เดินหน้าต่ออย่างระมัดระวัง

โดย...จารุพันธ์ จิระรัชนิรมย์

การอยู่ในช่วงแสดงความไว้อาลัยต่อการเสด็จสวรรคตของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทำให้ทุกฝ่ายพร้อมใจกันงดจัดงานรื่นเริง งานสังสรรค์ ตามที่รัฐบาลขอความร่วมมือในช่วง 30 วันแรก และถึงแม้ไม่ขอความร่วมมือก็เชื่อว่าไม่มีใครอยู่ในห้วงอารมณ์จัดงานประเภทนี้ได้เช่นกัน ดังนั้นในภาคธุรกิจโรงแรมจึงทำความเข้าใจได้ต่อสถานการณ์ แต่ในฐานะผู้บริหารธุรกิจโรงแรมก็ต้องรู้จักหาแผนสำหรับรับมือและแผนเดินไปข้างหน้าในภาวะบรรยากาศความโศกเศร้านี้เช่นกัน

อภิชาติ พัชรภิญโญพงศ์ กรรมการผู้จัดการ โรงแรมริเวอร์ไซด์ กรุงเทพฯ และเรือภัตตาคารริเวอร์ไซด์ เปิดเผยว่า หลายปีที่ผ่านมาผู้ประกอบการท่องเที่ยวผ่านวิกฤตมาหลายเหตุการณ์จนมีภูมิต้านระดับหนึ่งแล้ว ส่วนปีนี้เจอทั้งปัญหาเศรษฐกิจโลก เศรษฐกิจในประเทศ ดินฟ้าอากาศแปรปรวน กระทั่งล่าสุดทุกคนต่างเศร้าโศกตั้งแต่วันที่ 13 ต.ค. 2559 ผู้ประกอบการต่างเข้าใจกันหมด เช่น เรือภัตตาคารช่วง 3 วันแรกที่หยุดให้บริการ หลังจากนั้นก็เริ่มเปิดให้บริการเรือเหลือ 1 ลำ แล้วเพิ่งเพิ่มเป็น 2 ลำ ในสัปดาห์นี้

“หลังจากทราบข่าว เราเองก็ไม่อยู่ในอารมณ์ที่จะทำอะไร โศกเศร้า 2 วันแรกไม่มีใจทำอะไรอยู่แล้ว แต่ก็รู้ตัวว่ามีฐานะผู้นำองค์กรด้วย ก็ต้องกลับมาทำหน้าที่ของเราต่อไป ค่อยๆ ปรับตัว อะไรทำได้ก็ทำ” อภิชาติ กล่าว

ทั้งนี้ แม้ทุกคนยังคงเศร้าแต่สำหรับธุรกิจยังต้องเดินหน้าต่อไป บนพื้นฐานว่าทำอย่างไรที่จะมีรายได้มาประคองธุรกิจให้ไปต่อได้ เพราะผู้ประกอบการยังมีภาระดูแลลูกน้องที่อยู่ข้างหลังซึ่งคนเหล่านี้มีครอบครัว และบางรายยังมีภาระหนี้สินกับสถาบันการเงินด้วย หากโรงแรมหยุดการเดินหน้าทุกอย่างหมด ไม่ได้หมายความว่าผลกระทบเกิดแค่โรงแรม เพราะกลุ่มวัตถุดิบที่เกี่ยวข้องที่โรงแรมสั่งซื้อก็จะได้รับผลกระทบไปด้วย เกิดผลกระทบต่อกันเป็นทอดๆ

สำหรับการเดินหน้าต่อในช่วงเวลาแบบนี้ จะต้องทำในลักษณะค่อยๆ ปรับตัว คือต้องทำแต่ทำอย่างระมัดระวัง ชั่งน้ำหนักให้ดี เพราะการกระทำใดๆ เวลานี้กลายเป็นดาบสองคมได้ ต้องไม่ใช่ลักษณะทำตลาดแบบฮาร์ดเซลส์ อาจใช้วิธีส่งข้อมูลโปรโมชั่นไปให้กับลูกค้าที่มีฐานข้อมูลเดิมอยู่แล้ว เพราะลูกค้าเดิมรู้จัก เคยสัมผัส เคยใช้บริการมาก่อนก็จะมีความเข้าใจมากกว่า

ตัวอย่างการทำตลาดที่เป็นดาบสองคม ซึ่งโรงแรมริเวอร์ไซด์เจอมา คือ โรงแรมต้องการเป็นส่วนหนึ่งร่วมทำความดีถวายพ่อหลวงวันที่ 28 ต.ค. 2559-5 ก.พ. 2560 จึงลดราคาห้องพักริเวอร์ไซด์ ซุปเพียเรีย จากราคา 1,800 บาท เหลือ 700 บาท/วัน จำกัด 30 ห้อง/วัน แต่ยืดหยุ่นจำนวนห้องได้ตามสถานการณ์ ปรากฏว่ามีผู้ที่เข้าใจเจตนาดี คือลูกค้าที่รู้จักโรงแรมอยู่แล้วเมื่อเห็นโปรโมชั่นก็ต้องการมาขอร่วมใช้โปรโมชั่นนี้ เนื่องจากเห็นว่าโรงแรมตั้งอยู่ไม่ไกลจากสนามหลวงมากนัก สามารถเดินทางได้สะดวก

