มารู้จักความเสี่ยงของ ‘ETF’ กันก่อนลงทุน

บทความคราวก่อนดิฉันได้เล่าถึงกองทุนรวม Exchange Traded Fund หรือ ETF ซึ่งเป็นกองทุนรวมที่มีกลยุทธ์การลงทุนแบบเชิงรับ (Passive) มุ่งเน้นให้ได้ผลตอบแทนที่เป็นไปในทิศทางเดียวกับดัชนีอ้างอิงและไปจดทะเบียนในตลาดรอง จึงมีจุดเด่นที่สามารถกระจายการลงทุนได้เหมือนกองทุนรวม แต่ซื้อขายได้ RealTime เหมือนหุ้นเลยค่ะ ซึ่งการที่ ETF ส่วนใหญ่เป็นกองทุนรวมที่มีกลยุทธ์การลงทุนแบบเชิงรับ (Passive) ไม่ได้มุ่งเอาชนะอัตราผลตอบแทนของดัชนีนั้น จึงมีความเสี่ยงหลักที่ท่านผู้ลงทุนรู้จักกันดีก็คือ ความผันผวนของตลาด (Market Risk/Price Risk) ที่เกิดจากปัจจัยด้านเศรษฐกิจ สังคม และการเมือง มากระทบการดำเนินธุรกิจและภาคการผลิตในอุตสาหกรรมต่างๆ ทำให้ภาวะตลาดเปลี่ยนแปลง และส่งผลไปยังราคาหุ้นหรือสินค้าอื่นๆ ในดัชนีอ้างอิง ตลอดจนมูลค่าทรัพย์สินสุทธิ (NAV) ของ ETF ให้ปรับตัวขึ้นลงตามไปด้วย แต่ ETF ก็ยังมีความเสี่ยงอื่นๆ ที่เข้ามาเกี่ยวข้องอีกนะคะ วันนี้เราจะมาทำความรู้จักกับความเสี่ยงเด่นๆ ของ ETF กันค่ะ

กความเสี่ยงจากการที่กองทุนไม่สามารถเลียนแบบผลตอบแทนของดัชนีอ้างอิงได้สมบูรณ์ (Tracking Errors) เนื่องจากปัจจัยต่างๆ เช่น ETF อาจมีข้อจำกัดในการซื้อสินทรัพย์ตามดัชนีมาไว้ในพอร์ตของกองทุน เช่น ติดเพดานการถือครองสินทรัพย์หรือสินทรัพย์ขาดสภาพคล่อง เป็นต้น นอกจากนี้การเปลี่ยนแปลงองค์ประกอบของดัชนีอ้างอิง ตลอดจนค่าใช้จ่ายและค่าธรรมเนียมต่างๆ ของ ETF ซึ่งต้องหักออกจากผลตอบแทน อาจส่งผลให้ผลตอบแทนที่ผู้ลงทุนจะได้รับไม่ล้อไปตามผลตอบแทนของดัชนีอ้างอิงเสียทีเดียวนะคะ

กความเสี่ยงจากการที่ราคาตลาดจะสูงหรือต่ำกว่า NAV (Trading at Discount or Premium) เนื่องจาก ETF มีการจดทะเบียนซื้อขายในตลาดรองในลักษณะ BidOffer จึงทำให้ ETF มี 2 ราคา คือ ราคาตลาด (Market Price) ซึ่งจะเปลี่ยนแปลงได้ตลอดตามอุปสงค์อุปทานของตลาดในแต่ละช่วงเวลา ในขณะที่อีกราคาหนึ่ง คือ มูลค่าทรัพย์สินสุทธิ (NAV) ซึ่งเปลี่ยนแปลงไปตามมูลค่าตลาดของสินทรัพย์ที่ ETF ถืออยู่ ดังนั้นจึงอาจส่งผลให้ผู้ลงทุนซื้อขาย ETF ในราคาที่สูงหรือต่ำกว่ามูลค่า NAV ได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงเวลาที่ตลาดมีความผันผวนมากๆ อย่างไรก็ตาม ETF ก็มีกลไกที่เข้ามาดูแลด้วยการแต่งตั้ง Market Maker ขึ้นมาทำการซื้อขาย ETF ในตลาดเพื่อรักษาสมดุลของราคาหน่วยลงทุนให้ใกล้เคียงกับ NAV ของ ETF ค่ะ

กความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน (Foreign Exchange Risk) เนื่องจากในอนาคตจะมีการนำ ETF ต่างประเทศที่ขายกันอยู่ในต่างประเทศ มาจดทะเบียนซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ของไทย ซึ่งในการคำนวณมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของ ETF เหล่านี้ อาจได้รับผลกระทบจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศที่เกี่ยวข้องได้ เนื่องจากต้องแปลงมูลค่าทรัพย์สินสุทธิของ ETF ซึ่งเป็นสกุลเงินต่างประเทศมาเป็นเงินบาท

กความเสี่ยงจากการดำเนินงานของบริษัทผู้ออกหลักทรัพย์กลุ่มที่ ETF ไปอ้างอิง (Company Risk) ซึ่งหากกิจการเกิดปัญหาก็จะทำให้ผลประกอบการของบริษัทลดลงหรือขาดทุน ราคาหลักทรัพย์ที่ ETF ลงทุนก็ลดลงไปด้วย หรืออาจมีปัญหาถึงกับล้มละลาย ส่งผลให้ไม่สามารถจ่ายผลตอบแทนคืนให้ ETF ได้ (Default Risk)

กองทุนรวม ETF นี้ แม้จะมีความเสี่ยงอยู่หลายเรื่อง แต่หากผู้ลงทุนศึกษาข้อมูลให้ดีและสามารถยอมรับความเสี่ยงเหล่านี้ได้ ก็จะเป็นทางเลือกการลงทุนใหม่ที่น่าสนใจไม่น้อยเลยค่ะ โดยเฉพาะสำหรับผู้ที่ชื่นชอบคุณลักษณะการลงทุนแบบกองทุนรวมที่ไม่ต้องใช้เงินมาก แต่สามารถกระจายการลงทุนไปในสินค้าหลากหลายตัวได้ และยังสามารถซื้อง่ายขายคล่องเหมือนการลงทุนในหุ้นด้วย

หากท่านใดสนใจลงทุนในกองทุนรวม ETF ที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ไทย ซึ่งปัจจุบันมีอยู่ 3 กอง ก็เตรียมเอกสารไปเปิดบัญชีซื้อขายที่โบรกเกอร์กันได้เลย ซึ่งขั้นตอนการซื้อขายและค่าธรรมเนียมก็จะเหมือนๆ กับการซื้อขายหุ้นทั่วไปค่ะ แต่ต้องไม่ลืมที่จะอ่านหนังสือชี้ชวนให้ถี่ถ้วนและสอบถามผู้ขายให้เข้าใจชัดเจนในทุกเรื่องที่ท่านมีข้อสงสัย และเมื่อลงทุนแล้วควรติดตามผลการลงทุนของท่านอย่างสม่ำเสมออีกด้วย แหล่งข้อมูลก็ได้แก่เว็บไซต์ ก.ล.ต. www.sec.or.th หรือตลาดหลักทรัพย์ www.set.or.th หรือบริษัทหลักทรัพย์จัดการลงทุนที่ทำหน้าที่บริหารจัดการ ETF นั้น แล้วพบกันใหม่คราวหน้า สวัสดีค่ะ