?ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรม ฉบับผู้ดีอังกฤษ

ผศ.ดร.ประมวล สุธีจารุวัฒนภาควิชาวิศวกรรมอุตสาหการ คณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

เดือน พ.ย. 2560 รัฐบาลกลางสหราชอาณาจักร(HM Government) ภายใต้การนำของท่านนายกรัฐมนตรีหญิงเหล็ก Theresa May เผยแพร่รายงาน"ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรม" (Industrial Strategy)อันเป็นแผนงานเพื่อเตรียมพาสหราชอาณาจักรมุ่งสู่อนาคต ทำนองเดียวกับที่ประเทศไทยกำลังลั่นกลองรบ "ประเทศไทย 4.0" รายงานฉบับที่ว่ามีความน่าสนใจตั้งแต่หน้าปก เมื่อสังเกตว่าสหราชอาณาจักรเรียกแผนยุทธศาสตร์นี้ด้วยคำง่ายๆ ว่า "ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรม" ไม่มีการเล่นกับตัวเลข 4.0 ตามอย่างนโยบาย "Industry 4.0" ซึ่งมีที่มาจากประชาคมเศรษฐกิจยุโรป (EU) ซึ่งสหราชอาณาจักรจะออกจาก EU อย่างเป็นทางการในวันที่ 29 มี.ค. 2562

"นายกฯ เทเรซา" กล่าวไว้ในบทนำของรายงานว่า สำหรับเธอแล้วมันไม่เป็นการเพียงพอที่จะมองเห็นการเติบโตของเศรษฐกิจชาติในขณะที่เศรษฐกิจ ท้องถิ่นอาจจะกำลังทรุดตัว สหราชอาณาจักรไม่ควรดีใจกับการเติบโตของตัวเลขอัตราการมีงานทำหากตำแหน่งงานเหล่านั้นยังไม่มีความมั่นคงและมีค่าจ้างแรงงานสูง (จากทักษะฝีมือ) อย่างแท้จริง สหราชอาณาจักรจะต้องรีดศักยภาพของตัวเองที่มีทั้งมหาวิทยาลัยและ นักวิทยาศาสตร์โด่งดังมากมาย ผลงานความคิดดีๆ จากนักวิชาการจะต้องได้รับการสนับสนุนให้ถูกแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์หรือบริการสำหรับอุตสาหกรรมแห่งอนาคตที่กำลังจะถูกสร้างขึ้น

สหราชอาณาจักรจะต้องช่วยสนับสนุนให้คนรุ่นหนุ่มสาวมีโอกาสที่จะได้พัฒนาศักยภาพขีดความสามารถของตนเพื่อให้มีโอกาสได้ทำงานที่ต้องใช้ทักษะสูง ซึ่งจะตามมาด้วยการมีรายได้สูงในอนาคต และนี่คือเหตุผลหลักที่ทำให้เธอถือเป็นภารกิจแรกๆ หลังเข้ารับตำแหน่งนายกรัฐมนตรีในการพัฒนา "ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรมใหม่" (Modern Industrial Strategy) ที่จะเป็นต้นทาง ของการสร้างงานที่เน้นคุณภาพและรายได้สูงทั่วทั้งประเทศ

เธอเน้นย้ำอย่างมั่นใจว่า ความสำเร็จของเศรษฐกิจตลาดการค้าเสรีจะต้องวางอยู่บนพื้นฐานที่มั่นคง ซึ่งหมายถึงทักษะฝีมือของบุคลากร คุณภาพของโครงสร้างพื้นฐาน ความเสมอภาค และสภาพแวดล้อมในการทำธุรกิจที่คาดเดาได้ (ซึ่งหมายถึงสามารถบริหารจัดการและควบคุมได้) ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรมของสหราชอาณาจักรจะเกิดขึ้นจากความร่วมมือกันในแบบหุ้นส่วนทางยุทธศาสตร์ระหว่างรัฐบาลและภาคอุตสาหกรรม

"ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรมใหม่" ของสหราชอาณาจักรวางอยู่บนรากฐานของการพัฒนาผลิตภาพ 5 ประการ (Foundations of Productivity) คือ ฐานความคิดหรือนวัตกรรม (Ideas and Inovation) ฐานบุคลากร (People) ฐานโครงสร้างพื้นฐาน (Infrastructure) ฐานสถานที่ (Places) และฐาน สภาพแวดล้อมทางธุรกิจ (Business Environment) โดยมีอุตสาหกรรมเป้าหมาย (Grand Challenges) 4 กลุ่ม คือ อุตสาหกรรมปัญญาประดิษฐ์และเศรษฐกิจจากข้อมูลขนาดใหญ่ (Artificial Intelligence and BigData) อุตสาหกรรมการขนส่งแห่งอนาคต (Future of Mobility) อุตสาหกรรมสะอาด (Clean Growth) และอุตสาหกรรมสังคมผู้สูงอายุ (Ageing Society)

1. "ฐานความคิด" (Ideas)

