เศรษฐกิจไทยฟื้นตัวช้าแต่ชัวร์ ธปท.การันตีไตรมาส2ยังขยายได้

โดย...พรสวรรค์ นันทะ

รุ่ง มัลลิกะมาส ผู้อำนวยการอาวุโส ฝ่ายนโยบายเศรษฐกิจการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กล่าวว่า ภาวะเศรษฐกิจเดือน เม.ย.ยังขยายตัวได้ต่อเนื่อง คาดว่าไตรมาส 2 ก็ยังน่าจะโตได้ต่อเนื่องเช่นกัน เนื่องจากเศรษฐกิจเทียบเดือนต่อเดือนยังโตได้ จึงคาดว่าอัตราการขยายตัวทางเศรษฐกิจ (จีดีพี) ในไตรมาสต่อๆ ไปของปีนี้จะอยู่ในระดับนี้ใกล้เคียงไตรมาสแรกได้ ทำให้การเติบโตทั้งปีใกล้กับตัวเลขพื้นฐานทั้งปีที่คาดไว้ 3.1% เพราะภัยแล้งน่าจะบรรเทาลง เพราะฝนเริ่มตกลงมาบ้างแล้ว

 “แต่ในไตรมาส 2 ไม่มีอะไรโดดเด่นจากไตรมาสแรก ถามว่าเศรษฐกิจไตรมาสต่อๆ ไปจะโตได้ดีแบบไตรมาสแรกหรือไม่นั้น เราก็ยังอยู่ในช่วงการประเมินอยู่ ถ้าเศรษฐกิจโลกไม่มีอะไรที่ไม่เกินคาดคิดขึ้นมาอีก เศรษฐกิจคงไม่แย่ไปกว่าไตรมาสแรก เพราะภาคการคลังก็ยังทำงานอยู่ ภาคท่องเที่ยวก็ดีขึ้นจากที่เราคาด แม้จะเป็นโลว์ซีชั่น แต่ก็ดีกว่าปีก่อน ทำให้การท่องเที่ยวยังขับเคลื่อนเศรษฐกิจได้อยู่ ส่วนภาคบริการอื่นๆ ก็ยังขยายตัวได้ เช่น การใช้มือถือก็ยังมีอยู่ จึงมองว่าเศรษฐกิจไม่น่าจะมีอะไรที่แย่ไปกว่าไตรมาสแรก แต่ยังไม่เห็นอะไรที่ชัดเจนที่จะทำให้ไตรมาส 2 ปีนี้ดีขึ้นอย่างโดดเด่นกว่าไตรมาสแรก เศรษฐกิจมันยังมีโอกาสที่จะปรับขึ้นได้” รุ่ง กล่าว

รุ่ง กล่าวว่า เท่าที่ติดตามดูจนถึงขณะนี้ยังมีอะไรที่ฟื้นได้ช้ากว่าที่คาดไว้จากการประชุมครั้งก่อน ปัจจัยต่างๆ ส่วนใหญ่ยังสอดคล้องกับที่เคยคาดไว้ แต่ในรายละเอียดยังต้องไปพิจารณาอีกรอบ เพราะยังมีปัจจัยเสี่ยงที่ต้องติดตามอยู่ ในระยะข้างหน้ายังมีความไม่แน่นอนอยู่อีกมาก เพราะปัจจัยเสี่ยงมันเพิ่มขึ้นทั้งสองทางทั้งด้านบวกและด้านลบ จริงๆ ลบอาจจะเพิ่มขึ้นมากกว่าด้วยซ้ำ จากความไม่แน่นอนของจีน ภาวะเศรษฐกิจโลก ที่ทำให้การส่งออกยังไม่ฟื้น การลงทุนภาคเอกชนนักลงทุนก็ยังรอ และยังมีการเมืองอีก ทำให้แนวโน้มเศรษฐกิจมีความเสี่ยงที่จะโตไปทางด้านต่ำได้อยู่

