ส่องเทรนด์-การลงทุน พลิกโฉมโรงกลั่น 4.0

เรื่อง | อรวรรณ จารุวัฒนะถาวร

ปัจจุบันไม่ว่าธุรกิจหรืออุตสาหกรรมใดๆ เริ่มหันมาให้ความสำคัญและสนใจต่อการลงทุนในเทคโนโลยีดิจิทัลกันมากขึ้น เนื่องจากเล็งเห็นถึงผลประโยชน์ที่จะได้รับจากการเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงานรวมไปถึงการลดต้นทุน ซึ่งนั่นหมายถึงการจะเทิร์นอะราวด์ในอนาคตอันใกล้

อินทิรา เหล่ามีผล กรรมการผู้จัดการ กลุ่มธุรกิจ รีซอร์ส โอเปอเรติ้ง กรุ๊ป บริษัท เอคเซนเชอร์ ประเทศไทย เปิดเผยว่า โรงกลั่นน้ำมันเป็นอีกธุรกิจที่ผู้ประกอบการมีแผนจะลงทุนด้านเทคโนโลยีดิจิทัลเพิ่มขึ้น 5-10% ในช่วง 3-5 ปีข้างหน้า เนื่องจากมองว่าเทคโนโลยีดิจิทัลใหม่ๆ จะมีประโยชน์ต่อการดำเนินงาน

ตัวอย่างเช่น การใช้บิ๊กดาต้าและระบบอะนาไลติกส์มาช่วยทำให้ได้ข้อมูลอินไซต์ในการดำเนินงานแบบเรียลไทม์ ซึ่งจะส่งผลต่อประสิทธิภาพของโรงกลั่น อยู่ในระดับชั้นนำในอุตสาหกรรมได้ แม้ว่าจะมีความกังวลเกี่ยวกับค่าใช้จ่ายในการนำ โซลูชั่นใหม่ๆ มาใช้ก็ตาม เพราะหากนำมาใช้อย่างเหมาะสมก็จะสร้างความคุ้มค่า ช่วยลดต้นทุนและสร้างกำไรกลับมาได้ใน 3 ปี

ปัจจุบัน ประสิทธิภาพการประมวลผลมีราคาถูกลง ขณะที่โซลูชั่นเกี่ยวกับอุปกรณ์เคลื่อนที่และไอโอทีโดดเด่นมาก กว่าอดีต เมื่อผู้ประกอบการโรงกลั่นน้ำมันสามารถนำเทคโนโลยีดิจิทัลใหม่ๆ เข้ามาใช้ให้เกิดประโยชน์ครอบคลุมการทำงานด้านอื่นๆ เมื่อนั้นจะได้เห็นต้นทุนการดำเนินงานลดลงอย่างมีนัยสำคัญโดยเฉลี่ยอยู่ที่ 20-25% ซึ่งขึ้นอยู่กับระบบที่แต่ละบริษัทจะลงทุน อีกทั้งจะได้เห็นศักยภาพการเปลี่ยนผ่านไปสู่โครงสร้างพื้นฐานธุรกิจแบบใหม่ที่เป็นจริงได้ด้วยเทคโนโลยีเหล่านี้

เอคเซนเชอร์ได้ทำการวิจัย The Accenture Connected Refinery สำรวจความคิดเห็นของผู้บริหาร หัวหน้าฝ่ายปฏิบัติการ และวิศวกร กว่า 200 คนทั่วโลก พบว่า เทรนด์กระแสหลักที่มีผลต่อธุรกิจโรงกลั่นน้ำมันมี 5 ประเด็นหลัก ได้แก่

เทรนด์ที่ 1 เทคโนโลยีดิจิทัลใหม่ๆ เข้ามาปฏิวัติการจัดลำดับความสำคัญในการลงทุนของโรงกลั่น ช่วยให้มีการเปลี่ยนแปลงจากโซลูชั่นในเชิงตั้งรับมาเป็นการติดตามดูแลเชิงรุก ซึ่ง 3 อันดับแรกที่ผู้ประกอบการสนใจลงทุนคือ การบำรุงรักษาและความน่าเชื่อถือของระบบ ด้านมาตรการด้านสุขภาพ ความปลอดภัย และสิ่งแวดล้อม และด้านคุณภาพและการจัดการผลประโยชน์

