ส่งออกติดลบ5% หนุนใช้นวัตกรรม

สถานการณ์การส่งออกของไทยในปีนี้เป็นที่แน่ชัดว่าจะติดลบค่อนข้างสูง โดยแม้ว่ากระทรวงพาณิชย์จะพยายามออกมาระบุว่าจะติดลบประมาณ 3.5% แต่ในความเป็นจริงจะสูงกว่านั้นแน่นอน

นายสมคิด จาตุศรีพิทักษ์ รองนายกรัฐมนตรี เปิดเผยในพิธีมอบรางวัลนวัตกรรมแห่งชาติ ปี 2558 ว่า การส่งออกของไทยเริ่มถดถอยจากอดีตที่เคยโตได้ 15-20% และลดลงชัดเจน 2554-2555 เหลือ 2.9% หลังจากนั้นก็มีทั้งขึ้นและลงอยู่ตลอด 2 ปีเต็ม แต่พอมาถึงปี 2558 ไทยต้องเชิญทั้งสถานการณ์เศรษฐกิจโลกและราคาสินค้าเกษตรตกต่ำ ทำให้ในสิ้นปีนี้การส่งออกคงจะติดลบประมาณ 5% และในอีก 3 ปีข้างหน้าเศรษฐกิจไทยจะไม่ได้เห็นการส่งออกที่เติบโตได้ 5% หรือ 10% เหมือนในอดีต

ขณะที่การขยายตัวของเศรษฐกิจก็สอดคล้องกัน ในอดีตขยายตัวด้วยตัวเลข 2 หลัก ต่อมาโตได้ 5-7% จนวิกฤตเศรษฐกิจของสหรัฐตั้งแต่ปี 2551 เศรษฐกิจก็เริ่มติดลบบางปีบวกก็มาจากมาตรการกระตุ้นจนเหลือ 0.7% ในปีที่ผ่านมา สะท้อนให้เห็นว่าฐานะของเศรษฐกิจไทยโดยเฉพาะการส่งออกเปราะบาง จะพึ่งพิงการส่งออกอย่างเดียวไม่ได้และจะส่งออกแบบเดิมไม่ได้แล้ว

“ถือเป็นสถานการณ์ที่เราลำบาก แต่ก็สะกิดให้เรารู้ว่าจะพึ่งการส่งออกแบบเดิมไม่ได้และมีอีก 2 อย่างที่ไม่พูดถึงกัน คือ 1.สินค้าแข่งขันได้หรือไม่ เพราะการแข่งขันก็เข้มข้นขึ้น อย่างที่ 2 คือ บิซิเนส โมเดล คือ โมเดลธุรกิจสมัยใหม่สอดคล้องกับโลกที่แคบลงและเร็วขึ้นหรือไม่” นายสมคิด กล่าว

รองนายกรัฐมนตรี กล่าวว่า ก้าวต่อไปของการส่งออกจะต้องมีการเพิ่มนวัตกรรมเข้าไปในการผลิตและจัดโมเดลธุรกิจที่สอดคล้องกับกระแสของโลก จะต้องมีตัวกลางประสานองค์กรที่มีนวัตกรรมไม่ว่าจะเป็นมหาวิทยาลัยและเอกชนขนาดใหญ่ จึงได้มอบให้กระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เป็นแกนกลางเชื่อมกับทุกฝ่าย แล้ววางยุทธศาสตร์ด้านนวัตกรรมว่าต้องการให้รัฐบาลสนับสนุนงบประมาณเท่าไหร่ก็เสนอเข้ามา และต้องเชื่อมโยงกับหน่วยงานอื่นๆ เช่น ภาคการเงินที่จะเข้ามาสนับสนุนผู้ประกอบการ

นอกจากนี้ จะต้องสร้างกำลังซื้อบางส่วนมาชดเชยการส่งออก เช่น การสร้างความเข้มแข็งของเศรษฐกิจท้องถิ่นให้เกิดการผลิต การท่องเที่ยว วิสาหกิจชุมชนที่ต่างคนต่างทำ 

นายพิเชฐ ดุรงคเวโรจน์ รมว.วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี กล่าวว่า แม้ว่างบประมาณปี 2559 มีการอนุมัติไปแล้ว แต่ตามมติ ครม. แต่ละกระทรวงสามารถเสนอปรับแผนงานได้ งบประมาณที่จะได้มีทั้งการเกลี่ยงบเดิมและการของบกลางมาจัดทำโรดแมประยะ 3-5 ปี