หลากหลาย ความรับผิดชอบ

โดย...วิฑูรย์ สิมะโชคดี

ความรับผิดชอบของผู้ผลิตหรือผู้ประกอบการที่สำคัญมี 2 ประการ คือ ความรับผิดชอบต่อผู้บริโภคหรือลูกค้า (ขายหรือส่งมอบสินค้าหรือบริการที่สมราคา) และความรับผิดชอบต่อสังคม (ทำตามกฎหมายและจุนเจือสังคมด้วย)

แต่วันนี้ความรับผิดชอบต่อสังคมมีความหมายและขอบเขตที่กว้างขวางมากขึ้น โดยเฉพาะการให้ความสำคัญกับเรื่องของการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน เพราะวิกฤตด้านสิ่งแวดล้อมในรูปแบบต่างๆ ได้ปรากฏให้เห็นชัดเจนมากขึ้นทุกที ทั้งความถี่  และความรุนแรงที่เพิ่มขึ้นเรื่อยๆ ตามที่เป็นข่าวทั่วโลก

วิกฤตด้านสิ่งแวดล้อมนี้ได้ผลักดันให้สังคมโลกไปสู่ “กระบวนทัศน์ใหม่” ของ “การพัฒนาอย่างยั่งยืน” ซึ่งนักวิชาการและผู้นำทั่วโลกเชื่อว่าเป็นทางออกที่ดีที่สุดในปัจจุบัน เพื่อการประนีประนอมในรูปแบบของการใช้ชีวิตของผู้คนในรุ่นนี้และรุ่นต่อๆ ไป อย่างเท่าเทียมกัน (เพื่อเป็นหลักประกันว่าคนรุ่นหลังจะได้ใช้ทรัพยากรต่างๆ ทั้งด้านคุณภาพและปริมาณอย่างที่คนในรุ่นเราได้ใช้)

แต่การเจริญเติบโตทางธุรกิจอุตสาหกรรมควบคู่กับการอนุรักษ์ด้านสิ่งแวดล้อมเพียงเท่านั้นยังไม่พอที่จะทำให้สังคมโลกมีการพัฒนาอย่างยั่งยืนได้ เพราะยังขาดการพิจารณาถึงมิติทางด้านสังคมด้วย

คำตอบจึงมุ่งไปที่เรื่องของ “ความรับผิดชอบขององค์กรต่อสังคม” (CSR) ซึ่งเป็นทิศทางใหม่ที่สังคมโลกและผู้นำต่างให้ความสนใจอย่างจริงจังมากขึ้น ด้วยหวังว่าจะเสริมสร้างให้สังคมโลกพัฒนาไปสู่ประชาคมที่เข้มแข็งและยั่งยืนในที่สุด

ทุกวันนี้ ประเทศผู้นำต่างๆ ได้แสดงให้ประชาคมโลกเห็นว่า เราสามารถก้าวสู่การเปลี่ยนแปลงที่สร้างสรรค์เพื่อโลกใบนี้ได้ โดยผ่านการเรียนรู้และแสวงหาคำตอบร่วมกัน ด้วยการพัฒนาแนวความคิดและเครื่องมือใหม่ๆ อย่างต่อเนื่อง เช่น ระบบการบริหารจัดการด้านสิ่งแวดล้อม อาชีวอนามัยและความปลอดภัย การบริหารความเสี่ยง และการบริหารจัดการตลอดวงจรชีวิตผลิตภัณฑ์ เป็นต้น

ปัญหาที่น่าเป็นห่วงในวันนี้ จึงไม่ใช่โรงงานหรือกิจการใหญ่ๆ ที่รับผิดชอบและดูแลตัวเองได้ แต่ที่น่าเป็นห่วงก็คือ กิจการหรือวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) เพราะนอกจาก SMEs จะมีปัญหาเฉพาะหน้ามากอยู่แล้วในวันนี้ แต่ยังจะต้องตามให้ทันกับเงื่อนไขทางเทคนิคและมาตรฐานสากลจำนวนไม่น้อยที่เพิ่มมากขึ้นและเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วด้วย ทั้งประเด็นด้านสังคม สิ่งแวดล้อม และจรรยาบรรณที่มีผลต่อความสามารถในการแข่งขัน

ความต้องการในด้านต่างๆ ที่เพิ่มมากขึ้นนี้ ทำให้ SMEs ต้องทำความเข้าใจและพยายามปรับตัวให้สามารถประยุกต์ปฏิบัติได้ตามเงื่อนไขและมาตรฐานต่างๆ เหล่านั้น ซึ่งล้วนแต่ทำให้ต้นทุนการผลิตสูงขึ้น

การดำเนินการต่างๆ เพื่อมุ่งสู่ “การพัฒนาอย่างยั่งยืน” นั้น จะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อทุกองค์กรทั้งภาครัฐและภาคเอกชน มีความร่วมมือและช่วยกันผลักดันให้เกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างจริงจัง ในขณะที่ธุรกิจอุตสาหกรรมยังสามารถเพิ่มความสามารถในการแข่งขันด้วย

ทุกวันนี้ จึงต้องเร่งเพิ่มศักยภาพให้ผู้ประกอบการ โดยเฉพาะ SMEs ให้สามารถเข้าถึงความรู้และข้อมูลที่มีผลต่อการประกอบกิจการได้ง่ายขึ้นและเร็วขึ้นในลักษณะของ “ศูนย์บริการเบ็ดเสร็จ ณ จุดเดียว” โดยเฉพาะการอธิบายทำความเข้าใจและการจัดวางระบบและกฎระเบียบต่างๆ ให้มีความยุ่งยากและสับสนน้อยลง ครับผม!