“ส่วนการฟื้นตัวที่ชัดเจนจะเกิดขึ้นได้ชัดเจนเมื่อไรนั้น มองว่าเศรษฐกิจไทยเป็นเศรษฐกิจที่เล็กและยังพึ่งพาต่างประเทศอยู่ ยังต้องรอต่างประเทศให้เข้มแข็งด้วย เพราะดัชนีผลผลิตอุตสาหกรรมก็จะเห็นว่าในประเทศพอขายได้ ยังโต แต่ตัวที่รั้งเป็นส่วนที่ส่งออกไปต่างประเทศ ฉะนั้น เศรษฐกิจจะฟื้นได้ชัดต้องรอให้ส่งออกดีก่อน เพราะส่งออกลดไปเยอะต้องรอให้กลับมาก่อน ซึ่งถ้าส่งออกมาก็มีผลต่อความเชื่อมั่นและอีกหลายด้านค่อนข้างมาก เพราะถ้าส่งออกกลับมาอยู่ในทิศทางที่ดีขึ้น คนก็จะเริ่มลงทุน และขยายการจ้างงาน โอทีเพิ่มขึ้น” รุ่ง กล่าว

 ธปท.ประเมินว่าปัญหาภัยแล้งยังต้องติดตามอยู่ แต่คาดว่าภัยแล้งน่าจะบรรเทาลง เพียงแต่ฝนตกแล้ว แต่มันคงไม่ทำให้เศรษฐกิจฟื้นได้ทันที ต้องใช้เวลาในการปรับตัวอีกระยะ ส่วนการลงทุนภาคเอกชนก็ไม่สูง ยังมีการลงทุนเฉพาะในโทรคมนาคม พลังงานทดแทน ยังไม่กระจายไปในหลายๆ สาขา จึงเป็นสัญญาณที่คนยังรอคอยให้มันดีกว่านี้ก่อนจะตัดสินใจลงทุน บวกกับอัตราการใช้กำลังการผลิตยังต่ำ ยังไม่มีความจำเป็นต้องขยายเพิ่มมาก ฉะนั้น โอกาสที่จะเห็นเศรษฐกิจต่างประเทศจะฟื้นตัวอย่างรวดเร็วจะคงไม่ชัดเจนขนาดนั้น

ทั้งนี้ ธปท.คาดการณ์การเติบโตขั้นพื้นฐานปีนี้ไว้ที่ 3.1% ซึ่งการเติบโตยังขยายตัวได้ทำให้น่าจะโตได้ตามคาด หรืออาจจะปรับขึ้นก็เป็นได้ แต่ก็ไม่ใช่ว่าจะไม่มีโอกาสปรับลดจีดีพีลง เนื่องจากยังมีปัจจัยเสี่ยงอีกหลายด้านที่ต้องติดตาม

สำหรับเศรษฐกิจไทยในเดือน เม.ย.นี้ ขยายตัวอย่างค่อยเป็นค่อยไป โดยมีแรงส่งที่ดีจากภาคบริการ ขณะที่ภาคการผลิตยังขยายตัวค่อนข้างต่ำ เพราะการส่งออกสินค้ายังคงซบเซาตามเศรษฐกิจประเทศคู่ค้าสำคัญ ประกอบกับกำลังซื้อภายในประเทศได้รับผลกระทบจากภัยแล้ง ส่งผลต่อเนื่องให้การลงทุนภาคเอกชนยังไม่มีสัญญาณการฟื้นตัวที่ต่อเนื่องอย่างชัดเจน สำหรับการใช้จ่ายภาครัฐแผ่วลงเล็กน้อยหลังจากที่เร่งไปมากในเดือนก่อน

ด้านเสถียรภาพเศรษฐกิจ อัตราเงินเฟ้อทั่วไปกลับมาเป็นบวกเล็กน้อยตามการเพิ่มขึ้นของราคาอาหารสดและราคาน้ำมัน อัตราการว่างงานทรงตัวจากเดือนก่อน ขณะที่ดุลบัญชีเดินสะพัดเกินดุลจากมูลค่าการนำเข้าที่อยู่ในระดับต่ำ ประกอบกับรายได้จากภาคการท่องเที่ยวที่ดี

ภาคการท่องเที่ยวยังเป็นแรงขับเคลื่อนเศรษฐกิจทีสำคัญ จำนวนนักท่องเที่ยวต่างประเทศขยายตัว 9.8% จากระยะเดียวกันปีก่อน โดยส่วนหนึ่งได้รับประโยชน์จากการขยายเส้นทางการบินระหว่างประเทศของสายการบินต้นทุนต่ำ ทั้งนี้ การเติบโตของภาคการท่องเที่ยวส่งผลให้ภาคบริการที่เกี่ยวข้องขยายตัวดี ทั้งธุรกิจค้าส่งค้าปลีกและธุรกิจขนส่ง

