ตลาดรับสร้างบ้านขยับ สัญญาณเริ่มดี การแข่งขันยังสูง

โดย...อรวรรณ จารุวัฒนะถาวร

ธุรกิจรับสร้างบ้านเป็นอีกหนึ่งเซ็กเมนต์ของธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ที่มีส่วนขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศ แม้ตัวเลขจะไม่มากไม่มายเฉลี่ยแค่หมื่นกว่าล้านบาทต่อปี (เฉพาะบริษัทที่ทำธุรกิจรับสร้างบ้านโดยตรง ไม่รวมผู้รับเหมา) แต่ผู้บริโภคกลุ่มนี้ไม่ค่อยมีปัญหาในเรื่องของการปฏิเสธสินเชื่อจากสถาบันการเงิน เพราะมีที่ดินเป็นทรัพย์สินสำหรับค้ำประกันอยู่แล้ว อีกทั้งส่วนใหญ่จะใช้เงินที่สะสมในการปลูกสร้างบ้าน

สิทธิพร สุวรรณสุต นายกสมาคมไทยรับสร้างบ้าน (THBA) เปิดเผยว่า ภาพรวมตลาดรับสร้างบ้านทั่วประเทศในช่วงเกือบ 3 เดือนที่ผ่านมาสถานการณ์ปรับตัวดีขึ้น เมื่อเปรียบเทียบกับช่วงไตรมาสสุดท้ายปีที่แล้ว ทั้งในส่วนผู้ประกอบการเองมีการทำตลาด ไม่ว่าจะเป็นการรวมตัวกันจัดอีเวนต์หรือมหกรรมบ้าน พร้อมอัดโปรโมชั่นกระตุ้นกำลังซื้อที่อั้นมาจากปีที่แล้ว ด้านผู้บริโภคเองก็ตัดสินใจซื้อกันในช่วงนี้เพราะราคาบ้านยังไม่ขยับ แถมราคายังลดลงพร้อมด้วยของแจกมากมาย บรรยากาศในงานอีเวนต์ที่ผู้บริโภคส่วนใหญ่ต้องการชำระค่าก่อสร้างบ้านตามสัญญาเป็นเงินสดหรือเงินออม ในส่วนกลุ่มผู้บริโภคที่กู้ยืมหรือใช้บริการสินเชื่อจากธนาคาร แม้สัดส่วนจะน้อยกว่าแต่ก็มีความต้องการเพิ่มขึ้นกว่าปีที่แล้ว สะท้อนได้ว่าความเชื่อมั่นผู้บริโภคมีทิศทางที่ดีขึ้นมาก

สำหรับในปี 2560 ต้นทุนค่าก่อสร้างบ้านปรับขึ้นบ้าง โดยเป็นผลมาจากโครงการก่อสร้างขนาดใหญ่ของภาครัฐเริ่มลงมือก่อสร้างแล้ว ส่งผลให้มีความต้องการใช้วัสดุมากขึ้น อีกส่วนเพิ่มขึ้นจากต้นทุนค่าแรงทางตรงและทางอ้อม ในที่นี้หมายถึงค่าจ้างแรงงานก่อสร้าง และแรงงานฝีมือหรือแรงงานวิชาชีพในส่วนของสำนักงาน อย่างไรก็ดีแรงกดดันจากตลาดที่มีการแข่งขันสูง เชื่อว่าผู้ประกอบการไม่อาจปรับราคาบ้านได้ง่ายนัก แต่จะหันมาลดต้นทุนอื่นๆ แทน เช่น การปรับเปลี่ยนมาใช้วัสดุก่อสร้างทดแทนไม้ การใช้ระบบก่อสร้างที่สามารถสร้างบ้านได้เร็วขึ้น

สำหรับเทรนด์บ้านที่ได้รับความนิยมอาจแบ่งได้เป็น 3 ลักษณะ คือ 1.ดีไซน์หรือรูปทรงบ้าน 2.พื้นที่ใช้สอยที่ต้องการ และ 3.ไลฟ์สไตล์ผู้บริโภค ในแง่ของดีไซน์หรือรูปแบบบ้านนั้น สไตล์โมเดิร์นร่วมสมัยยังเป็นที่นิยม โดยเฉพาะรูปทรงภายนอกแบบเรียบง่าย เน้นการใช้ผนังกระจกเพื่อช่วยให้บ้านดูโปร่งๆ และรูปทรงหลังคาเน้นเรียบๆ เลือกใช้วัสดุน้ำหนักเบามุงหลังคา ในขณะที่พื้นที่ใช้สอยภายในบ้าน ผู้บริโภคเริ่มหันมาให้ความสำคัญกับการอยู่อาศัยของผู้สูงวัย เช่น สร้างเป็นบ้านชั้นเดียว หรือหากเป็นบ้าน 2 ชั้นก็จะเตรียมห้องนอนชั้นล่างไว้ มีอุปกรณ์อำนวยความสะดวกสำหรับผู้สูงอายุ ขณะเดียวกันความต้องการจำนวนห้องนอนก็ลดลง อาจเพราะครอบครัวยุคใหม่มีจำนวนสมาชิกอยู่อาศัยน้อยลง ส่วนใหญ่ต้องการเพียง 2 ห้องนอน หรือไม่เกิน 3 ห้องนอน ระดับราคาบ้านที่ 2-4 ล้านบาท มีสัดส่วนผู้บริโภคเลือกปลูกสร้างมากที่สุด

