คำนิยาม กับความสุข

โดย...ทัธภร ธนาวริทธิ์

การให้คำนิยามสิ่งต่างๆ ในชีวิตของเรานั้นเป็นตัวกำหนดความสุข และวิถีการดำเนินชีวิตเราทั้งเรื่องงาน และเรื่องส่วนตัว มุมมองในการดำเนินชีวิตที่แตกต่างกันส่งผลให้คนเรามีทางเลือกที่ต่างกันไป

การได้มาซึ่งความสุขของคนเราก็แตกต่างกันไปตามคำนิยามความสุขของแต่ละคน ในทางโลกหลายคนได้นิยามความสุขของตนเองโดยใช้ตัวเงินเป็นเครื่องชี้วัด แต่ในกลุ่มคนที่ใช้ตัวเงินเป็นตัวชี้วัดก็ให้คำนิยามของการมีเงินที่แตกต่างกัน บางคนใช้รายได้ (ขอให้มีรายได้เข้ามา หาเงินได้เยอะๆ จะได้มีเงินใช้จ่ายตามต้องการ) บางคนใช้ความสามารถในการใช้เงินเป็นตัววัด (ไม่สนว่าจะเป็นการกู้มา แค่มีเงินให้ใช้ทำอะไรตามที่ใจต้องการได้) บางคนใช้เงินเก็บเป็นตัววัด โดยสิ่งเหล่านี้ก็เป็นตัวกำหนดพฤติกรรมการใช้จ่ายเงินของแต่ละคน อย่างเช่นในกรณีนี้คนที่ประหยัดแม้เขามีรายได้น้อยที่สุด แต่เงินที่เหลือเก็บอาจจะมีมากกว่าคน 2 กลุ่มแรกก็เป็นได้

บางคนมีความสุขง่ายๆ เพียงแค่มีเวลาอยู่กับครอบครัว การทำกับข้าวกินกันเป็นสิ่งที่ทำให้มีความสุขแล้ว บางคนเห็นว่าการเลี้ยงลูกให้เป็นคนดี (มีศีลธรรม มีความกตัญญู) ก็ทำให้พ่อแม่ภาคภูมิใจ ในขณะที่บางคนกลับมองว่าการที่ตนเองได้ให้สิ่งที่ดีที่สุด (ในความคิดของพ่อแม่เอง) กับลูกแล้วเป็นสิ่งที่ทำให้พ่อแม่มีความสุข

บางคนก็นิยามความสุขของตนเองเป็นเรื่องของจิตใจ หลายๆ คนมีความสุขกับการเป็นผู้ให้ กรณีนี้มีข่าวคนดัง มหาเศรษฐีหลายคนที่แม้มีเงินมากมายก็ไม่ได้ใช้จ่ายตามฐานะที่เขามี แต่กลับใช้เงินอย่างประหยัดโดยนำเงินที่มีมหาศาลบริจาคให้กับองค์กรต่างๆ เพื่อช่วยเหลือผู้อื่น เช่น Charles Chuck Feeney มหาเศรษฐีผู้ก่อตั้งและเป็นเจ้าของ DFS บริษัทดิวตี้ฟรีอันดับ 1 ของโลก ใช้ชีวิตอย่างเรียบง่าย เช่าบ้านอยู่กับภรรยา ไม่เคยสวมเสื้อผ้าแบรนด์เนม ไม่ชอบทานอาหารหรู เขาใช้แว่นตาเก่าๆ ใส่นาฬิกาธรรมดา ไม่มีรถขับ เดินทางด้วยรถโดยสาร แต่เขาได้บริจาคเงินทั้งสิ้น 4,000 ล้านเหรียญสหรัฐ และยังมีอีก 4,000 ล้านเหรียญสหรัฐ รอที่จะบริจาค ขณะนี้เงินที่เหลืออยู่ได้กระจายไปทั่วโลกให้พื้นที่จำเป็นในอัตรา 400 ล้านเหรียญสหรัฐ/ปี สื่อถาม Chuck Feeney ทำไมต้องบริจาคจนหมด เขากล่าวว่า “เพราะถุงศพไม่มีกระเป๋า”

ในทางพระพุทธศาสนาความสงบทางจิตใจถือเป็นความสุขที่ทุกคนสามารถเข้าถึงได้ เพียงอยู่กับปัจจุบัน แค่มีลมหายใจ รับรู้ และมองดูลมหายใจเพียงอย่างเดียวก็ทำให้เกิดความสุขขึ้นกับจิตใจเราได้ ความสุขเกิดขึ้นง่าย ไม่ซับซ้อน เราต้องการจะมีความสุขแบบไหนก็นิยาม และตัดสินใจเลือกดำเนินชีวิตตามนั้นเพื่อที่จะได้รับความสุขที่ต้องการ แต่จะต้องอยู่บนพื้นฐานของศีลธรรม ไม่ทำให้ใครเดือดร้อนก็พอ