รัฐปฏิรูปภาษี

โดย...เกษมสันต์ วีระกุล 

หนังสือพิมพ์โพสต์ทูเดย์พาดหัวไม้เมื่อวันเสาร์ที่ผ่านมาว่า “รัฐปฏิรูปภาษี” ทำเอาผมหลงดีใจคิดว่ารัฐบาลเอาจริงแน่แล้ว แต่พออ่านเนื้อในปรากฏว่าไม่มีอะไรใหม่ ผมเลยขอเสนอแนวคิดใหม่เกี่ยวกับปฏิรูปภาษีบ้าง

หนึ่ง ระบบภาษีที่จะส่งเสริมความสามารถการแข่งขันของประเทศโดยรวมควรเป็นอย่างไร? อัตราภาษี บุคคลธรรมดาและนิติบุคคลควรลดลงมากกว่านี้ใช่หรือไม่? ตำแหน่งยุทธศาสตร์ประเทศควรชัดเจนด้วยใช่หรือไม่? ตำแหน่งประเทศที่กว้างเวิ้งว้างของไทยเป็นอุปสรรคต่อการออกแบบระบบภาษีหรือไม่?

สอง จะทำข้อหนึ่งได้ เราต้องทำให้บุคคลธรรมดาและบริษัทเข้าสู่ระบบภาษีมากขึ้นใช่หรือไม่? แผนที่จะดึงคนไทยทุกคนที่มีรายได้เข้าสู่ระบบภาษี รัฐบาลจะทำอย่างไร?

สาม คนไทยกว่า 40 ล้านคนมีงานทำมีรายได้ แต่มีคนในระบบภาษีเพียง 10 ล้านคนเศษ และคนที่เสียภาษีจริงๆ เพียง 1 ล้านคนเศษๆ เท่านั้นจริงหรือไม่? รัฐบาลนี้คิดว่าสัดส่วนคนมีรายได้และเสียภาษีแบบนี้ต้องแก้ไขหรือไม่ อย่างไร?

สี่ รัฐบาลนี้ทราบหรือไม่ว่าระบบภาษีบุคคลธรรมดาของไทยในปัจจุบันนั้นคนเงินเดือนเท่ากันอาจจะเสียภาษีไม่เท่ากัน คนรวยได้เปรียบคนจน? ถ้ารู้แล้วรัฐบาลนี้มีแผนจะทำอย่างไร?

ห้า ฮ่องกงและสิงคโปร์ที่เป็นศูนย์กลางการค้าและการเงินระดับโลกได้นั้น ปัจจัยสำคัญหนึ่งที่ทำให้เขาเก็บภาษีบุคคลธรรมดาในอัตราต่ำกว่าไทยได้ ก็เพราะระบบภาษีบุคคลธรรมดาของเขาง่าย ไม่มีค่าลดหย่อนมากมายที่เปิดโอกาสให้คนรวยเอาเปรียบคนจน เลยทำให้คนที่มีรายได้ทุกคนเข้าสู่ระบบภาษีใช่หรือไม่? รัฐบาลนี้เคยเปรียบเทียบระบบของฮ่องกงและสิงคโปร์กับของไทยเราหรือไม่?

หก บริษัทในไทยกว่า 350,000 บริษัท มีบริษัทที่เสียภาษีไม่ถึง 50% จริงหรือไม่? รัฐบาลนี้มีแผนจะแก้ไขอย่างไร และทำอะไรไปบ้างแล้ว?

เจ็ด ที่ผ่านมาการส่งเสริมการลงทุนของไทยใช้การยกเว้นภาษีเป็นแรงจูงใจหลัก รัฐบาลเคยคิดจะจับเอาบีโอไอและกระทรวงการคลังมาประชุมและให้เอาผลประโยชน์จากการส่งเสริมการลงทุนมาเปรียบเทียบกับภาษีที่ยกเว้นให้หรือเปล่า ว่าจริงแล้วประเทศไทยได้ประโยชน์จริงหรือไม่? ถึงเวลาหรือยังที่ไทยจะเปลี่ยนไปส่งเสริมการลงทุนด้วยมาตรการที่ไม่ใช่ภาษีที่หลายประเทศเขาก็ใช้ได้ผล?

แปด ถ้าการส่งเสริมการลงทุนโดยใช้การยกเว้นภาษีเป็นแรงจูงใจหลักดีจริง ทำไมอุตสาหกรรมระดับโลกจึงหันไปลงทุนที่เวียดนามมากกว่าที่จะมาลงทุนในไทย? รัฐบาลนี้รู้หรือยัง? ถ้ารู้แล้วคิดจะทำอะไร?

คำถามเหล่านี้เป็นสิ่งที่คนศึกษาเรื่องปฏิรูปภาษีทุกคนล้วนทราบดี แต่โชคไม่ดี ไทยไม่เคยมีรัฐมนตรีคลังที่มีวิสัยทัศน์และกล้าพอจะหยิบยกประเด็นนี้มาถกเถียงให้เกิดความชัดเจนเพื่อจะได้เดินหน้าต่อไป

ไม่มีโอกาสไหนที่จะปฏิรูปภาษีได้ดีเท่าตอนนี้อีกแล้วผมขอฝากความหวังไว้ที่นายกฯ ประยุทธ์กับ ม.44 ก็แล้วกันนะครับ