อย่างไรก็ตาม ก็มีคนส่วนน้อยมีมุมมองว่าการจัดโปรโมชั่นช่วงเวลานี้เป็นการฉวยโอกาส ทั้งที่ความตั้งใจจริงของโรงแรมคือทำเพื่อเป็นส่วนร่วมช่วยลดค่าใช้จ่ายให้กับคนต่างจังหวัดที่ต้องการเดินทางมากรุงเทพฯ เพื่อมาถวายบังคมพระบรมศพ ก็ทำให้โรงแรมได้ข้อสังเกตว่า การทำตลาดต้องปรับตัวตามผลตอบรับที่เกิดขึ้น บนพื้นฐานการเข้าใจอารมณ์ผู้บริโภค และสถานการณ์ในเวลานั้น

การลดแลกแจกแถมยังเป็นวิถีการตลาดที่ผู้ประกอบการต้องหยิบมาใช้เพื่อกระตุ้นการใช้จ่ายในภาวะนี้ เพราะถ้าปล่อยบรรยากาศซึมไปนาน ทุกภาคส่วนจะเหนื่อยกันหมด ขณะที่ภาครัฐเองเป็นอีกส่วนสำคัญที่ช่วยให้เศรษฐกิจเดินไปได้ ขอเพียงรัฐเริ่มใช้งบประมาณปี 2560 เดินหน้าจัดงานสัมมนา การฝึกอบรมบุคลากรตามแผนเดิมที่วางไว้ เพราะหากจะหวังพึ่งผู้บริโภคทั่วไป บริษัทห้างร้านในห้วงอารมณ์นี้นอกจากความเศร้าแล้ว ทุกคนต่างระมัดระวังใช้จ่ายมาปีกว่าแล้ว เพราะหวั่นเกรงปัญหาเศรษฐกิจ

อภิชาติ กล่าวต่อว่า เรื่องการทำกำไรในปีนี้คงไม่เห็นแน่นอน สิ่งที่ต้องทำคือการประคองตัวให้ได้ ไม่ให้ขาดทุน แล้วเรื่องการทำกำไรค่อยกลับมาคิดกันต่อสำหรับปีหน้า โดยเดือน ต.ค.ที่ผ่านมา ยอมรับว่า ยอดเข้าพักโรงแรมและยอดใช้บริการเรือภัตตาคารซบเซามาก หายไป 50% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน ซึ่งส่วนหนึ่งก็เป็นเพราะเดือน ต.ค.นั้นมีฝนตกหนักบ่อยครั้ง เป็นสภาพอากาศที่กระทบต่อธุรกิจอยู่แล้ว

หลังจากนี้ก็คงต้องมีโปรโมชั่นออกมาเพื่อทำให้คนกลับมาใช้จ่ายต่อไป โดยอยากให้ทุกคนคิดว่าชีวิตต้องมีความหวัง เราต้องเข้าใจว่าถึงแม้จะไม่มีเหตุการณ์ที่ทำให้ทุกคนเศร้าเมื่อวันที่ 13 ต.ค.ที่ผ่านมา ธุรกิจเองก็มีการแข่งขัน มีคู่แข่งรายใหม่เข้ามา ทำให้ต้องปรับตัวอยู่แล้ว

ทางด้านแผนการต่อเรือลำใหม่ เพื่อมาใช้เป็นเรือเจาะตลาดประชุม สัมมนา นิทรรศการ และการท่องเที่ยวเพื่อเป็นรางวัล (ไมซ์) นั้น เร็วๆ นี้ก็คงจะต่อเรือเสร็จแล้ว แต่คงไม่รีบเปิดตัว เพราะตลาดไมซ์สำหรับช่วงที่เหลือของปีนี้ลดลงแน่นอน อย่างไรก็ตาม คงจะรอให้เลยวันที่ 14 พ.ย.ไปแล้ว จึงมาวางแผนอีกครั้งว่าจะเปิดตัวเรือสำหรับเจาะตลาดไมซ์เมื่อใดจึงเป็นช่วงเวลาที่เหมาะสม

การเดินหน้าต่อไปคือสิ่งที่ทุกธุรกิจควรกระทำในเวลานี้ เพื่อประคองเศรษฐกิจให้เติบโตต่อไปได้ ซึ่งก็ไม่ใช่เพื่อใครอื่นใดแต่ทำเพื่อคนในประเทศ คนที่หาเช้ากินค่ำยังคงมีงานทำ มีเงินเลี้ยงชีพนั่นเอง