ประโยชน์ที่ได้จากเทคโนโลยีดิจิทัลนั้น ผลสำรวจพบว่า จะทำให้การบริหารจัดการโรงงานมีประสิทธิภาพมากขึ้น 63% ช่วยลดอัตราความเสี่ยงในการดำเนินงาน 59% และทำให้การซ่อมบำรุงมีประสิทธิภาพและคาดการณ์ได้มากขึ้น 54%

เทรนด์ที่ 2 อะนาไลติกส์รวมถึงบิ๊กดาต้า ซึ่งมีสัดส่วนถึง 74% ของเทคโนโลยีที่ องค์กรเลือกใช้ รองมาคือความปลอดภัยทางไซเบอร์มีสัดส่วน 41% และเทคโนโลยีโมบิลิตี้ 38% สิ่งเหล่านี้จะเข้ามาช่วยลดความเสี่ยงจากการโจมตีทางไซเบอร์ จากการที่ธุรกิจโรงกลั่นเชื่อมต่อกันมากขึ้น การใช้ระบบคลาวด์มากขึ้น โมบายโซลูชั่นต่างๆ ปัญญาประดิษฐ์ และวิทยาการหุ่นยนต์ จะตามมาในระยะเวลาอันใกล้

เทรนด์ที่ 3 กิจการน้ำมันระดับประเทศเป็นผู้นำในการนำดิจิทัลมาใช้อย่างเต็มที่โดยมีกิจการ 1 ใน 4 ที่เพิ่มระดับการลงทุนอย่างเห็นได้ชัดกับดิจิทัลในช่วงกว่าหนึ่งปีที่ผ่านมา โดยองค์กรที่มีความพร้อมนำดิจิทัลมาใช้คือ กิจการน้ำมันระดับประเทศ (NOC) สัดส่วน 21% โรงกลั่นอิสระ สัดส่วน 4.5% และกิจการน้ำมันระหว่างประเทศ (IOCs) มีสัดส่วน 14%

เทรนด์ที่ 4 ปัญหาการดำเนินงาน โดยประเด็นคือ โรงกลั่นน้ำมันเลือกที่จะไม่ทำหรือธุรกิจโรงกลั่นคิดว่าเทคโนโลยีดิจิทัลจะสร้างผลตอบแทนเพิ่มขึ้นให้พอมาชดเชยเงินลงทุนก้อนแรกได้อย่างไร

สุดท้ายเทรนด์ที่ 5 ประโยชน์จากเทคโนโลยีดิจิทัลนั้นชัดเจน แต่การทำให้ เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรมยังไม่ชัด เพราะยังพิสูจน์ไม่ได้ถึงคุณค่าในทางธุรกิจประกอบกับยังไม่มีกลยุทธ์ที่ชัดเจน ทำให้ การนำเทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามาใช้ในอุตสาห กรรมโรงกลั่นอาจเกิดการชะลอตัวลง

อย่างไรก็ตาม การจะนำธุรกิจโรงกลั่น เข้าสู่ยุคแห่งการเชื่อมต่อนั้น ต้องอาศัยทั้งความเป็นผู้นำและวิสัยทัศน์ของผู้บริหารระดับสูงที่จะพิสูจน์แนวคิดเหล่านี้ให้เห็นเป็นรูปธรรม มีการลงทุนทั้งเทคโนโลยีด้านการปฏิบัติการ เทคโนโลยีสารสนเทศ รวมถึงทรัพยากรบุคคล แล้วนำไปปรับใช้ในโครงการต่างๆ เพื่อสร้างผลตอบแทนจากการลงทุนให้ได้มากที่สุด โดยควรบรรจุแผนการพัฒนาเทคโนโลยีดิจิทัลที่ครอบคลุมเอาไว้ในกลยุทธ์ธุรกิจด้วย เพื่อมุ่งสู่การปรับเปลี่ยนธุรกิจด้วยดิจิทัล

การตื่นตัวด้านความปลอดภัยของ ข้อมูลรวมถึงความต้องการเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานเพื่อสร้างความคุ้มค่าและกำไร จะทำให้การลงทุนในเทคโนโลยีดิจิทัลเห็นความชัดเจนและเกิดการเปลี่ยนแปลงในอุตสาหกรรมโรงกลั่นน้ำมันในอีก 3 ปีข้างหน้าแน่นอน n