สูงวัยไทย มีเงินพอใช้แน่ แค่ปรับ Mind Set

โดย วารุณี อินวันนา

Mind Set หรือความเชื่อที่ส่งผลต่อพฤติกรรม ที่เป็นโจทย์ใหญ่ในการทำให้คนสามารถคว้าฝันมาไว้อยู่ในมือ

รวมถึงความเชื่อต่อการออมและการใช้ชีวิตหลังวัยเกษียณ ถ้าทุกคนเห็นว่าเป็นเรื่องสำคัญ ง่าย และสะดวก จะทำให้เกิดการออมเงินได้มากพอใช้แน่ แต่การเปลี่ยนความเชื่อ หรือ Mind Set ของคน ไม่ใช่เรื่องง่ายๆ

ชุตินาฏ วงศ์สุบรรณ รองเลขา ธิการ สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ กล่าวใน หลักสูตรผู้วางแผนเกษียณ ที่จัดโดย คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ร่วมกับบริษัท โตเกียวมารีนประกันชีวิต (ประเทศไทย) ว่า เป็นความท้าทายและเป็นนโยบายของชาติที่ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง จะต้องร่วมกันทำให้คนไทยมีความรู้ความเข้าใจในการจัดการด้านการเงิน ก่อนวัยเกษียณ ไปในแนวทางเดียวกัน คือ

การออม คือ เรื่องสำคัญ ซึ่งจะต้องสร้างการสื่อสารในรูปแบบต่างๆ ที่เหมาะสมในแต่ละช่วงวัย ตามวัตถุประสงค์ที่ต่างกัน เพื่อยกระดับความสามารถในการบริหารจัดการเงินทั้งในด้านการออมและการลงทุน

เริ่มจากวัยเด็กกันเลยทีเดียว วัยนี้ควรจะเน้นให้เด็กมีความรู้ด้านการออมและการใช้จ่ายที่เหมาะสมกับรายได้ ซึ่งวัยนี้อยู่ในช่วงของการศึกษาเล่าเรียน ก็ต้องเริ่มจากสิ่งที่ใกล้ตัว คือ ให้เด็กเห็นถึงความสำคัญของการออมเพื่อทุนการศึกษา

วัยผู้ใหญ่ แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ หนึ่ง กลุ่มที่อยู่ในวัยแรงงาน ที่เป็นวัยที่กำลังเริ่มสร้างครอบครัว สร้างฐานะทางการเงินและฐานะทางสังคม จะต้องหาเครื่องไม้เครื่องมือเข้ามาช่วยให้เห็นความสำคัญของการออมเพื่อการลงทุน ออมเป็นกิจวัตรประจำวัน จะได้มีฐานะการเงินที่มั่นคง

ขณะเดียวกัน หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะต้องมีระบบที่เอื้อต่อการออม และมีทางเลือก ในการลงทุนที่ให้ผลตอบแทนที่เหมาะสมกับการเตรียมความพร้อมของคนกลุ่มนี้ก่อนเข้าสู่วัยสูงอายุ

สอง กลุ่มที่อยู่ในวัยก่อนเกษียณ เน้นให้เห็นความสำคัญและจำเป็นในการออมเพื่อการพึ่งพาตนเองยามชรา ควบคู่กับการสร้างโอกาสในการประกอบอาชีพที่เหมาะสม

การออม คือ เรื่องง่าย ส่งเสริมรูปแบบการออมและการลงทุนที่เข้าใจง่าย ไม่ซับซ้อน โดยผู้ที่ออมสามารถรับคำปรึกษาเริ่มต้นได้จากในครอบครัว เช่น การมีคู่มือการออมประจำบ้าน มีตารางคำนวณอัตราเงินเฟ้อและภาระทางการเงินอย่างง่าย และมีช่องทางเข้าถึงแหล่งความรู้ทางการเงินโดยไม่ถูกปิดกั้น

การออม คือ เรื่องสะดวก เห็นว่าการออมเกิดขึ้นได้ในทุกสถานที่ โดยช่องทางต่างๆ ต้องไม่เป็นอุปสรรคต่อเจตนาในการเก็บออม และไม่สร้างภาระความเสี่ยงให้ผู้เก็บออมต้องรับผิดชอบมากจนเกินไป เช่น การมีสถานที่รับฝากเงินที่อยู่ใกล้หมู่บ้าน และมีกฎหมายรองรับ ซึ่งต้องทำให้สถาบันการเงินในระดับชุมชนให้มากขึ้น เพื่อให้ประชาชนโดยเฉพาะกลุ่มคนจนสามารถเข้าถึงช่องทางการออมเงินและแหล่งเงินทุนได้ง่ายและสะดวกมากขึ้น มีหน่วยรับฝากเงินในรูปแบบเคลื่อนที่และมีหน่วยงานรับประกันความเสี่ยงเงินฝาก

สำหรับการสร้างความรู้ความเข้าใจด้านสุขภาพ จะต้องจัดรูปแบบการดูแลที่เหมาะสมกับสภาพสังคมและวัฒนธรรมของประเทศไทยที่มีครอบครัวเป็นสถาบันหลักในการดูแลผู้สูงอายุ เช่น การใช้บ้านหรือชุมชนเป็นฐาน โดยมีสถานพยาบาล และองค์กรปกครองท้องถิ่น (อปท.) เข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในการสนับสนุนด้านบริการสุขภาพและสังคม

นอกจากนี้ จะต้องนึกถึงสภาพสังคมที่เปลี่ยนแปลงไปในอนาคต โดยเฉพาะในเขตพื้นที่เมือง รัฐอาจจัดบริการเชิงสถาบัน และสนับสนุนให้มีบริการภาคเอกชนที่ได้มาตรฐาน เพื่อรองรับกลุ่มผู้สูงอายุที่ไม่มีครอบครัวดูแลควบคู่กันไปด้วย จัดให้มีระบบการดูแลผู้สูงอายุระยะยาวเพื่อเป็นการสร้างหลักประกันในการรับบริการในอนาคต และเป็นการลดภาระงบประมาณภาครัฐในการจัดสวัสดิการของผู้สูงอายุ

หากคนไทยเห็นว่าการออมเป็นเรื่องสำคัญ สามารถทำได้ง่าย และสะดวก รวมถึงการดูแลสุขภาพตั้งแต่วัยหนุ่มสาว และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องสร้างระบบออกมารองรับให้เอื้อ จะทำให้ ผู้สูงอายุไทยสามารถพึ่งพาตัวเองได้ มีเงินพอใช้หลังเกษียณแน่นอน