าเรือ และทางหลวงที่สร้างขึ้นมาใหม่จะนำพาเมืองไปสู่อนาคตอันโชติช่วงได้หรือไม่ แล้วความสัมพันธ์ระหว่างชาวปาปัวพื้นเมือง และกลุ่มคนที่เข้าไปอยู่ใหม่อย่าง ชาวชวา บูกิส มินาฮัสซัน เป็นเช่นไร

ผมเลยไปพูดคุยกับสาวๆ วัย 18 ปี 3 คน คือมาเรีย เฮสทินา มาเรีย คอร์วา และเมกา อิมบิริ ทั้ง 3 กำลังเรียนอยู่ที่มหาวิทยาลัยโซรง มูฮัมหมัดดิยาห์ สำหรับมาเรีย เฮสทินาคนแรกนั้น มีพื้นเพครอบครัวที่ไม่ธรรมดา เธอเป็นลูกสาวของชาวอินโดนีเซียที่อพยพมาจากถิ่นอื่น พ่อแม่หย่าร้างกันโดยเธออยู่กับแม่ ส่วนน้องชายแยกไปอยู่กับพ่อ

ส่วนครอบครัวของ มาเรีย คอร์วา อาศัยอยู่ในปาปัวมาหลายชั่วอายุคนแล้ว โดยเธอเป็นลูกสาวของครอบครัวที่แต่งงานข้ามศาสนากัน คือพ่อเป็นมุสลิมและแม่เป็นคริสเตียน ขณะที่ เมกา อิมบิริเป็นลูกสาวของชายชาวประมงและแม่บ้าน ซึ่งเป็นชาวปาปัวพื้นเมือง

แม้ว่าจังหวัดปาปัวได้ชื่อว่าเป็นพื้นที่ไม่สงบนักในอินโดนีเซีย แต่เมืองโซรงกลับกลายเป็นส่วนเล็กๆ ของเกาะที่รอดพ้นความวุ่นวายภายในมาได้ และพื้นเพของหญิงสาวสามคนนั้นแสดงถึงจุดเปลี่ยนด้านบวกของภูมิภาคอินโดนีเซียตะวันออก เนื่องจากทั้ง 3 ที่ต่างเชื้อสายและนับถือศาสนาต่างกันสามารถอยู่ร่วมกันได้

อย่างไรก็ดี คนรุ่นใหม่ทั้ง 3 ยังมองว่าจังหวัดและเมืองแห่งนี้มีปัญหามากมาย

"ในโซรงเกิดอาชญากรรมทุกวัน ไม่ว่าจะเป็นการลักขโมย ที่สาเหตุมาจากการติดแอลกอฮอล์และยาเสพติด รวมถึงปัญหาการดมกาวในหมู่วัยรุ่น" คอร์วา กล่าว

ด้านเฮสทินาเสริมว่า เมืองยังคงมีปัญหาเรื่องสาธารณูปโภคพื้นฐาน โดยในช่วงปี 2005-2006 เกิดปัญหาขาดแคลนน้ำ และไฟฟ้าดับเป็นประจำ แม้จะมีการปรับปรุงในด้านดังกล่าวแล้ว แต่ก็ยังจำเป็นต้องพัฒนาอีกมาก

ส่วนอิมบิริมองว่า สภาพภูมิประเทศที่เต็มไปด้วยภูเขาสูงและ ป่าหนาทึบเป็นอุปสรรคใหญ่ที่ขัดขวางการพัฒนาเมืองและจังหวัดปาปัว ทำให้ต้องใช้เวลานานกว่าการพัฒนาจะเห็นผลชัดเจน แต่เธอเสริมว่า รู้สึกดีใจที่ประธานาธิบดี โจโก วิโดโด ให้ความใส่ใจพื้นที่นี้มากขึ้น

เมื่อผมถามถึงอาชีพที่อยากทำในอนาคต ทั้งคอร์วาและอิมบิริ เล่าว่าพวกเธออยากเป็นข้าราชการ เพราะต้องการมีบทบาทร่วมพัฒนาบ้านเกิด และข้าราชการเองก็เป็นอาชีพที่มีเกียรติ ส่วนเฮสทินาหัวเราะ และบอกว่าเธออยากทำธุรกิจส่วนตัวมากกว่า เช่น การขายสินค้าราคายุติธรรมให้ชาวบ้าน ซึ่งก็เป็นการช่วยเหลือท้องถิ่นได้เช่นกัน

สำหรับผมนั้น แม้จะมองว่าทั้งสองจังหวัด (ปาปัวและปาปัวตะวันตก) ยังคงเป็นความท้าทายใหญ่เรื่องความเป็นเอกภาพและเสถียรภาพของอินโดนีเซีย แต่การมุ่งกระตุ้นการขยายตัวทางเศรษฐกิจเป็นผลดีต่อประชาชนอย่างเห็นได้ชัด และการพลิกโฉมนี้อาจเป็นกุญแจสำคัญในการผสานปาปัวให้เข้ากับอินโดนีเซีย

คงต้องยอมรับว่าการกระทำดังกล่าวเป็นความเคลื่อนไหวด้านบวก และสร้างผลกระทบในแง่ดี แต่ผมก็ อดตั้งคำถามไม่ได้ว่า นั่นเพียงพอแล้วหรือยัง n