การผลิตภาคอุตสาหกรรมขยายตัวเล็กน้อยจากระยะเดียวกันปีก่อน โดยอุตสาหกรรมสำคัญที่ขยายตัว ได้แก่ รถยนต์ จากความต้องการรถกระบะดัดแปลงรุ่นใหม่ ประกอบกับฐานการผลิตที่ต่ำในปีก่อนเนื่องจากเป็นช่วงที่มีการปรับเปลี่ยนสายการผลิตสินค้า เครื่องใช้ไฟฟ้าขยายตัวดีโดยเฉพาะเครื่องปรับอากาศตามสภาพอากาศที่ร้อนกว่าปกติ และการผลิตปิโตรเลียมกลับมาขยายตัวหลังจากที่มีการปิดปรับปรุงโรงกลั่นน้ำมันในเดือนก่อน โดยราคาน้ำมันที่ยังอยู่ในระดับต่ำมีส่วนสนับสนุนความต้องการใช้น้ำมันโดยเฉพาะในประเทศ

อย่างไรก็ตาม การผลิตเพื่อส่งออกโดยรวมยังไม่ดี สอดคล้องกับภาวะเศรษฐกิจของประเทศคู่ค้าสำคัญ เช่น จีน และประเทศในภูมิภาค ประกอบกับบางอุตสาหกรรมเผชิญข้อจำกัดเชิงโครงสร้างอย่างต่อเนื่อง ทั้งจากปัจจัยในประเทศและจากการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างการค้าโลก

มูลค่าการส่งออกสินค้าในเดือนนี้กลับมาหดตัวค่อนข้างมากที่ 7.6% จากระยะเดียวกันปีก่อนโดยเป็นการหดตัวในหลายหมวดสินค้าตามเศรษฐกิจคู่ค้าที่ฟื้นตัวช้า โดยเฉพาะจีนและอาเซียน ประกอบกับปัจจัยบวกชั่วคราวหมดไป ทั้งการส่งออกทองคำและการส่งออกเครื่องจักรเพื่อขุดเจาะน้ำมันไปยังบราซิลในช่วงก่อนหน้า สำหรับมูลค่าการนำเข้าสินค้าหดตัว  13.4% จากระยะเดียวกันปีก่อน โดยเป็นการหดตัวในทุกหมวดสินค้า เนื่องจากอัตราการใช้กำลังการผลิตภาคอุตสาหกรรมยังมีเพียงพอ สอดคล้องกับการระดมทุนโดยรวมของภาคธุรกิจที่ยังต่ำแม้จะปรับดีขึ้นบ้างในเดือนนี้

ด้านเครื่องชี้การบริโภคภาคเอกชนค่อนข้างทรงตัวจากเดือนก่อน โดยการใช้จ่ายในหมวดสินค้าไม่คงทนมีทิศทางขยายตัวได้ แต่ครัวเรือนยังคงระมัดระวังการใช้จ่าย ส่วนหนึ่งจากกำลังซื้อและความเชื่อมั่นของผู้บริโภคที่ยังเปราะบาง ประกอบกับรายได้เกษตรกรที่แม้ปรับดีขึ้นบ้างจากเดือนก่อนตามราคายางพาราแต่โดยรวมยังอยู่ในระดับต่ำจากผลกระทบของภาวะภัยแล้ง ส่งผลให้การใช้จ่ายในหมวดสินค้าคงทนยังคงลดลงจากเดือนก่อน และอยู่ในระดับต่ำกว่าช่วงเดียวกันของปีที่แล้ว

แรงขับเคลื่อนจากการใช้จ่ายของภาครัฐยังมีต่อเนื่องแม้แผ่วลงบ้าง โดยรายจ่ายลงทุนทั้งในและนอกงบประมาณชะลอลงหลังมีการเร่งเบิกจ่ายไปมากในช่วงก่อนหน้า อาทิ โครงการด้านคมนาคมและชลประทาน อย่างไรก็ดี รายจ่ายประจำที่ไม่รวมเงินโอนขยายตัวตามการปรับขึ้นเงินเดือนข้าราชการ