- จะมีการเพิ่มงบประมาณเพื่อการวิจัยและพัฒนาขึ้นไปเป็นร้อยละ 2.4 ของ GDP ภายใน ค.ศ. 2027

- เพิ่มเครดิตภาษี (R&D Tax Credit) เป็นร้อยละ 12

- ลงทุน 725 ล้านปอนด์ ในกองทุนส่งเสริมอุตสาหกรรมใหม่ (Industrial Strategy Challenge Fund)

2."ฐานบุคลากร" (People)

- พัฒนาระบบอาชีวศึกษา (Establish a technical education system) ให้เป็นระบบที่ดีที่สุดของโลก ควบคู่ไปกับระบบการศึกษาขั้นสูงที่สหราชอาณาจักรมีคุณภาพสูงในระดับโลกอยู่แล้ว

- ลงทุนเพิ่มอีก 406 ล้านปอนด์ ในสาขาคณิตศาสตร์ ดิจิทัล และอาชีวศึกษา ซึ่งเป็นสาขาขาดแคลน (STEM - Science, Technology, Engineering, Maths)

- ลงทุนประเดิม 64 ล้านปอนด์ เพื่อพัฒนาระบบ "ฝึกอบรมทบทวน" (National Retraining Scheme) สำหรับใช้ฝึกทบทวนทักษะบุคลากรในด้านดิจิทัลและอุตสาหกรรมก่อสร้าง

3."ฐานโครงสร้างพื้นฐาน" (Infrastructure)

- เพิ่มงบประมาณกองทุนการลงทุนเพื่อเพิ่มผลผลิตแห่งชาติ (National Productivity Investment Fund) เป็น 3.1 หมื่นล้านปอนด์ เพื่อรองรับการลงทุนในด้านการขนส่ง ที่พักอาศัย และโครงสร้างพื้นฐานด้านดิจิทัล

- สนับสนุนการใช้งานรถไฟฟ้า (EV) ด้วยเงินลงทุน 400 ล้านปอนด์ สำหรับโครงสร้างพื้นฐานระบบชาร์จไฟฟ้า และเพิ่มพิเศษอีก 100 ล้านปอนด์ สำหรับมาตรการลดหย่อนภาษี (Plug-in Car Grant) สำหรับจูงใจให้ประชาชนหันมาใช้ EV

- พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านดิจิทัลด้วยงบลงทุน 1 หมื่นล้านปอนด์ ซึ่งรวมถึง 176 ล้านปอนด์ สำหรับระบบ 5G และ 200 ล้านปอนด์ สำหรับโครงข่ายใยแก้วนำแสง

4."ฐานสภาพแวดล้อมทางธุรกิจ" (Business Environment)

- เปิดตัวและเริ่มระบบ "Sector Deals" ซึ่งเป็น ความร่วมมือระหว่างภาครัฐและอุตสาหกรรม โดยมี เป้าหมายเพื่อเพิ่มผลิตภาพกลุ่ม (Sector Productivity) กลุ่มแรกที่ริเริ่มทำเป็นกลุ่ม วิทยาศาสตร์ชีวิต (Life Science) ก่อสร้าง (Construction) ปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence) และยานยนต์ (Automotive)

- ลงทุนมากกว่า 2 หมื่นล้านปอนด์ ในด้านการพัฒนานวัตกรรมและอุตสาหกรรมที่มีศักยภาพสูง ซึ่งหมายรวมถึงกองทุน 2,500 ล้านปอนด์ สำหรับบ่มเพาะธุรกิจผ่าน British Business Bank

- ส่งเสริมการพัฒนาผลิตภาพให้กับธุรกิจขนาดเล็กและขนาดกลาง

4.ฐาน "สถานที่" (Places)

- ทำความร่วมมือกับอุตสาหกรรมท้องถิ่นในการพัฒนายุทธศาสตร์อุตสาหกรรมท้องถิ่น "Local Industrial Strategies" ซึ่งพัฒนาขึ้นตามพื้นฐานจุดแข็งของท้องถิ่นเพื่อเพิ่มโอกาสทางธุรกิจ

- สร้างกองทุนพัฒนาเมือง (Transforming Cities Fund) ซึ่งจะทำให้เกิดกองทุนวงเงินราว 1,700 ล้านปอนด์ สำหรับพัฒนาการคมนาคมของเมือง กองทุนนี้จะใช้สำหรับโครงการที่จะส่งเสริมผลิตภาพจากการพัฒนาคุณภาพการขนส่งภายในเมือง

- เพิ่มงบประมาณ 42 ล้านปอนด์ สำหรับพัฒนาครู (Teacher Development Premium) ให้มีทักษะสูงสำหรับทำงานในพื้นที่การพัฒนาต่ำ

เทียบ "ยุทธศาสตร์อุตสาหกรรม" ของอังกฤษ กับนโยบายประเทศไทย 4.0 แล้วเป็นอย่างไรครับ? n