ในส่วนของไลฟ์สไตล์พบว่า ผู้บริโภคต่างหันมาให้ความสำคัญกับประโยชน์ใช้สอยภายนอกบ้านมากขึ้น เน้นเอาไว้ใช้พักผ่อนและปาร์ตี้กับสมาชิกในครอบครัว รวมถึงใช้สำหรับการออกกำลังกาย เช่น สระว่ายน้ำ สวน เป็นต้น นอกจากนี้เทรนด์บ้านอยู่สบายและลดการใช้พลังงาน พบว่ากระแสความนิยมสูงขึ้น โดยเฉพาะกลุ่มผู้บริโภคในต่างจังหวัด ดังนั้นผู้ประกอบการจะต้องปรับตัวตามให้ทัน

ปัจจุบันตลาดรับสร้างบ้านมีการแข่งขันกันดุเดือด ซึ่งเป็นผลมาจากการเข้ามาของผู้ประกอบการรายใหม่ๆ ทำให้คู่แข่งในตลาดมีจำนวนมากขึ้นกว่าเดิม โดยเฉพาะในต่างจังหวัดที่เป็นหัวเมืองหลัก บางจังหวัดมีผู้ประกอบการแข่งขันกันอยู่มากกว่า 10 ราย ซึ่งมีทั้งผู้ประกอบการที่แตกไลน์มาจากบ้านจัดสรร เช่น จังหวัดทางภาคใต้อย่างสงขลาหรือหาดใหญ่ นครศรีธรรมราช ฯลฯ กลุ่มสถาปนิกที่รวมตัวกันเปิดธุรกิจรับสร้างบ้าน เช่น จ.อุบลราชธานี เชียงใหม่ ฯลฯ นอกจากนี้กลุ่มร้านค้าวัสดุก่อสร้างก็หันมาทำธุรกิจรับสร้างบ้านกันให้เห็นในหลายๆ จังหวัด

สำหรับกลยุทธ์การแข่งขันของสมาชิกสมาคมไทยรับสร้างบ้านนั้น ส่วนใหญ่จะชูจุดขายเรื่องบ้านอนุรักษ์พลังงานและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม โดยจะเน้นการเลือกใช้วัสดุก่อสร้างที่เป็นฉนวนกันความร้อน วัสดุสังเคราะห์ที่ใช้ทดแทนวัสดุธรรมชาติและไม่ทำลายสิ่งแวดล้อม รวมถึงมีอุปกรณ์ที่แปลงพลังงานธรรมชาติมาใช้ทดแทนพลังงานไฟฟ้าเป็นวัสดุมาตรฐานในการสร้างบ้าน เช่น โซลาร์ฮีตเตอร์ ฯลฯ ส่วนเรื่องดีไซน์และรูปแบบบ้านจะมีความหลากหลาย ไม่เน้นเฉพาะกลุ่มใดกลุ่มหนึ่ง แต่สามารถรองรับพฤติกรรมของผู้บริโภคได้หลากหลาย รูปทรงโมเดิร์นเป็นแบบผสมผสานมากขึ้น นอกจากนี้ยังเพิ่มทางเลือกระบบบ้านโครงสร้างเหล็ก เพื่อตอบสนองผู้บริโภคที่ต้องการความแตกต่าง ก่อสร้างได้รวดเร็ว ปัจจุบันกระแสตอบรับดีขึ้นตามลำดับ

ดังนั้น เมื่อเศรษฐกิจปี 2560 มีแนวโน้มไปในทิศทางบวกย่อมเป็นสัญญาณที่ดีที่จะทำให้ธุรกิจต่างๆ รวมทั้งรับสร้างบ้านมีการขับเคลื่อนหลังชะลอตัวมาพักใหญ่